اسطرلاب رايانه اي از دنياي باستان

اسطرلاب، يك رايانه نجومي بسيار ديرينه است كه مسائل مربوط به زمان و موقعيت خورشيد و ستارگان را در آسمان حل و فصل مي كند. چندين نوع اسطرلاب ساخته شده اند. مشهورترين نوع آن "اسطرلاب پلانسفريك" است كه كره آسمان را در صفحه استوا تصوير مي كند. اسطرلاب هاي قديمي، از آليا‍ژ برنج ساخته شده و حدود 15 سانتي متر ضخامت دارند؛ هرچند كه اسطرلاب هاي بسيار بزرگ تر و بسيار كوچك تر از اين نيز ساخته شده اند.
پنجشنبه، 7 ارديبهشت 1391
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
اسطرلاب رايانه اي از دنياي باستان

اسطرلاب رايانه اي از دنياي باستان
اسطرلاب رايانه اي از دنياي باستان


 

ترجمه: احسان امامي




 
مسلمانان تا قرن نهم ميلادي بسيار به پيشرفت اسطرلاب كمك كردند و در قرن دوازدهم، از طريق آندلس آن را به اروپا معرفي كردند.
اسطرلاب، يك رايانه نجومي بسيار ديرينه است كه مسائل مربوط به زمان و موقعيت خورشيد و ستارگان را در آسمان حل و فصل مي كند. چندين نوع اسطرلاب ساخته شده اند. مشهورترين نوع آن "اسطرلاب پلانسفريك" است كه كره آسمان را در صفحه استوا تصوير مي كند. اسطرلاب هاي قديمي، از آليا‍ژ برنج ساخته شده و حدود 15 سانتي متر ضخامت دارند؛ هرچند كه اسطرلاب هاي بسيار بزرگ تر و بسيار كوچك تر از اين نيز ساخته شده اند.
اسطرلاب ها به ما نشان مي دهند كه آسمان در يك مكان خاص و زمان معين چگونه به نظر مي رسد. اين عمل، به وسيله ترسيم آسمان روي سطح اسطرلاب و علامت گذاري آن انجام مي شود؛ كه بدين طريق يافت موقعيت آسماني ميسر مي شود. براي استفاده از يك اسطرلاب، بايد اجزاي متحرك را براي تاريخ و زمان مشخصي تنظيم كرد. زماني كه تنظيم انجام شد، قسمت اعظمي از آسمان، چه مرئي و چه نامرئي، روي سطح وسيله نشان داده مي شود. اين كار امكان مي دهد بسياري از مسائل نجومي به روش بصري حل شوند. نمونه هايي از كاربردهاي يك اسطرلاب شامل يافتن ساعت طي روز يا شب، يافتن زمان واقعه آسماني همانند طلوع يا غروب آفتاب، و به عنوان مرجعي سودمند براي موقعيت هاي اجرام آسماني است. اسطرلاب ها همچنين يكي از ابزارهايي اساسي تحصيل علم نجومي در اواخر قرون وسطا به شمار مي آمدند. اسطرلاب هاي قديمي همچنين براي اهداف اختربيني نيز به كار مي رفتند. اسطرلاب نوعاً ابزار جهت يابي نبوده است، هرچند كه وسيله اي به نام "اسطرلاب دريانوردي" به طور گسترده اي در دوره رنسانس استفاده مي شده است. اسطرلاب دريانوردي تنها يك حلقه است كه به درجاتي علامت گذاري شده است تا ارتفاع اجرام آسماني را اندازه گيري كند.
تاريخ اسطرلاب به بيش از دو هزار سال قبل از مربوط است. اصول طراحي اسطرلاب به 150 سال قبل از ميلاد برمي گردد، و اسطرلاب هاي واقعي 400 سال بعد از ميلاد مسيح ساخته شده اند. اسطرلاب در جهان اسلام تا سال 800 ميلادي پيشرفت بسيار كرد و در اوايل قرن 12، از اسپانياي مسلمان يعني "اندلس" به اروپا معرفي شد. اين وسيله، تقريباً تا سال 1650 مشهورترين ابزار نجومي بوده است؛ تا اين كه ابزارهاي تخصصي تر و دقيقتر جاي آن را گرفتند. اسطرلاب ها هنوز هم به خاطر توانايي هاي بي نظير و ارزش شان براي آموزش نجوم، مورد توجه هستند.
منبع: ماهنامه دانشمند شماره 577



 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
play_arrow
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
play_arrow
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
play_arrow
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
play_arrow
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم