قبض روح نشويد

صرفه جويي
 

براي اينکه با ديدن اولين قبض هدفمند شده آب و برق و گاز، نه برق شما را بگيرد نه شما شير آب را گاز بگيريد اين نکته ها را رعايت کنيد
آن چوب معلمي که مي گويند گل است و هر کس نخورد يک چيزيش مي شود. الان يک رقيب جدي پيدا کرده! در آينده خيلي نزديک قرار است قبض هايي بيايد در خانه همه مان و به آنهايي که پر مصرفند، يک حالي بدهد. اين يعني اين تو بميري از آن تو بميري هاي هرگز نشه فراموش لامپ اضافي خاموش نيست که دولتمردها براي ما تعريف مي کردند و ما هم هي سر تکان مي داديم که داستان را خوب فهميده ايم و البته تقريبا هيچ وقت عمل نمي کرديم! اما الان ديگر اين قبض هاي پر صفر است که قرار است نامه اعمال ملت را به دست راست و چپشان بدهند؛ چرا که اصلاً هدفمندي يارانه ها براي اين بوده که مردم پر مصرف ما بدانند تا اينجاي کار کجاي ماجرا بوده اند و با ولخراجي هايشان چقدر آب و نان هدر داده اند. براي اينکه قبض هاي تازه را بيخودي عدد ندهيم، کمي همت براي عوض کردن سبک زندگي براي صرفه جويي و قناعت بيشتر لازم داريم. اين عددها، نه به روش عدد قبض ها که بار مالي دارد بلکه به روش فرهنگ سازي، شايد انگيزه شما را براي اين کار دو چندان کند!

2000ليتر
 

ظرف شستن يکي از آن کارهاي پر مصرف ما ايراني هاست. يادتان باشد مواقع شستن ظرف ها به جاي اينکه شير آب را کاملا روي ظرف ها باز کنيد از جريان کم آب استفاده کنيد. حتي براي خيس کردن ظرف ها مي توانيد از يک آبپاش کوچک استفاده کنيد. اگر بدانيد اين کار ماهي 2000 آب ليتر صرفه جويي مي کند حتماً انجامش مي دهيد.
دماي هواي خانه بايد طوري باشد که بدون لباس گرم کمي احساس سرما هم داشته باشيد. اصلاً خنده دار نيست. در همه کشورهاي اروپايي مردم لحظه اي لباس گرم را در روزهاي سرد سال از تنششان بيرون نمي آورند. براي اينکه آنجا سال هاست که گاز و برق گران است و مردم براي اينکه پول کمتري براي انرژي خانه شان بدهند از لباس گرمشان نمي گذرند. حالا هم نوبت ماست که به لباس گرم پوشيدن عادت کنيم.

20 ليتر
 

براي هر کار کوچکي سيفون نکشيد! هر بار فراموش کردن کشيدن سيفون 20 ليتر آب ذخيره مي کند. بعضي اوقات خودتان را به آن راه بزنيد و زياد سخت نگيريد. نفر بعدي حتماً جبران مي کند!

600 ليتر
 

يک کار ساده چيزي حدود 200 تا 600 ليتر در ماه آب ذخيره مي کند. کافي است براي شستن ظرف ها اول ظرف مناسبي را تا نيمه پر از محلول آب و مايع ظرفشويي کنيد و ظرف ها را در آن بشوييد و بعد زير جريان کم آب، آبکشي کنيد. اين کار فقط دو- سه روز اولش سخت است!

3200 ليتر
 

در حمام از سردوش هايي استفاده کنيد که آب را کم، آهسته و به صورت منظم پخش مي کنند. اين روش بين 2000 تا 3200 ليتر آب در ماه ذخيره مي کند. اگر دوش حمام شما در کمتر از 20 ثانيه بتواند يک ظرف چهارليتري را پر کند، حتماً بايد عوضش کنيد.

1200 ليتر
 

هميشه به جاي اينکه موقع خوردن آب، شير را باز کنيد، يک بطري آب سرد از قبل در يخچال خود داشته باشيد و از آن استفاده کنيد. همين کار ساده ماهي 800 تا 1200 ليتر آب در ماه ذخيره مي کند.

