آيين‌ها و جشن‌هاي كهن در زنجان

استان زنجان يكي از مناطق شاهراهي ايران است كه از آثار و بناهاي تاريخي و آداب اجتماعي و فرهنگي بسيار كهن و خاصي برخوردار است. استان زنجان داراي جاذبه‌هاي فرهنگي خاصي همچون صنايع دستي، موسيقي و نمايش‌هاي محلي، لباس‌هاي محلي و ميراث‌هاي فرهنگي ماندگار و تاريخي ارزشمندي است.
پنجشنبه، 7 ارديبهشت 1391
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
آيين‌ها و جشن‌هاي كهن در زنجان

آيين‌ها و جشن‌هاي كهن در زنجان
آيين‌ها و جشن‌هاي كهن در زنجان


 





 
استان زنجان يكي از مناطق شاهراهي ايران است كه از آثار و بناهاي تاريخي و آداب اجتماعي و فرهنگي بسيار كهن و خاصي برخوردار است.
استان زنجان داراي جاذبه‌هاي فرهنگي خاصي همچون صنايع دستي، موسيقي و نمايش‌هاي محلي، لباس‌هاي محلي و ميراث‌هاي فرهنگي ماندگار و تاريخي ارزشمندي است.

*موسيقي بومي
 

موسيقي بومي منطقه زنجان كه همان موسيقي آذري است در وجود «عاشيق‌ها» خلاصه مي‌‌شود و يكي ديگر از جاذبه‌هاي با اهميت فرهنگي اين استان به شمار مي‌رود.

* پوشش محلي
 

پوشش محلي و سنتي زنان و مردان استان زنجان نيز بسيار جالب و قابل توجه است. پوشش مردان را كت و شلوار معمولي با كلاه نمدي با نام محلي كچه بورك و گيوه يا چارق تشكيل مي‌دهد و پوشش محلي زنان نيز از چندين تكه لباس با نام‌هاي «كوينك»، «تومان»، «بورك» و «جرقا» و تزيينات متفاوت چون انگشتر، النگو، يراق و پولك‌هاي رنگي تشكيل شده است كه بسته به قدرت اقتصادي افراد، زينت‌هاي مختلفي نيز به اين لباس‌ها اضافه مي‌شود.

*آيين‌ها وجشن‌ها‏
 

برگزاري مراسم اعياد مذهبي و ملي، مراسم عروسي و عزا، نوع لباس پوشيدن و جشن‌هاي محلي داراي نظم خاصي است و جزو آداب و رسوم مردم استان زنجان به شمار مي‌رود.
آداب و رسوم ديرينه، بين اهالي استان زنجان، در روستاها و شهرهاي كوچك نسبت به شهرهاي بزرگ‌تر بيش‌تر رعايت مي‌شوند.
‏مراسم اعياد مذهبي كه شامل جشن ميلاد حضرت محمد(ص)، جشن ميلاد حضرت فاطمه(س)، جشن ميلاد حضرت علي(ع)، جشن‌هاي بزرگ شعبانيه مراسم‌ آغاز ماه مبارك رمضان و آداب گرفتن روزه، جشن‌هاي بزرگ عيد فطر و عيد قربان، جشن بزرگ غدير خم، جشن‌ سالروز بزرگ بعثت حضرت محمد(ص) و جشن سالروز ميلاد ديگر امامان معصوم(ع) مي‌شود هر يك جايگاه و ارزش خاصي در آداب و رسوم مردم زنجان دارد و با شكلي زيبا و منظم برگزار مي‌شود.
در اين روزها افراد با لباس‌هاي مرتب و تميز به ديدن بزرگ ترهاي فاميل مي‌روند و عيد را تبريك مي‌گويند و هدايايي دريافت مي‌كنند و نيز در تمام اين اعياد به دلجويي از افراد عزادار مي‌روند و لباس سياه و عزاي آنان را از تن خارج مي‌كنند.
مراسم ويژه اعياد ملي و مذهبي با اصول و شيوه‌اي يكسان ولي به صورت محلي در مناطق مختلف استان انجام مي‌شود.

*جشن حالا‏
 

كهن‌ترين جشن رايج در استان زنجان، در منطقه انگوران جشن «حالا» نام دارد كه احتمال مي‌رود با آيين زرتشتي ارتباط داشته باشد، اين جشن كه اوايل پاييز و پس از برداشت محصولات كشاورزي از كشتزارها و خرمنگاه‌ها برگزار ‏مي‌شود، يك ميهماني مردانه است و هيچ زني در آن حضور نمي‌يابد.
اين جشن به نشانه شادي و سرور از جمع آوري محصول برپا مي‌شود.

*مراسم ازدواج
 

مراسم ازدواج نيز در اين استان از اهميت زيادي برخوردار است و به طور كلي شامل دو نوع مراسم مي‌شود. نوع اول، همان شيوه خواستگاري معمولي است كه در تمام كشور رايج بوده و ترتيب آن به اين گونه است كه خانواده داماد براي خواستگاري به خانه عروس مي‌روند.
در اين منطقه پس از صحبت‌هاي اوليه و توافق نهايي بين دو خانواده قراردادي با عنوان «كسمات» منعقد مي‌شود كه متن اين قرارداد شامل تعيين شيربها و مهريه است.
مراسم عروسي نيز داراي آداب و رسوم خاصي است كه در نقاط مختلف به شيوه‌هاي گوناگون انجام مي‌شود، ولي اصول اصلي آن در تمام استان يكسان است.
مراسم عروسي سه روز و سه شب با عناوين «شيريني ايچ ماخ» كه همزمان با اين مراسم كه در روز مختص زنان و در شب ميهماني مردان است، مردهاي حاضر در عروسي به كشتي گرفتن و زور آزمايي مي‌پردازند و محفلي شاد را ايجاد ‏مي‌كنند، «حنا ياخدي» كه معادل همان حنابندان در ميان ساير اقوام ايراني است در دومين شب عروسي برگزار مي‌شود و «گلين چيخارتما» در سومين شب بوده كه در آن عروس در ميان هلهله ميهمانان و بدرقه دوستان و آشنايان به خانه داماد مي‌رود و دو روز پس از مراسم عروسي رسم زنانه «دواق قاپما» انجام مي‌شود كه پس از جشن و پايكوبي و صرف شيريني حوالي عصر به پايان مي‌رسد.

