چهارشنبه، 25 اسفند 1389
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما

پرسش :

درباره فضايل حضرت معصومه(سلام الله علیها) و اهميت زيارت ايشان توضيح دهيد.


پاسخ :
ايرانى‏ها ميزبان جمعى از سلاله‏هاى پيامبر اكرم صلى الله عليه وآله هستند كه بركات دو شخصيت عزيز و گرانقدر از آنان، نمود بيشترى دارد يكى آقا امام رضاعليه السلام و ديگرى حضرت معصومه‏عليها السلام. بركات وجودى حضرت معصومه‏عليها السلام، امرى است كه صاحبان بصيرت، بارها بدان اشاره كرده‏اند. توليت محترم آستانه مقدسه حضرت معصومه‏عليها السلام نقل مى‏كنند: روزى، حضرت آية اللّه بهجت مدظله به من فرمودند: «مطلبى هست كه فقط به تو مى‏گويم تا بدانى در چه موقعيتى قرار دارى. گاهى از اوقات حضرت رضاعليه السلام برآورده شدن بعضى از حاجات را به حضرت معصومه‏عليها السلام ارجاع مى‏دهند. همين روزها آقايى پيش من آمد و گفت: حاجتى داشتم و به زيارت حضرت رضاعليه السلام مشرف شدم و عرض حال كردم، به من گفته شد: بايد بروى قم نزد حضرت معصومه. به قم آمدم و محضر آن حضرت عرض حاجت كردم، حاجتم برآورده شد. مواظب باش ببين كجا هستى، در حرم حضرت معصومه‏عليها السلام فرشتگانى هستند كه ناظر اعمال و رفتار كسانى مى‏باشند كه آنجا مى‏روند».(1)
ممكن است كسى تصور كند مقام و عظمتى كه امروزه بارگاه حضرت معصومه‏عليها السلام دارد، به جهت موقعيت و عظمتى است كه شهر قم دارد(2) و ايشان به واسطه حضور در قم و دفن در اين شهر، مورد توجه شيعيان و دوستداران اهل‏بيت‏عليهم السلام قرار گرفته‏اند. اما آنچه از روايات و سخنان معصومان‏عليهم السلام پيرامون آن حضرت برمى‏آيد، اين است كه ايشان، ذاتاً والامقام و داراى موقعيتى متفاوت از ساير امامزادگان هستند و اين علوّ مقام، ايشان را به مقام عظيم معصومان‏عليهم السلام نزديك كرده است. يعنى علاوه بر اينكه اثرگذارى و تلاش ايشان در حفظ و تقويت اسلام، به آن بزرگوار عظمت داده كمالات ذاتى و نفسانى ايشان نيز خصوصيت ويژه‏اى است كه در كمتر كسى ديده مى‏شود كه در اينجا، با توجه به گنجايش اين كتاب به پاره‏اى از آنها اشاره مى‏كنيم:
1. مقام شفاعت حضرت معصومه‏عليها السلام
امام صادق‏عليه السلام مى‏فرمايند:
«آگاه باشيد براى خدا حرمى است و آن مكّه است براى رسول خداصلى الله عليه وآله حرمى است و آن مدينه است براى اميرمؤمنان على‏عليه السلام حرمى است و آن كوفه است و قم كوفه كوچك است. بدانيد كه بهشت داراى هشت در است كه سه در آن، از قم گشوده مى‏شود». تا اين جاى حديث، درباره فضيلت شهر قم است- مانند احاديث متعدّد و مختلفى كه در فضيلت اين شهر وارد شده است- ولى ادامه گفتار حضرت، به صورت مستقل درباره حضرت معصومه‏عليها السلام است. حضرت مى‏فرمايند: «تُقبَضُ فيها امراةٌ مِن وُلدى، اسمها فاطمة بنتُ مُوسى و تَدخُلُ بشفاعتها شيعتى الجنّةَ بأجْمَعِهِم»(3) در قم بانويى از فرزندان من كه نامش فاطمه دختر موسى بن جعفر است از دنيا مى‏رود، بانويى كه به شفاعت او در روز قيامت همه شيعيانم وارد بهشت مى‏شوند». در روايتى ديگر مى‏فرمايند:
«و سَتُدْفَنُ فيها امرأةٌ من اولادى تُسمّى فاطمةُ فَمَنْ زارَها وَجَبَتْ له الجَّنةُ»(4) به زودى در قم بانويى از فرزندان من به نام فاطمه دفن مى‏شود، كسى كه مرقد او را زيارت كند بهشت بر او واجب مى‏گردد».
توجه به چند نكته مهم است:
اين جمله را امام صادق‏عليه السلام در سال ولادت امام كاظم‏عليه السلام- بيش از 45 سال قبل از ولادت حضرت معصومه‏عليها السلام و حدود 70 سال قبل از رحلت ايشان و دفنشان در قم- بيان فرمودند.