1/5 ليتر
 

معمولاً حجم مخزن فلاش تانک ها به خصوص در توالت هاي معمولي زيادتر از حد نياز براي تخليه است مي توانيد مقداري از فضاي داخل مخزن سيفون را با جسم ديگري پر کنيد و در واقع امکان جمع شدن مقدار آب کمتري را در مخزن ايجاد کنيد. مثلاً مي توانيد يک شيشه نوشابه 1/5 ليتري را از آب پر کنيد و به حالت خوابيده در کف مخزن جاي دهيد.

12 ليتر
 

از اين به بعد مسواک زدنتان را فقط با يک ليوان آب راه بيندازيد. اما قبل از آن تمرين کنيد که موقع مسواک زدن، شير آب را ببنديد. اين کار 12 ليتر آب در روز برايتان ذخيره مي کند که در ماه يک عدد نجومي مي شود. آن هم به ازاي هر کدام از اعضاي خانواده!

2800 ليتر
 

مدت دوش گرفتنتان را کوتاه کنيد. کم کردن اين مدت زمان حتي به مدت دو دقيقه مي تواند 2800 ليتر در ماه آب ذخيره کند. يادتان باشد با هر دقيقه دوش گرفتن، بين 20 تا 40 ليتر آب مصرف مي شود.

10 درصد
 

وقتي ديگر کاري با تلويزيون نداريد آن را از حالت آماده باش(Standby) خارج و به طور کامل خاموش کنيد؛ تا اين حد که سيمش را از برق در بياوريد. اين کار را موقعي که خيال سفر کردن داريد، به غير از يخچال با همه وسايل برقي خانه انجام دهيد. مي گويند اين طوري در ماه ده درصد بيشتر در مصرف برق صرفه جويي مي شود.

جدول مصرف برق و هزینه سالانه به تومان
وسیله برقی	میزان مصرف	هزینه سالانه
ماشین ظرفشویی	1 بار در روز	13790
مایکروفر	7 دقیقه در روز	1710
جاروبرقی	ا ساعت در هفته	1390
یخچال	24 ساعت در روز	4500
فریزر	24 ساعت در روز	10450
قهوه ساز	ا ساعت در روز	7875
ماشین لباسشویی	2 ساعت در روز	39420
خشک کن	1 ساعت در روز	19710
اتو	1 ساعت در هفته	1395
سشوار	1 ساعت در هفته	1395
آکواریوم	24 ساعت در روز	14750
تلویزیون (پلاسما/ ال سی دی)	3 ساعت در روز	7405
تلویزیون معمولی	3 ساعت در روز	4140
10 لامپ	5 ساعت در روز	30150
10 لامپ کم مصرف	5 ساعت در روز	5422
هزینه برق محاسبه شده با حساب کردن همه هزینه = 27 تومان پایه برای هر کیلووات ساعت

60 درجه
 

همين الان سراغ موتورخانه خودتان برويد يا يک نگاهي به آبگرم کن گازي تان بيندازيد. چه درجه حرارتي را نشان مي دهد؟ 30، 60 يا 90! بهترين دمايي که براي آپارتمان هاي امروزي تعريف شده درجه حرارت 60 است که کمترين ميزان هدر رفت انرژي را دارد و دمايش هم براي کارهاي روزمره و معمول زندگي امروز مناسب است. از اين هرچه بالاتر باشد فقط گاز و انرژي بيخود هدر داده ايد بدون اينکه از آن استفاده چنداني کرده باشيد. وقتي قرار است موقع دوش گرفتن آب گرم و سرد را با هم قاتي کنيد چه ايرادي دارد که از همان اول درجه حرارت آب گرمتان طوري باشد که نيازي به آب سرد نباشد. منطقي تر است. نه؟!

20سانتي متر
 

فضاي پشت يخچال و فريزر بايد براي گردش هوا حداقل به اندازه 20 سانتي متر با ديوار فاصله داشته باشد. در ضمن لازم است لوله هاي پشت يخچال و فريزر حداقل سالي دوبار گردگيري شوند. اين طوري خيالتان ديگر راحت است که وسيله سردکن خانه غول مصرف برقي تان نيست!

440 ليتر
 

يک بار شستن ماشين آن هم وقتي که دست تنها باشيد و براي بستن هر دقيقه شير آب کسي را دم دست نداشته باشيد مساوي است با يک قبض طولاني با صفرهاي زياد! با اين حساب، بهتر است ماشين را هميشه به کارواش ببريد. کارواش هاي حرفه اي با وسايل مخصوص حدود 440 ليتر آب کمتر از زماني که خودتان خودرو را مي شوييد، آب مصرف مي کنند. تازه آنجا هم بايد حواستان باشد که از آب در گردش يا آب غير قابل شرب استفاده کنند.

