Métapsychologie

علم ماوراءالنفس در آثار فروید

این اصطلاح را فروید در سال 1895 جعل کرد تا بدین وسیله روش فکری و نحوه ی برداشت خود را در مطالعه ی فرایندهای نفسانی ناآگاه مشخص کند. این نوع مطالعه در کنار یا ورای روان شناسی رایج قرار دارد و مختص به بررسی ضمیر
يکشنبه، 17 فروردين 1393
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
علم ماوراءالنفس در آثار فروید
علم ماوراءالنفس در آثار فروید

 

نویسنده: پل لوران اسون
مترجم: دکتر کرامت موللی




 

 Métapsychologie

* این اصطلاح را فروید در سال 1895 جعل کرد تا بدین وسیله روش فکری و نحوه ی برداشت خود را در مطالعه ی فرایندهای نفسانی ناآگاه مشخص کند. این نوع مطالعه در کنار یا ورای روان شناسی رایج قرار دارد و مختص به بررسی ضمیر ناآگاه است. در علم ماوراء النفس بررسی فرایندهای نفسانی مشروط به رابطه ای است که از لحاظ دینامیک (یعنی قدرت و توانایی آن ها)، توپیک (یعنی مواضع مختلف آن ها در دستگاه روانی) و اقتصادی (یعنی کمیّت آن ها به عنوان انرژی) با یکدیگر دارند. تمامی فرضیات روان کاوی از این ساختمان نظری منشأ می گیرند.

** این اصطلاح همزمان با اصطلاح روان کاوی در سال 1895 ابداع شد و به نوعی روان شناسی اطلاق می شود که به «ورای» ضمیر آگاه می انجامد (نامه ی فروید مورخ دهم مارس 1898 خطاب به دوستش ویلهم فلیس(1)). فروید آن را در کتاب اعمال نابهنگام روزانه (1904)روان شناسی ضمیر ناآگاه می خواند و در مقاله ای با عنوان علم ماوراءالنفس آن را نحوه ی برداشتی می داند که منتج به تحقیقات روان کاوی می شود و به فرضیات آن روشنی و عمق می بخشد. فروید در کتاب ورای اصل لذت نیز آن را به عنوان نحوه ای خاص در عرضه ی فرضیات روان کاوی معرفی می کند. سوای این تعاریف، علم ماوراءالنفس نوعی نظرپردازی یا حتی خیال پردازی است که به روان کاو اجازه می دهد از موارد بالینی خود فراتر رود و در عین حال حقانیت آن ها را به اثبات برساند. چنین است که فروید آن را به جادوگر فاوست(2)گوته تشبیه می کند، جادوگری که هرگاه به نارسایی اطلاعات حاصل از کار بالینی برخورد می کنیم، بدان رجوع می کنیم و از آن مدد می طلبیم.
لذا باید تأکید کرد که علم ماوراءالنفس کاری است همواره در حال پیشرفت(3)، بدین معنی که همواره خود را با تحول امور بالینی سازش می دهد. بدین ترتیب است که به تدریج از مرحله ی توصیفی یا به قول فروید پدیدارشناسانه به مرحله ی توضیحی که خاص علم ماوراءالنفس است، می رسیم.
هسته ی مرکزی ماوراءالنفس نظریه ی مربوط به رانش هاست که به سه بعد مختلف تقسیم می شود: نظریه ی کمیّت ها (اقتصاد روانی*)، نظریه ی مربوط به نیروهای نفسانی (دینامیسم روانی*) و نظریه ی مربوط به مواضع یا جای سیستم های مختلف نفسانی (توپیک*). فروید می نویسد: «آنچه ماوراء النفس می خوانم عبارت است از نحو برداشتی که مطابق آن هر فرایند نفسانی بنابر بُعدهای مختلف خود یعنی دینامیک، اقتصادی و توپیک مورد ارزیابی قرار می گیرد».

*** اصطلاح علم ماوراءالنفس حاکی از تفکر ابداع گر خاص فروید است. فروید در واقع اولین عالِم ماوراءالنفس است.

پی‌نوشت‌ها:

1.Wilhelm Fliess
2.Faust
3.Work in progress

مراجع:
-زیگموند فروید، علم ماوراءالنفس(1915-1916).

منبع مقاله:
اسون، پل-لوران؛ (1386)، واژگان فروید، ترجمه: کرامت موللی، تهران: نشر نی، چاپ سوم.

/م

 

 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سواد مرگ، چرا جامعه ای که درباره زندگی حرف می زند از مرگ سخن نمی گوید؟
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
play_arrow
سلاح شیمیایی ایرانی در قلب واشنگتن؟!
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
play_arrow
ضرب و شتم محمد خردادیان پس از افشاگری علیه پهلوی
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
play_arrow
اولین ساعت‌مچی تلویزیون دار جهان سیکو در سال ۱۹۸۲ + فیلم
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
play_arrow
پیرترین ایرانی در سرشماری جدید شناسایی شد + فیلم
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
آیا هر رازی را باید با یک ربات در میان گذاشت؟
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
play_arrow
تقدیر از معلمی که جان دانش‌آموز را براثر خفگی نجات داد + فیلم
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
play_arrow
تعبیر جدید ترامپ از ونزوئلا ؛ دارایی جدید آمریکا است + فیلم
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
play_arrow
ادعای کارشناس پزشکی قانونی: جفری اپستین خفه شده است + فیلم
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
play_arrow
نجات خدمه نفتکش متخلف در تنگه هرمز توسط صیادان + فیلم
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
play_arrow
مسیریاب ایرانی با حال‌وهوای بازی GTA به‌روزرسانی شد + فیلم
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم
play_arrow
گروسی: بازگشت بازرسان آژانس به ایران نباید به توافق سیاسی مشروط شود + فیلم