پرسش :

آیا بر اساس سازوکارهای توافق جامع هسته‌ای برای حل و فصل اختلاف‌ها، امیدی به دستیابی ایران به حقوق بدیهی‌ای وجود دارد؟

پاسخ :
خیر. سازوکارهای حل و فصل اختلاف در توافق جامع هسته‌ای عبارت است از:
1. کمیسیون مشترک، برای حل و فصل اختلاف‌های
* ایران با گروه 1+5 و اعضای آن در اجرای توافق جامع
* ایران و آژانس در اجرای پروتکل الحاقی
* کسب مجوز خرید کالاها و فناوری‌های دو منظوره
2. نشست وزیران امور خارجه ایران با گروه 1+5 و اعضای آن؛ برای حل و فصل اختلاف‌های
* ایران با گروه 1+5 و اعضای آن در اجرای توافق جامع
3. شورای امنیت سازمان ملل متحد؛ برای حل و فصل اختلاف‌های
* ایران با گروه 1+5 و اعضای آن در اجرای توافق جامع
بر اساس موارد مطروحه در توافق، ایران بازنده‌ی از قبل تعیین شده‌ی این سازوکار است، چرا که در:
* کمیسیون مشترک، طرف مقابل ایران 7 رأی و ایران یک رأی دارد. در خوش‌بینانه‌ترین حالت و در شرایط خاص ممکن است روسیه و چین به نفع ایران رأی دهند که در آن صورت هم نتیجه 5 به 3 به ضرر ایران خواهد بود.
* شورای امنیت، طرف مقابل ایران 5 عضو دارای حق وتو هستند و اساساً ایران عضو آن هم نیست.