195 کيلوگرم
 

اتاق را بيش از حد گرم يا سرد نکنيد. در زمستان ترموستات را در روز روي 20 درجه و در شب روي 13 درجه تنظيم کنيد. در تابستان هم آن را روي 25 نگه داريد. پايين آوردن حتي دو درجه ترموستات در طول زمستان تا شش درصد توليد دي اکسيد کربن مربوط به گرمايش را پايين مي آورد و تا 20 درصد از مصرف گاز ماهانه کم مي کند در حالي که اصلاً خودتان متوجه اين دو درجه کم شدن درجه هوا هم نشده ايد و به هيچ جايي برنمي خورد که دما فقط دو درجه سردتر شود. ضمن اينکه همين کار ساده ميزان قابل توجهي از توليد گاز دي اکسيد کربن داخل خانه را هم کم مي کند، چيزي حدود 195 کيلوگرم کاهش توليد دي اکسيد کربن براي يک خانه عادي!

14 درصد
 

در خريد دستگاه ها و وسايل جديد به اين فکر کنيد مدلي که انتخاب مي کنيد بهينه ترين مصرف انرژي را داشته باشد. فراموش نکنيد دستگاه هايي که انتخاب مي کنيد برچسب انرژي داشته باشند. روي برچسب انرژي وسايل برقي هفت فلش رنگي با حروف لاتين A تا G هست. حرف A نشان دهنده کمترين مصرف انرژي و بالاترين کارايي و حرف G نشانگر بيشترين مصرف انرژي و پايين ترين کارايي است. در يخچال و فريزر به ازاي افزايش يک رتبه در بر چسب انرژي، حدود 14 درصد در مصرف برق آن صرفه جويي مي شود.

10 درصد
 

از درزگيرها غافل نشويد. سال ها پيش ملت براي اينکه جلوي نفوذ هواي سرد بيرون به داخل خانه را بگيرند روش خاصي داشتند. روزنامه را خيس مي کردند و آن را با فشار لاي شيشه هايي که قرار بود تا آخر زمستان ديگر باز نشوند مي گذاشتند. اما الان انواع درزگيرهاي مختلف در بازار هستند که همان کار روزنامه هاي خيس را انجام مي دهند.
راحت ترين راه ممکن تا ميزان ده درصد از نفوذ هواي سرد به داخل خانه ها جلوگيري مي کند.

20 درصد
 

درجه يخچال و فريزر را پايين بياوريد. چيزي حدود 20 درصد مصرف برق خانگي به خاطر يخچال است درجه حرارت يخچال نزديک به سه درجه و فريزر نزديک به 16- درجه که باشد ديگر همه چيز کافي است. دقت کنيد که دکمه بهينه ساز انرژي آن هم روشن باشد.

14 درصد
 

زياد در يخچال را باز و بسته نکنيد. به خصوص اگر خانواده عيالواري داريد، بيشتر بايد حواستان به اين قضيه باشد.
قرار نيست هر کدام از اعضاي خانواده از راه که رسيد سرش را داخل يخچال کند و به هواي يک خوراکي گلوگير مدت ها دم در آن ماتش ببرد. هر بار باز و بسته کردن در يخچال 14 درصد ميزان مصرف برق آن را زياد مي کند.

14 فوت
 

اندازه دستگاهي که مي خريد بايد متناسب با محل شما باشد نه اينکه بزرگ ترين دستگاهي که در بازار موجود است را انتخاب کنيد و به خانه نقلي تان بياوريد. يک يخچال فريزر 14 فوت يا حتي 12 فوت مي تواند نياز يک خانواده دو تا چهار نفره را برآورده کند. کنتور برق خانه تان چه گناهي کرده که شما يک صندوق 20 فوتي را براي خانواده دو نفري تان به خانه مي آوريد.

