(3)(4)(5)(6)(7)(8)(9)(10)(11)-compressed.jpg "اهمیت مداومت در دعا")
رسول گرامی اسلام (ص) دعا را خالص ترین و برگزیده ترین عبادت مطرح کرده، می فرماید:
الدُّعَاءُ مُخُّ الْعِبَادَةِ؛[2]
دعا مغز و خالص
عبادت است. و امام باقر (ع) فرمود:
أَفْضَلُ الْعِبَادَةِ الدُّعَاءُ؛[3]
برترین عبادت دعاست.
بنابراین، برای رسیدن به مقامات عالیه کمال و قرب درگاه الهی، باید همواره انسان دعا و نیایش به درگاه الهی داشته باشد و از این عبادت سازنده، هرگز غفلت نورزد.
افظا در کنج خلوت در دل شبهای تار
تا بود وردت دعا و ذکر قرآن غم مخور
تا بود وردت دعا و ذکر قرآن غم مخور
خداوند متعال بارها در قرآن از عدم تداوم دعای مردم سخن گفته است؛ چنان که می فرماید: وَ إِذا أَنْعَمْنا عَلَی الْإِنْسانِ أَعْرَضَ وَ نَأی بِجانِبِهِ وَ إِذا مَسَّهُ الشَّرُّ فَذُو دُعاءٍ عَریضٍ؛[4] و هرگاه به انسان نعمت دهیم، از ما روی بر می گرداند و با حال تکبر و غرور از حق دور می شود و هرگاه اندکی ناراحتی و گرفتاری به او برسد، به دعاهای فراوان و مستمر روی می آورد و بر طرف شدن آن را طلب می کند.
و در سوره یونس از غفلت و بی خبری انسانهای کم تحمل و ضعیف الایمان خبر می دهد و آنها را در مورد سودجویی و تداوم نیافتن ارتباط معنویشان با آفریدگار هستی به شدت نکوهش می کند و می فرماید: وَ إِذا مَسَّ الْإِنْسانَ الضُّرُّ دَعانا لِجَنْبِهِ أَوْ قاعِداً أَوْ قائِماً فَلَمَّا کشَفْنا عَنْهُ ضُرَّهُ مَرَّ کأَنْ لَمْ یدْعُنا إِلی ضُرٍّ مَسَّهُ کذلِک زُینَ لِلْمُسْرِفینَ ما کانُوا یعْمَلُونَ؛[5] هنگامی که به انسان غافل و خود پرست زیان و ناراحتی برسد، ما را به طور مداوم و شبانه روزی در حال خوابیده، نشسته و ایستاده صدا می کند و برای حلّ گرفتاری اش دعا می کند و زمانی که ناراحتی او را بر طرف سازیم، چنان از ما فاصله می گیرد و می گذرد و می رود که گویا اصلًا ما را برای رفع گرفتاری اش فرا نخوانده بود و این گونه است که اعمال بد اسرافکاران برایشان زینت داده شده است و آنان از رفتار ناخوشایند خود خوشحال اند و زشتی عمل خود را نمی توانند بفهمند.
به خط و خال گدایان مده خزانه دل
به دست شاه وشی ده که محترم دارد
نه هر درخت تحمل کند جفای خزان
غلام همت سروم که این قدم دارد
ز جیب خرقه حافظ چه طرف بتوان بست
که ما صمد طلبیدیم و او صنم دارد
به دست شاه وشی ده که محترم دارد
نه هر درخت تحمل کند جفای خزان
غلام همت سروم که این قدم دارد
ز جیب خرقه حافظ چه طرف بتوان بست
که ما صمد طلبیدیم و او صنم دارد
برید بن معاویه از امام باقر (ع) پرسید: آیا قرائت قرآن را بیشتر بخوانیم یا دعا به درگاه ربوبی را؟ امام فرمود:
کثْرَةُ الدُّعَاءِ أَفْضَلُ ثُمَّ قَرَأَ قُلْ ما یعْبَؤُا بِکمْ رَبِّی لَوْ لا دُعاؤُکمْ؛[6]
زیاد دعا کردن بهتر است و این آیه را تلاوت کرد که: بگو: اگر دعایتان نبود، پروردگارم توجه و اعتناء به شما نمی کرد.
امام صادق (ع) در توضیح سیره علی (ع) می فرماید:
کانَ امِیرُالْمُؤْمِنِینَ (ع) رَجُلًا دَعّاءً؛[7]
امیرمؤمنان (ع) مردی بود که بسیار دعا می کرد.
رسول خدا (ص) فرمود: خداوند برای هر کسی توفیق دعا کردن بدهد، باب اجابت را نیز به رویش باز خواهد کرد. هر گاه باب دعا به رویتان باز بود، بسیار تلاش و فراوان دعا کنید؛ زیرا خداوند متعال از دعای فراوان شما خسته نمی شود و توجهش را از شما سلب نمی کند، مگر اینکه خودتان خسته شوید.
آن حضرت در ضمن گفتار راهگشایی به مسلمانان فرمود:
تَدْعُونَ رَبَّکمْ بِاللَّیلِ وَ النَّهَارِ فَإِنَّ سِلَاحَ الْمُؤْمِنِ الدُّعَاءُ؛[8]
شب و روز به درگاه پروردگارتان دعا کنید؛ چرا که سلاح اهل ایمان دعاست. یعنی مؤمن باید همواره در مقابل خطرات و گرفتاریها و دشمنان، مسلّح به سلاح دعا باشد.
با توجه به نکات یاد شده، شایسته است که یک شخص مسلمان در هر زمان و مکان و در هر حالی از دعا کردن غافل نباشد؛ یعنی نه تنها در گرفتاریها، بلکه در حال خوشی و آسایش نیز باید دست به دعا بود.
دلا معاش چنان کن که گر بلغزد پای
فرشته ات به دو دست دعا نگه دارد
فرشته ات به دو دست دعا نگه دارد
پیشوای ششم (ع) به نقل از جدّ بزرگوارش فرمود: همواره در دعا کردن پیش قدم شوید؛ چرا که اگر بنده ای نیایش پیشه باشد، و برایش گرفتاری و سختی پیش آید و به درگاه خداوند دعا کند، در آسمانها می گویند: این صدا آشناست؛ ولی اگر فقط هنگام سختی دعا کند، به او گفته می شود: تا حالا کجا بودی؟[9]
دست تضرع چه سود بنده محتاج را
وقت دعا بر خدای، وقت کرم در بغل
وقت دعا بر خدای، وقت کرم در بغل
تنها وقت گرفتاری دعا کردن، چندان ارزشی ندارد و خداوند متعال هم به آن وقعی نمی گذارد و می فرماید:
فَإِذا رَکبُوا فِی الْفُلْک دَعَوُا اللَّهَ مُخْلِصینَ لَهُ الدِّینَ فَلَمَّا نَجَّاهُمْ إِلَی الْبَرِّ إِذا هُمْ یشْرِکونَ؛[10] هنگامی که سوار بر کشتی شوند، خدا را با اخلاص می خوانند؛ امّا هنگامی که خدا آنان را به خشکی رساند و نجات دهد، باز به شرک و کفر می گرایند.
پی نوشت ها:
[1] الذاریات، 56.
[2] ارشاد القلوب، ج 1، ص 148.
[3] وسائل الشیعة، ج 7، ص 30.
[4] فصلت، 51 ..
[5] یونس/ 12.
[6] وسائل الشیعة، ج 7، ص 31 ..
[7] همان، ص 26.
[8] همان، ص 39 ..
[9] همان، ص 41.
[10] عنکبوت/ 65.
منبع: حوزه نت
