اسب و سلطنت آلب ارسلان

يکي از وقايع شگرف تاريخي خراسان، جنگ بين قتلمش پسر اسرائيل سلجوقي و آلب ارسلان پسر جغري بيک و نوه ي ميکائيل ، براي دست يابي به سلطنت ايران است، که به هنگام پيروزي قتلمش و قصد فرار آلب ارسلان، ناگهان اسب قتلمش خطا کرده ،و در اثر خطاي اسب، قتلمش کشته شد، و آلب ارسلان که در آستانه ي شکست و فرار بود؛به پيروزي رسيد و سلطنت ايران را از آن خود ساخت.
جريان اين واقعه ي جالب و حيرت انگيز و خواندني چنين بوده است:
اسرائيل پدر قتلمش بزرگترين پسر سلجوق در زندان عزنويان کشته شد، و قتلمش هم که با پدر در زندان بود در اثر اقدامات سلطان طغرل بيک آزاد گرديد و در خدمت پسر عمويش سلطان طغرل به کشورگشايي مشغول شد ،و موصل و دياربکر و شام را به حوزه ي فرمان روايي طغرل بيگ افزود ،و مورد توجه و تشويق سلطان قرار گرفت،و به پادشاهي طبرستان قرار انتخاب گرديد.هنگامي که سلطان طغرل در سال 455 هجري قمري در گذشت، چون فرزندي نداشت، آلب ارسلان پسر داود برادر زاده ي خود را به ولي عهدي تعيين کرد، ولي قتلمش مدعي شد که سلطنت ايران حق اوست، زيرا پدرش که بعد از سلجوق بزرگ قوم بود، در راه رسيدن به سلطنت ايران جان خود را از دست داده است، اما آلب ارسلان خود را جانشين عموي خود و سلطان ايران عازم نمود.
در موقع در گذشت سلطان طغرل بيک درري، آلب ارسلان در مرو بود، رو به سمت ري حرکت کرد. قتلمش نيز رو به سوي ري نهاد و پاي تخت پسر عموي خود را به تصرّف خود در آورد، سپس با شنيدن حرکت آلب ارسلان براي تصرّف پاي تخت به سوي خراسان لشگر کشيد تا آلب ارسلان را سرکوب نموده، و از بين ببرد. قتلمش و آلب ارسلان در اسفرايين به هم رسيدند، و جنگ شديدي در ميان آن ها در گرفت و تعداد زيادي از سپاهيان طرفين کشته شد. آلب ارسلان در شرف شکست بود، و قصد گريختن داشت، که ناگاه اسب قتلمش خطا کرد و کشته شد، و سلطنت ايران بر آلب ارسلان تعلق گرفت.
بر گرفته از «تاريخ سلاجقه» تأليف محمود بن محمد آق سرايي(ص 16)
منبع:پايگاه نور ش31
/ن