أجوبة المسائل البهبهانية

مؤلف‌
 

يوسف بن احمد بن ابراهيم، مشهور به صاحب حدائق و محدث بحرانى، از علماى شيعه در قرن دوازدهم و متوفاى سال 1186 هجرى قمرى.

شيوه نگارش‌
 

شيوه مؤلف در اين كتاب استدلال به آيات و به خصوص روايات اهل بيت عليهم السلام مى‌باشد. و گاهى از استدلالهاى فقهى نيز استفاده مى‌نمايد.

ارزش و اعتبار كتاب‌
 

اين كتاب اثرى ارزشمند در معرفى شخصيت علمى شيخ يوسف بحرانى و منبعى خوب براى دسترسى به نظريات فقهى ايشان مى‌باشد.

مباحث كتاب‌
 

اين كتاب شامل يك مقدمه و ده مسأله مى‌باشد. اذان و اقامه، نيت، وجوب سوره، جهر و اخفات، استحباب جمعتين فى الجمعتين، تولى امور حسبيه، تعريف ايمان، حكم قاصد للمسافة، اشتراط عدالت در مستحق زكات، مرتبه فقهاهت.

معرفى كتاب‌
 

آقا بزرگ تهرانى در كتاب ارزشمند الذريعة إلى تصانيف الشيعة ج 20 ص 339 درباره اين كتاب مى‌فرمايد:« المسائل البهبهانية مر بعنوان جوابات المسائل البهبهانية ج 5 ص 216 للشيخ يوسف و نسخة منه عند السيد شهاب الدين، أكثرها فقهية، سألها السيد عبد الله بن علوي بن الحسين الغريفى عن صاحب الحدائق فكتب جواباته في 1156 ضمن مجموعة من رسائل الشيخ يوسف بخط تلميذه الشيخ علي بن علي التستري 1172 أولها[ لك الحمد يا من ترادفت علينا آلاؤه فلا يحيط بها العدد و تواترت لدينا نعماؤه فلا نهاية لها].
كتاب المسائل البهبهانية نام ديگر آن جوابات المسائل البهبهانية مى‌باشد كه در جلد 5 ص 216 الذريعة به آن اشاره شده است. نوشته شيخ يوسف و نسخه‌اى از آن در اختيار سيد شهاب الدين مى‌باشد. اكثر اين كتاب فقهى است. و آن مجموعه سؤالاتى است كه سيد عبد الله بن علوى بن الحسين الغريفى از صاحب حدائق پرسيده و ايشان پاسخ داده‌اند. تاريخ نگارش اين كتاب سال 1156 هجرى قمرى مى‌باشد. تاريخ نگارش نسخه خطى 1172 به خط شاگرد مؤلف شيخ على فرزند على شوشترى است. اول كتاب با اين عبارت آغاز مى‌گردد:
خدايا ترا سپاس اى كسى كه نعمتهايت پيوسته بر ما نازل مى‌گردد، بدون آنكه تعداد آن معلوم باشد و نعمتهايت بى‌نهايت است.

تاريخ نگارش‌
 

مؤلف در پايان كتاب مى‌فرمايد:« و كتبه بيمناه يوسف بن أحمد بن إبراهيم الدرازي البحراني بتاريخ سلخ شهر ربيع المولود من السنة السادسة و الخمسين بعد المائة و الألف من الهجرة النبوية على هاجرها و آله افضل الصلاة و التحية».
نگارش اين كتاب به دست يوسف فرزند احمد فرزند ابراهيم درازى بحرانى در تاريخ ربيع الاول سال 1156 هجرى قمرى كه بر مهاجر آن و اهل بيتش درود و سلام باد انجام شد.

تاريخ نگارش نسخه خطى‌
 

در پايان كتاب آمده:« تمت بقلم الفقير إلى الله الغني محمد بن علي من خط مصنفها حفظه الله تعالى من الآفات في كربلاء المعلى بتاريخ يوم الخميس سادس عشر شهر رجب الأصب سنة 1272.
يعنى نگارش اين نسخه به دست نيازمند به خداوند بى‌نياز محمد فرزند على از روى خط مؤلف كه خداوند ايشان را از بلايا محفوظ بفرمايد در شهر كربلاى معلا در تاريخ پنج شنبه 16 رجب سال 1272 هجرى قمرى انجام شد.
( ظاهرا 1272 اشتباه باشد و صحيح آن 1172 است چرا كه قيد« حفظه الله» يعنى نگارش در زمان حيات مؤلف بوده و تاريخ وفات مؤلف 1186 مى‌باشد.)

تاريخ تحقيق كتاب‌
 

تاريخ تحقيق كتاب سال 1405 هجرى قمرى است و محقق آن نيز ابو احمد فرزند احمد بحرانى عصفورى مى‌باشد.
منبع:نرم افزار جامع فقه اهل بیت2
ارسال توسط کاربر محترم سایت :zolgadri