رايحه درماني

سابقه استفاده از رايحه (اسانس) گياهان به هزاران سال قبل برمي گردد. مهم ترين نکته در مورد اسانس ها اين است که هيچگاه اسانس خالص را مستقيما به صورت موضعي و خوراکي مصرف کرد، زيرا ممکن است تحريکات شديد پوستي و يا مخاطي ايجاد کند. بنابراين براي استفاده از اسانس ها بايد آنها را با روغن هاي گياهي رقيق نمود.
مهم ترين روغن هايي که به اين منظور مصرف مي شوند، شامل روغن هاي بادام، زيتون بدون بو، آواکادو، گل مغربي، روغن هسته زردآلو، روغن ژوژوبا، روغن هسته انگور و روغن جوانه گندم هستند.
به طور کلي محصولاتي که در رايحه درماني مصرف مي شوند. غير خوراکي بوده و به صورت موضعي بر روي پوست و سطح بدن و يا از طريق تنفس استفاده و جذب مي شوند. علت خوراکي نبودن اين محصولات غلظت اسانس در روغن پايه است که ممکن است به غشاء مخاطي داخلي آسيب برساند.
البته غلظت هاي کم و بسيار رقيق اسانس ها مي توانند به صورت خوراکي مصرف شوند. بهترين مثال در اين مورد «عرقيات طبي» هستند که اسانس گياهان با غلظت بسيار کم در آب قرار گرفته است.
با توجه به اينکه يکي از اثرات اسانس ها تحريک گردش خون جلدي است، براي تسکين و درمان دردهاي سطحي، ماهيچه اي و به طور کلي اسکلتي بدن مفيد مي باشند. براي اين منظور بايد از روغن هاي ماساژ استفاده نمود. روغن هاي ماساژ را مي توان مستقيم بر روي موضع قرار داده و مدتي به آهستگي محل را ماساژ داد. اين کار مي تواند روزانه چند بار بر حسب احتياج و به مدت طولاني انجام شود.
شيوه هاي ديگر استفاده از محصولات رايحه درماني به صورت فرآورده هاي تنفسي، بخور و اسپري مي باشد که اثرات ضد اختقان (ضد گرفتگي بيني) و ضد ميکروبي دارند.
فرآورده هاي اسانس را هرگز نبايد در ظروف لاستيک يا پلاستيک و حتي ظروفي با دربي از اين جنس قرار داد. اين فرآورده ها حتما بايد در ظروف شيشه اي رنگي (قهوه اي) و يا فلزي نگهداري شوند، درظروف بايد کاملا بسته باشد و در معرض نور و حرارت قرار نگيرند، زيرا اسانس ها نسبت به عوامل مذکور حساسند و ممکن است تجزيه شوند. همچنين، مرور زمان ممکن است باعث تغييرات مواد اسانس ها و در نتيجه کاهش و يا تغيير اثرات آنها شود.
منبع:نشريه دنياي تغذيه - ش100