فيلودندرن

جنس فيلودندرن (Philodendron) بومي آمريکاي جنوبي است. در اين جنس بيش از 270 گونه وجود دارد و متعلق به خانواده گل شيپوري (1) مي باشد. بسياري از گونه ها مناسب کشت گلخانه و آپارتمان هستند. بسياري از گونه ها به صورت بالارونده رشد مي نمايند و براي رشد در آپارتمان و گلخانه نياز به تکيه گاه دارند. اين گياهان معمولاً ايجاد ريشه هاي هوايي مي کنند. ريشه هاي هوايي معمولاً از محل گره ها ايجاد مي شوند و براي جذب رطوبت مي باشند. براي رشد بهتر گياه ريشه هاي هوايي بهتر است با خزه پوشانده شده و مرطوب نگاهداشته شوند. فيلودندرن به علت برگ هاي زيبا و زينتي خود علاقه مندان زيادي دارد. برگ هاي فيلودندرن از هنگامي که جوان هستند تا هنگام بلوغ معمولاً تغيير شکل مي دهند. گياه در شرايط مناسب ممکن است تا ارتفاع چندين متر رشد نمايد ليکن معمولاً توليد گل نمي کند به جز در شرايط خاص و بلوغ کامل.
يکي از گونه هاي معروف و زيبا P.andreanum است با نام مترادف P.melanochryson اين گياه بومي برزيل است. برگ هاي زيباي اين گياه نيزه اي شکل است و به صورت افتاده و رو به پايين رشد مي نمايند. رنگ برگ ها سبز تيره است. رگبرگ هاي آن برجسته به رنگ زيتوني يا سرخ کمرنگ مي باشند. گونه متداول ديگر P.bipinatifidum است. اين گياه به صورت بته اي فشرده رشد مي نمايد. رنگ برگ ها سبز و دمبرگ هاي طويلي دارند. برگ ها سه لوب بزرگ و بريدگي هاي زيادي دارند. برگ هاي بالغ تر بريدگي هاي بارزتري ايجاد مي نمايند. گياه بعد از سال دوم و سوم برگ هاي بسيار بزرگي ايجاد نموده که نزديک به نيم متر قطر دارند. مشروط بر اين که شرايط رشد کاملاً مناسب باشد. برگ هاي جوان معمولاً بدون بريدگي بوده و قلبي شکل هستند.
P.erubescens يکي ديگر از گونه هاي زينتي و متداول است. اين گياه به صورت بالارونده رشد مي نمايد و در هر گره ريشه هوايي ايجاد مي نمايد. ارتفاع گياه به بيش از 2 متر مي رسد. برگ هاي آن تيرکماني شکل بوده و به طول 25 سانتي متر يا بيشتر مي رسند. رنگ برگ ها سبز تيره متمايل به قرمز و شفاف بوده و ساقه و دمبرگ ها به رنگ ارغواني هستند. برگ ها هنگامي که از جوانه ها بيرون مي آيند به رنگ نارنجي و گل سرخي مي باشند.
فيلوندرن را درخاک و کمپوست مناسب و در گلداني مناسب اندازه آن بکاريد و در مکاني که نور کافي داشته باشد قرار دهيد. نور نبايستي مستقيم به آن بتابد. دماي زمستان را بين 13 درجه سانتي گراد و16 درجه سانتي گراد تنظيم نماييد. فيلودندرون در بهار و تابستان به آب نسبتاً زياد و آبياري منظم نياز دارد. ليکن در پاييز و زمستان از آبياري زياد خودداري نماييد و به حدي آبياري نماييد که خاک مرطوب بماند ولي هرگز اجازه ندهيد خاک کاملاً خشک شود. آبياري بيش از حد معمول باعث پوسيدگي ريشه مي شود. در بهار و تابستان گياه را کاملاً مرطوب نگاهداشته و هر روز يک يا دو بار برگ ها را اسپري نماييد. در فصول رشد هر دو هفته يک بار با کود مايع رقيق تغذيه نماييد.
گياه فيلوندرن را به سادگي مي توان از طريق قلمه تکثير نمود. گياهاني که به صورت بته اي رشد مي کنند، قلمه را از نوک رويشي گياه تهيه نماييد. گياهاني که به صورت بالارونده رشد مي نمايند قلمه را مي توان از نوک و همچنين از بخش هاي ديگر گياه تهيه نمود. هر قلمه بايستي حداقل يک يا دو برگ همراه با جوانه هاي جانبي داشته باشد. قلمه ها را به طور سطحي درون کمپوست مرطوب کاشته و در مکان مرطوبي (در بهار و يا تابستان) قرار دهيد. آنها به سرعت ريشه توليد مي نمايند. قلمه هايي که ريشه ايجاد نموده به گلدان منتقل نماييد. برخي از نمونه هاي فيلودندرن را نيز مي توان از طريق بذر تکثير نمود.
فيلودندرن معمولاً عاري از آفات گياهي است. گاهي عوارض ناشي از ناهنجاري هاي فيزيولوژيکي و شرايط نامناسب رشد به گياه آسيب رشانده و در اثر آن برگ ها زرد شده و مي ريزند (مرطوب نگه داشتن ريشه هاي هوايي و برگ هاي گياه در فصول رشد بسيار اهميت دارد).

پي نوشت ها :

1. Araceae

منبع مقاله :
کيانمهر، هرمزديار، (1388)، گل هاي آپارتماني و سبزيکاري، تهران: آييژ، چاپ اول