دو مقام مهم براى حضرت معصومه‏عليها السلام در اين دو روايت بيان شده‏است يكى مقام شفاعت عام و ديگرى وجوب بهشت رفتن زائر آن حضرت.
كسانى كه در روز قيامت شفاعت مى‏كنند متعدد و فراوان هستند ولى درباره كمتر كسى وارد شده كه همه شيعيان را شفاعت مى‏كند مگر حضرت زهراعليها السلام.
2. حضرت معصومه‏عليها السلام نمايى از حضرت زهراعليها السلام
شباهت‏هاى متعددى را مى‏توان بين حضرت زهرا (س) و حضرت معصومه (س) بيان كرد كه همه، حكايت از شرافت ذاتى حضرت دارند.
مرحوم آية اللّه العظمى مرعشى نجفى قدس سره از پدر بزرگوار خود- آية اللّه سيدمحمود مرعشى- نقل مى‏كند كه او در نجف اشرف زندگى مى‏كرد و بسيار مشتاق بود به طريقى محل دفن جده‏اش حضرت زهرا عليها السلام را پيدا و زيارت كند. براى اين مقصود ختم مجرّبى را- كه شامل چهل شب عبادت در حرم امير المؤمنين عليه السلام و امور ديگر بود- انجام داد تا شايد حضرت على عليه السلام او را به محلّ قبر شريف حضرت زهرا عليها السلام راهنمايى كند. شب چهلم، بعد از انجام ختم و توسّل فراوان، به
بستر خواب رفت. در عالم خواب به محضر امام باقر عليه السلام يا امام صادق عليه السلام رسيد. امام به او فرمود: «عليك بكريمة اهل البيت- به زيارت كريمه اهل بيت عليهم السلام برو-» پدرم تصور كرده بود منظور امام، زيارت حضرت زهرا عليها السلام است لذا به امام عرض مى‏كند: قربانت گردم من نيز برنامه ختم را براى همين منظور انجام داده‏ام تا قبر آن حضرت را نشانم دهيد. امام مى‏فرمايد: «منظور من قبر شريف حضرت معصومه عليها السلام در قم است. محلّ دفن حضرت زهرا از اسرار الهى است. طبق وصيت خانم بايد قبر مخفى بماند و من نمى‏توانم قبر حضرت فاطمه عليها السلام را بر خلاف وصيّت او معلوم كنم. به زيارت حضرت معصومه عليها السلام برو گويا به زيارت حضرت زهرا عليها السلام رفته‏اى».(5)
سپس حضرت آية اللّه مرعشى نجفى قدس سره مى‏فرمايند: به سفارش پدرم براى زيارت قبر حضرت زهرا عليها السلام به زيارت حضرت معصومه عليها السلام در قم مشرف شدم اما مرحوم حاج شيخ عبدالكريم حائرى- مؤسس حوزه علميه قم مرا در قم نگهداشتند.
3. فداها ابوها
يكى از احاديث شگفت پيامبر اكرم صلى الله عليه وآله جمله‏اى است كه بارها درباره حضرت فاطمه عليها السلام فرموده‏اند «فداها ابوها- پدرش به فدايش باد-» جالب اين جا است كه همين جمله را حضرت موسى بن جعفرعليه السلام در مورد حضرت معصومه عليها السلام بيان فرموده‏اند.
روزى جمعى از شيعيان براى تشرف به محضر امام موسى بن جعفر عليه السلام و ارائه پرسشهاى خود وارد مدينه شدند. وقتى به منزل آن حضرت رسيدند، با خبر شدند كه آن بزرگوار در شهر نيست و تا زمان خروج آنها نيز باز نخواهد گشت. به ناچار پرسشهاى خود را نوشتند و به افراد خانواده امام كاظم عليه السلام سپردند تا در سفر بعد پاسخ آن سؤالات را بگيرند. آنها پس از سپردن آن نامه مدتى در مدينه ماندند. وقتى براى خدا حافظى به خانه امام كاظم عليه السلام آمدند، پاسخ پرسش‏هاى آنها كه در نامه‏اى نوشته شده بود به آنها داده شد. نكته‏اى كه مايه تعجب آنها شد اين بود كه دريافتند پاسخ سؤالات را حضرت معصومه عليها السلام- با اينكه در آن عصر حدود شش سال بيشتر نداشت- نوشته و آماده نموده است. هنگام مراجعت و در بين راه، با امام كاظم‏عليه السلام كه از سفر باز مى‏گشت، ملاقات نمودند و ماجرا را به اطلاع آن حضرت رساندند. امام عليه السلام نوشته را از آنها طلبيد و مطالعه كرد و پاسخ‏هاى حضرت معصومه عليها السلام را درست يافت، آنگاه به نشان تمجيد از حضرت معصومه عليها السلام و تصديق او سه بار فرمود:
«فداها ابوها» پدرش به فدايش باد(6)».(7)
4. بانوى محدثه
در راستاى دفاع از ولايت و اثبات حقانيت اهل بيت‏عليهم السلام يكى از مهمترين راويان حديث غديرخم و حديث منزلت (يا على انت منّى بمنزلة هارون من موسى) حضرت معصومه‏عليها السلام است. ايشان اين دو حديث مهم را از فاطمه دختر امام صادق‏عليه السلام و او از فاطمه دختر امام باقرعليه السلام و او از فاطمه دختر امام سجادعليه السلام و او از فاطمه دختر امام حسين‏عليه السلام و او از ام كلثوم دختر فاطمه زهراعليها السلام روايت مى‏نمايد. اين سلسله سند در مجموعه روايتهاى حديث غدير به «روايت فواطم» مشهور شده است.