10 برابر
 

يک پنجره با شيشه تک جداره تقريبا ده برابر يک ديوار عايقکاري شده هم اندازه خودش تلفات حرارتي دارد!
پس با اين حساب بايد سراغ گزينه هاي بهتري رفت. يک پنجره دوجداره که نه فقط تلفات حرارتي اش به حداقل ميزان رسيده بلکه در فصل سرما نه بخار مي کند و نه آب راه مي اندازد. علاوه بر اينها از سرما نه بخار مي کند و نه آب راه مي اندازد. علاوه بر اينها از سر و صداي بيرون ساختمان هم ديگر خبري نيست؛ يک آسايش کامل! البته هزينه اش کمي زياد است؛ به خصوص اگر بعد از ساخت خانه تصميم گرفته باشيد که شيشه هايتان را دوجداره کنيد اما از ما مي شنويد با همه گراني صرف مي کند!

90 درصد
 

لامپ هاي کم مصرف. اين روزها هر جا مي رويم اسمشان را زياد مي شنويم. مي گويند اين لامپ هاي کم مصرف 20 درصد کمتر از لامپ هاي رشته اي قديمي برق مصرف مي کنند و هشت برابر آنها عمر دارند. چون لامپ هاي رشته اي 90 درصد برق را به گرما تبديل مي کنند و فقط با ده درصد برق مصرفي نور مي دهند. البته نقش مهتابي ها بهترين دوست ها هستند. در مورد لوسترها هم يا اصلاً ازشان استفاده نکنيد يا اگر اين کار را مي کنيد کليدهاي آن را دوبل انتخاب کنيد تا بتوانيد از کمترين تعداد لامپ هايش روشنايي بگيريد.

فرمول تصاعد را بدانيد
 

قبض هاي تازه را عدد نده
 

زياد نگران گران شدن آب، برق و گازتان نباشيد. اين طور که مي گويند اگر الگوي مصرف را جلوي رويتان بگذاريد و پايتان را هم از گليمتان بيرون نبريد، مي توانيد اميدوار باشيد که قبل و بعد هدفمند شدن يارانه ها زياد برايتان فرقي نخواهد داشت.
هر وزارتخانه اي براي خودش يک سقف مصرف قرار داده است. تا زماني که شما پايين محدوده مجاز مصرف کنيد کمترين مقدار را با شما حساب مي کنند. اما واي به روزي که حد و اندازه تان را نشناسيد. آن وقت است که همه چيز تصاعدي بالا مي رود و سر به فلک برمي دارد. مثلاً در مورد مصرف برق. وزارت برق گفته آنهايي که متوسط انرژي مصرفي شان بين صفر تا 100 کيلووات ساعت در ماه است، به ازاي هر کيلووات ساعت 27 تومان بايد بپردازند اما اگر غير از اين باشد تصاعدش ساعت به ساعت بيشتر مي شود. اگر مصرف مشترک بيشتر از 100 کيلووات ساعت در ماه باشد بايد به ازاي 100 کيلووات ساعت اول 27 تومان و به ازاي مازاد آن تا 200 کيلووات ساعت، 32 تومان بپردازد. هر چه مصرف بيشتر شود اين عدد ها هم بيشتر مي شوند؛ 200 کيلووات به بالا 72 تومان، 300 به بالا 130 تومان و همين طور تا آخر!
قيمت آب هم چنين ساز و کاري دارد؛ البته با يک تفاوت کوچک؛ اينکه ضريب محاسبه آن براي هر کدام از استان ها فرق مي کند. مثلاً هر مترمکعب آب قرار است براي تهراني ها 370 تومان باشد؛ در حالي که شهرهاي حومه تهران بعضي ها 180 تومان و بعضي هاي ديگر 200 تومان براي هر متر مکعب آب هزينه مي دهند. اين طور هم که معلوم است الگوي مصرف آب در شهر تهران 18 تا 22 متر مکعب در ماه است که اگر مشترکي کمتر از پنج مترمکعب مصرف کند هزينه اش رايگان مي شود. آنهايي هم که مطابق با الگوي مصرف آب مي ريزند هزينه شان 340 تومان حساب مي شود و گرنه باقي پرمصرف ها گرفتار همان سيستم تصاعدي هستند.
درباره هزينه هاي سوزاندن گاز مصرفي هم همين طور. براي پنج ماه سرد سال- يعني از آبان تا اسفند کف قيمت گاز خانگي 30 تومان و سقف آن 350 تومان است و اين وسط ديگر خودتان مي دانيد که چطور مصرف کنيد و چطور آتش بسوزانيد که در دخل و خرج ماهانه تان به مشکل برنخوريد!
منبع:هفته نامه همشهري جوان شماره 296