پرسش :

با توجه به این که گروه‌های بسیار زیادی در جهان مشغول تحقیق هستند و نتایج کار خود را دائماً اعلام می‌نمایند و از طرفی افراد این گروه‌ها ممکن است برخی از لحاظ علمی، برخی از لحاظ اخلاقی و صداقت و برخی از هر دو لحاظ کاملاً قابل تأیید نباشند (به عبارت بهتر هیچ تضمینی نیست که نتیجه‌ی اعلام شده‌ی تحقیق با واقعیات، کاملاً منطبق باشد ) و از طرف دیگر هیچ مرجع واحدی در مورد تأیید یا رد تحقیقات وجود ندارد یا اگر هم موجود باشد، مدت زیادی طول می‌کشد که نتیجه‌ی صحیح کار ارایه شود، در چنین شرایطی اگر نتیجه‌ی تحقیقاتی که در رسانه‌ها و مجلات (حتّی معتبر) اعلام می‌شود با روش‌های قبلی ما (که به فایده کامل و قطعی آنها اطمینان نداریم) مغایر باشد یا مکمّل آنها باشد، وظیفه ما چیست؟ عمل به روش‌های قبلی یا جدید؟

پاسخ :
باید احتیاط کنید تا یقین حاصل شود، یا راجح از دو طریق را تشخیص دهید و به مریض یا ولی او اعلام کنید که مطلب یقینی نیست؛ بلکه اگر هم یقینی بود، ممکن است تبدیل به یقین خلاف شود و ممکن است تخلّف داشته باشد و ما راهی اصلح از این راه بلد نیستیم و راه ما همین ظن است و ظن به این معالجه تَعَلُّق گرفته. از او اجازه بگیرید برای رفع مسؤولیتش از حیث تکلیف و ضمان.
البته همه اینها در صورتیست که احتمال خطر در ترک معالجه اقوی از احتمال خطر در معالجه‌ی خاصّه نباشد.

منبع: استفتائات از محضر حضرت آیت‌الله العظمی بهجت (دوره 4 جلدی)، ناشر: دفتر حضرت آیت‌الله العظمی محمدتقی بهجت، قم، 1386.