قانون هوش مصنوعی اروپا: متن ملاحظه 62
بدون خدشه به قواعد مقرر در European Parliament و Council of the European Union در Regulation (EU) 2024/900، و به منظور مقابله با مخاطرات ناشی از مداخله ناروا و بیرونی در حق رأی مقرر در ماده 39 منشور حقوق بنیادین اتحادیه اروپا، و نیز آثار نامطلوب بر دموکراسی و حاکمیت قانون، سامانههای هوش مصنوعی که برای تأثیرگذاری بر نتیجه انتخابات یا همهپرسی، یا بر رفتار رأیدهی اشخاص حقیقی در هنگام اعمال حق رأی آنان در انتخابات یا همهپرسی طراحی شدهاند، باید به عنوان سامانههای هوش مصنوعی پرخطر طبقهبندی شوند.با این حال، این طبقهبندی شامل سامانههای هوش مصنوعیای نمیشود که اشخاص حقیقی به طور مستقیم در معرض خروجی آنها قرار نمیگیرند؛ از جمله ابزارهایی که صرفاً برای سازماندهی، بهینهسازی و ساختاربندی کارزارهای سیاسی از منظر اداری و لجستیکی مورد استفاده قرار میگیرند.
تحلیل ملاحظه 62
1. هدف اصلی: صیانت از فرایندهای دموکراتیک
این ملاحظه نشان میدهد که قانونگذار اروپایی انتخابات و همهپرسی را از حساسترین حوزههای کاربرد هوش مصنوعی میداند. هر فناوری که بتواند تصمیم رأیدهندگان را تحت تأثیر قرار دهد، ممکن است سلامت فرایند دموکراتیک را مخدوش کند؛ از همین رو، چنین سامانههایی در زمره «پرخطر» قرار گرفتهاند.2. ارتباط با حق بنیادین رأی
ماده 39 منشور حقوق بنیادین اتحادیه اروپا حق مشارکت در انتخابات پارلمان اروپا را تضمین میکند. هنگامی که هوش مصنوعی از طریق تبلیغات هدفمند، تحلیل روانشناختی یا شخصیسازی پیامها رفتار رأیدهندگان را جهتدهی میکند، این خطر وجود دارد که انتخاب آزادانه و آگاهانه شهروندان تحت تأثیر قرار گیرد..jpg "قانون هوش مصنوعی اروپا: ملاحظه 62")
3. مفهوم «تأثیرگذاری بر رفتار رأیدهی»
مقصود از این عبارت صرفاً تبلیغات سیاسی عادی نیست؛ بلکه سامانههایی را در بر میگیرد که با تحلیل دادههای شخصی و رفتاری، پیامهایی طراحی میکنند تا به نحو مؤثر ترجیحات سیاسی افراد را تغییر دهند. این نوع کاربرد میتواند زمینهساز دستکاری افکار عمومی شود.4. علت طبقهبندی به عنوان «پرخطر»
این سامانهها ممنوع نشدهاند، اما مشمول الزامات سختگیرانه قانون هوش مصنوعی اتحادیه اروپا هستند؛ از جمله:مدیریت ریسک؛
مستندسازی فنی؛
تضمین کیفیت دادهها؛
شفافیت؛
نظارت انسانی؛
ثبت در پایگاه داده اتحادیه اروپا.
دلیل این سختگیری آن است که آسیب احتمالی این سامانهها متوجه کل نظام دموکراتیک است، نه فقط یک فرد خاص.
5. استثنا برای ابزارهای اداری و لجستیکی
چنانچه خروجی سامانه مستقیماً به رأیدهندگان نمایش داده نشود، سامانه مشمول طبقهبندی پرخطر نخواهد بود. برای مثال:برنامهریزی زمان سخنرانیها؛
مدیریت فهرست داوطلبان؛
تخصیص منابع کمپین؛
تحلیل داخلی دادههای کارزار.
این ابزارها صرفاً نقش پشتیبان اداری دارند و در تصمیم رأیدهندگان مداخله مستقیم نمیکنند.
6. ارتباط با مقرره تبلیغات سیاسی 2024/900
مقرره 2024/900 قواعد ویژهای درباره شفافیت تبلیغات سیاسی و نحوه هدفگیری مخاطبان مقرر کرده است. ملاحظه 62 تصریح میکند که طبقهبندی پرخطر در قانون AI علاوه بر آن مقررات اعمال میشود و جایگزین آنها نیست.7. اهمیت عملی برای احزاب و شرکتهای فناوری
احزاب سیاسی، شرکتهای تبلیغات دیجیتال و توسعهدهندگان ابزارهای تحلیل رأیدهندگان اگر سامانههایی تولید کنند که بر رفتار رأیدهندگان اثر مستقیم بگذارند، باید تمامی الزامات سامانههای پرخطر را رعایت کنند.8. فلسفه حقوقی ملاحظه
منطق این ملاحظه آن است که مشروعیت حکومتهای دموکراتیک مبتنی بر اراده آزاد شهروندان است. اگر هوش مصنوعی بتواند این اراده را به طور ناموجه هدایت یا دستکاری کند، بنیان دموکراسی و حاکمیت قانون آسیب میبیند.منبع: ترجمه شده توسط بخش فناوری های نوین سایت راسخون
