شلغم

شلغم ( Turnip ) با نام علمي Brassica rapa متعلق به خانواده ي چليپاييان (1) است. شلغم يکي از سبزيجات دو ساله است. ريشه هاي غده اي آن در سال اول به دست مي آيد. شلغم مزه نسبتاً تندي دارد و معمولاً به رنگ سفيد است و آن را پخته مصرف مي نمايند. مزه آن هنگامي که خام مصرف شود کمي شبيه مزه خردل مي باشد.
شلغم داراي واريته هاي مختلفي است که برخي از آنها را مي توان در طول سال کاشت و مورد استفاده قرار داد. شلغم از لحاظ سنتي يک ميوه زمستاني محسوب مي شود. برخي آن را در بهار مي کارند ليکن در پاييز و زمستان برداشت مي نمايند. شلغم علاوه بر غده آن که ريشه محسوب مي شود برگ ها و ساقه هاي آن نيز خوراکي است و در بعضي از غذاهاي سنتي از آنها استفاده مي شود. برگ هاي تازه و نورسته آن لذيذ است و مي توان آنها را همراه با سبزيجات ديگر مورد استفاده قرار داد.
خاکي را که قرار است در آن شلغم کاشته شود در زمستان آماده نماييد. خاک بايستي نرم باشد و مقدار قابل ملاحظه اي کود حيواني به آن اضافه شود و کاملاً عميق شخم شود. کمي کود فسفر نيز به خاک اضافه نماييد. براي واريته هاي زودرس بذر را در اوايل فروردين بکاريد. براي واريته هايي که محصول آنها ديرتر به ثمر مي رسد بذر را ارديبهشت و يا ديرتر بکاريد تا در پاييز و زمستان محصول خوبي به شما بدهند. زمين را مي توانيد شياربندي نموده و يا به صورت تخت مورد استفاده قرار دهيد. فواصل گياهان بايستي به حدي باشد که غده ها به راحتي ايجاد شوند. هنگامي که گياهچه ها رشد نمودند فواصل حدود 20- 15 سانتي متر را بين آنها حفظ نماييد بقيه گياهچه ها را از خاک بيرون کشيده و حذف نماييد. شلغم به آب فراوان ( نه به صورت اسپري ) نياز دارد و در مکاني که آفتاب رو باشد بايستي کاشته شود.
شلغم علاوه بر اين که يکي از سبزيجات مورد علاقه ايرانيان است معلوم شده براي بعضي از بيماري ها از جمله آسم، سرماخوردگي و سياه سرفه مفيد است و آنها را معالجه مي کند.
شلغم داراي آفات و بيماري هاي متعددي است که ممکن است سبب آلودگي آنها شده و به کيفيت محصول صدمه وارد کند.

پي نوشت ها :

1. Cruciferae.

منبع مقاله :
کيانمهر، هرمزديار، (1388)، گل هاي آپارتماني و سبزيکاري، تهران: آييژ، چاپ اول