*جشن‌هاي عيد نوروز‏
 

در ميان جشن‌هاي ملي، جشن‌هاي ويژه عيد نوروز مهم‌ترين و بزرگ‌ترين جشن‌هاي منطقه به شمار مي‌آيند. نخستين جشن ايراني به نام نوروز از زمان پادشاهي جمشيد مرسوم شد و در زمان‌هاي بعد، جشن‌ها و آيين‌هاي ديگري چون تيرگان، مهرگان و سده در فرهنگ ايراني پديد آمدند.
«نوروز» يا در زبان محلي زنجان «بايرام» بزرگ‌ترين و شكوه مندترين جشن ايراني است كه از هزاران سال پيش در نخستين روز سال نو «يك فروردين»، كه روز اول فصل بهار نيز است، با آيين‏هاي ويژه و باشكوه بسيار در پهنه و گستره ايران زمين برگزار مي‏شده و مي‏شود.
اجراي مراسم مربوط به نوروز در استان زنجان نيز حدود دو هفته تمام طول ‏مي‌كشد.
در استان زنجان آداب نوروز به شيوه ديگر استان‌ها با مراسم‌هاي چهارشنبه سوري، خانه تكاني، سبز كردن سبزه عيد، چيدن سفره هفت سين، خريد لباس نو و آداب ديد و بازديد‌هاي نوروزي همراه است و در پايان تعطيلات 13 روزه نوروز اهالي استان زنجان به گردشگاه‌هاي طبيعي و به دامنه كوه‌ها و باغ‌ها پناه مي‌برند و آخرين روز تعطيلي‌هاي نوروز را با صرف ناهار در بيرون از خانه و گره زدن سبزه به پايان مي‌رسانند. ‏
منبع:http://www.ettelaat.com
ارسال توسط کاربر محترم سایت :hasantaleb


/ج

 

تبلیغات در راسخون
نظرات کاربران
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
روز تکریم مادران و همسران شهدا؛ از ادای دین نمادین تا مسئولیت اجتماعی
روز تکریم مادران و همسران شهدا؛ از ادای دین نمادین تا مسئولیت اجتماعی
از اسنپ‌شاپ بخر، شانسِ بُردن فولکس ID.4 رو بالا ببر!
از اسنپ‌شاپ بخر، شانسِ بُردن فولکس ID.4 رو بالا ببر!
ایثار یا خود فراموشی؟ الگوی فاطمی براساس قرآن و روایات
ایثار یا خود فراموشی؟ الگوی فاطمی براساس قرآن و روایات
پس از حذف فیزیکی ولی فقیه، نوبت حذف اسلام سیاسی است
play_arrow
پس از حذف فیزیکی ولی فقیه، نوبت حذف اسلام سیاسی است
فریب روباه دم بریده را نخورید...!
play_arrow
فریب روباه دم بریده را نخورید...!
کراکت سیب‌زمینی قلبی با مرغ و پنیر 🧡
play_arrow
کراکت سیب‌زمینی قلبی با مرغ و پنیر 🧡
چه می کنیم!؟
play_arrow
چه می کنیم!؟
حجت الاسلام والمسلمین احمد اولیایی در جمع عزاداران فاطمی _ فاطمیه 1405 _ بیت الزهراء
music_note
حجت الاسلام والمسلمین احمد اولیایی در جمع عزاداران فاطمی _ فاطمیه 1405 _ بیت الزهراء
روضه خوانی حجت الاسلام والمسلمین حسینی نژاد - فاطمیه 1405
music_note
روضه خوانی حجت الاسلام والمسلمین حسینی نژاد - فاطمیه 1405
آیا ژن‌ها سرنوشت اخلاقی ما را تعیین می‌کنند؟ مرز وراثت و انتخاب
آیا ژن‌ها سرنوشت اخلاقی ما را تعیین می‌کنند؟ مرز وراثت و انتخاب
تصاویر خارق‌العاده از شکار مزدوران سعودی توسط تک تیراندازان یمنی
play_arrow
تصاویر خارق‌العاده از شکار مزدوران سعودی توسط تک تیراندازان یمنی
ایران، گورستان پهپادهای آمریکا
play_arrow
ایران، گورستان پهپادهای آمریکا
دستگیری باند گروگان‌گیری اتباع خارجی و آزادی ۲ گروگان
play_arrow
دستگیری باند گروگان‌گیری اتباع خارجی و آزادی ۲ گروگان
قرائت پاسخ رهبر شهید انقلاب به نامه حداد عادل درباره اهدای کتابخانه شخصی وی به بنیاد دایرةالمعارف انقلاب اسلامی
play_arrow
قرائت پاسخ رهبر شهید انقلاب به نامه حداد عادل درباره اهدای کتابخانه شخصی وی به بنیاد دایرةالمعارف انقلاب اسلامی
تظاهرات دانشجویان در بروکسل در حمایت از فلسطین
play_arrow
تظاهرات دانشجویان در بروکسل در حمایت از فلسطین