5. دفاع از ولايت
شباهت ديگر حضرت معصومه‏عليها السلام با حضرت زهراعليها السلام، دفاع از ولايت تا سرحدّ شهادت است. اين مورد را مى‏توان از فضائل اكتسابى حضرت دانست. حضرت معصومه‏عليها السلام در راستاى دفاع از ولايت حضرت رضاعليه السلام و به امر ايشان، همراه كاروانى از امامزادگان، از مدينه هجرت كرده و به سوى خراسان حركت نمود. سرپرستى اين كاروان به عهده ابراهيم و هارون پسران بزرگوار امام موسى بن جعفرعليه السلام بود. در راه رسيدن به ساوه، گروهى وابسته به خلفاى عباسى، به كاروان حمله كردند و هارون و جمع ديگرى از امامزادگان را به شهادت رساندند و جمعى را مجروح نمودند. حضرت معصومه‏عليها السلام- در اثر غم و اندوه اين واقعه يا غذاى مسمومى كه به وى خورانده شد- بيمار شد و تقاضا كرد او را به قم ببرند و بعد از هفده روز اقامت در قم رحلت نمودند(8)(9)
پى‏نوشت‏
(1) ماهنامه كوثر، سال اول، شماره 12، ص 10.
(2) چنان كه فضيلت و اهميت شهر قم در روايات زيادى منعكس شده است.
(3) بحارالانوار: ج 60، ص 228.
(4) بحار، ج 60، ص 216.
(5) كريمة اهل بيت عليهم السلام: على اكبر مهدى پور، ص 45- 43.
(6) كشف اللئالى: صالح بن عرندس حلّى، طبق نقل كتاب كريمه اهل بيت عليهم السلام، ص 64- 63.
(7) اين قضيه انسان را به ياد مقام حضرت يحيى و حضرت عيسى و حرف زدن زهراى اطهر در رحم خديجه كبرى و شهادت به توحيد و رسالت توسط امير المؤمنين در قنداقه مى‏اندازد. اينها چيزهايى نيست كه اكتسابى باشد. بلكه اراده خداوند تعلق گرفته كه گلهاى سرسبدى در عالم وجود خلق نمايد.
(8) الحياة السياسيّة للامام الرضاعليه السلام، جعفر مرتضى عاملى.
(9) اين واقعه انسان را به ياد مصائب زينب كبرى در كربلا مى‏اندازد.

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
تازه های پرسش و پاسخ
موارد بیشتر برای شما
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
ورود ترامپ به فیلیپین برای شرکت در نشست آسه‌آن + فیلم
play_arrow
ورود ترامپ به فیلیپین برای شرکت در نشست آسه‌آن + فیلم
آتش گرفتن یک نفتکش متخلف در سواحل عمان + فیلم
play_arrow
آتش گرفتن یک نفتکش متخلف در سواحل عمان + فیلم
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم + فیلم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم + فیلم
ناگفته‌هایی از برنامه روزانه و ساده‌زیستی رهبر شهید انقلاب + فیلم
play_arrow
ناگفته‌هایی از برنامه روزانه و ساده‌زیستی رهبر شهید انقلاب + فیلم
لحظه برخورد تسبیح پرتاب‌شده به چشم پاپ در مراسم عشای ربانی در پرو + فیلم
play_arrow
لحظه برخورد تسبیح پرتاب‌شده به چشم پاپ در مراسم عشای ربانی در پرو + فیلم
روایت سیدمحمود علوی از لحظات تدفین رهبر انقلاب در حرم امام رضا (ع) + فیلم
play_arrow
روایت سیدمحمود علوی از لحظات تدفین رهبر انقلاب در حرم امام رضا (ع) + فیلم
سخنگوی ارتش: تنگه هرمز فقط با پذیرش شروط ۷ گانه ایران باز می‌شود + فیلم
play_arrow
سخنگوی ارتش: تنگه هرمز فقط با پذیرش شروط ۷ گانه ایران باز می‌شود + فیلم
لاوروف: آمریکایی‌ها جرئت جنگ با روسیه را ندارند + فیلم
play_arrow
لاوروف: آمریکایی‌ها جرئت جنگ با روسیه را ندارند + فیلم
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب