پرسش :
براي مصون ماندن از تهاجم فرهنگي بيگانگان، چه بايد كرد؟
پاسخ :
راهكارهاى مقابله با تهاجم فرهنگى:
تهاجم فرهنگى، مقولهاى حقيقى و برنامهريزى شده است و تنها راه مبارزه با آن نيز مصونيت بخشيدن به جوانان و ديگر افراد جامعه است. از راه تمسّك به فرهنگ غنى اسلامى و ملّى اين مرز و بوم و استفاده كارآمد از همه امكانات به ويژه دستگاههاى فرهنگى و بسيج همه اقشار مردم براساس برنامهاى دقيق و حساب شده، مىتوان به اين مهم دست يافت. بر اين اساس، مهمترين راههاى مصون ماندن از اين تهاجم، عبارت است از:
1. حفظ و تعميق ارزشهاى اسلامى و ملّى از طريق فرآيند صحيح جامعهپذيرى و عوامل آن (مانند خانواده، مدرسه، رسانهها و) و نيز آگاه نمودن جوانان با پيشينههاى درخشان تمدنّ اسلامى و دستاوردهاى مادى و معنوى عظيم انقلاب اسلامى.
2. تحققّ حيات طيبه اسلامى و حفظ ارزشهاى انقلابى، استقرار عدالت اجتماعى و قسط اسلامى، تأمين رفاه و امنيت براى مردم در سايه ايمان به خداوند و حاكميت ارزشهاى الهى.
3. هوشيارى و بيدارى در مقابل انحراف معنوى جامعه اسلامى.
4. احياى فريضه مهم امر به معروف و نهى از منكر كه يكى از اركان اساسى اسلام و ضامن حفظ و بقاى فرايض و ارزشهاى الهى است.
5. ايجاد باور عميق، ريشهدار، عقلانى و مبتنى بر نظام ارزشى اسلام در مديران جامعه يعنى، كسانى كه در دستگاههاى رسمى قانونى، به ويژه فرهنگى، نقش ايفا مىكنند.
6. تلاش و تدبير جدى و گسترده براى تثبيت نظام ارزشى مطلوب در بخشهاى مختلف جامعه (اعم از سياسى، اقتصادى، فرهنگى و).
7. تبلور و تجلّى اين نظام ارزشى در رفتار حقيقى و حقوقى مديران ساختار كلان كشور و برنامههاى اجرايى.
براى مصون ماندن از تهاجم فرهنگى بيگانگان و گريز از الگوها و گرايش هاى غربى در دو جهاد عمده بايد كوشيد: جهاد علمى و عملى. در جهاد علمى، شخص بايد معرفت خويش را نسبت به ارزش‌ها و هنجارهاى دينى پيوسته روزافزون سازد تا نيك را از بد، و سره را از ناسره، به خوبى بازشناسد و با شعور و آگاهى در مسير نيكىها گام بردارد.
جهاد عملى به دو بخش تقسيم مىشود: فردى و اجتماعى. جهاد عملى فردى حركتى دائمى و خستگىناپذير در برابر هواها و خواستههاى نفسانى است. اين جهاد، عزمى استوار و مراقبتى دائمى مىطلبد و بدون ارتباط پيوسته با خدا و جديتّ در مخالفت با شيطان نفس، نمىتوان از آن سرافراز بيرون آمد. در اين مسير، شخص بايد نخست به انجام واجبات و ترك محرمات همت گمارد. در مرتبه دوم، انجام مستحبّات و ترك مكروهات را وجهه همت خويش قرار دهد و در مرتبه سوم هر آنچه غير خدايى است حتى برخى از مباحات را از خود دور سازد و به غير خدا و آنچه مطلوب او است، نپردازد.
اما جهاد عملى اجتماعى، كوششى جمعى است در جهت تغيير و اصلاح جامعه و مبارزه با آلودگىها و انحرافات، و بسط علم، اخلاق، معنويت، فضيلت و تقوا در جامعه. اين مهم نيز مستلزم برنامهريزى دقيق و مشورت و همگامى با صاحبنظران و ديگر دوستان همراه و همرأى است.
در پايان، گفتنى است برخورد فيزيكى، بستن مرزها و كارهايى از اين دست، هرگز بهترين يا آخرين راه حل نيست. به علاوه، تحقق آن نيز در عصر ارتباطات و پيشرفت فنآورى به صورت كامل امكانپذير نيست اما در مواردى لازم است و از تأثير و نفوذ بيش تر تهاجم فرهنگى جلوگيرى مىكند.(1)
پىنوشت
(1) براى آگاهى بيشتر ر. ك: على ذوعلم، فرهنگ و تهاجم فرهنگى، بر گرفته از سخنان مقام معظم رهبرى انقلاب و ارزش‌ها ابوالفضل اشرفى، بحران هويت اجتماعى و آسيبشناسى انقلاب) مجموعه مقالات آسيبشناسى انقلات اسلامى (
راهكارهاى مقابله با تهاجم فرهنگى:
تهاجم فرهنگى، مقولهاى حقيقى و برنامهريزى شده است و تنها راه مبارزه با آن نيز مصونيت بخشيدن به جوانان و ديگر افراد جامعه است. از راه تمسّك به فرهنگ غنى اسلامى و ملّى اين مرز و بوم و استفاده كارآمد از همه امكانات به ويژه دستگاههاى فرهنگى و بسيج همه اقشار مردم براساس برنامهاى دقيق و حساب شده، مىتوان به اين مهم دست يافت. بر اين اساس، مهمترين راههاى مصون ماندن از اين تهاجم، عبارت است از:
1. حفظ و تعميق ارزشهاى اسلامى و ملّى از طريق فرآيند صحيح جامعهپذيرى و عوامل آن (مانند خانواده، مدرسه، رسانهها و) و نيز آگاه نمودن جوانان با پيشينههاى درخشان تمدنّ اسلامى و دستاوردهاى مادى و معنوى عظيم انقلاب اسلامى.
2. تحققّ حيات طيبه اسلامى و حفظ ارزشهاى انقلابى، استقرار عدالت اجتماعى و قسط اسلامى، تأمين رفاه و امنيت براى مردم در سايه ايمان به خداوند و حاكميت ارزشهاى الهى.
3. هوشيارى و بيدارى در مقابل انحراف معنوى جامعه اسلامى.
4. احياى فريضه مهم امر به معروف و نهى از منكر كه يكى از اركان اساسى اسلام و ضامن حفظ و بقاى فرايض و ارزشهاى الهى است.
5. ايجاد باور عميق، ريشهدار، عقلانى و مبتنى بر نظام ارزشى اسلام در مديران جامعه يعنى، كسانى كه در دستگاههاى رسمى قانونى، به ويژه فرهنگى، نقش ايفا مىكنند.
6. تلاش و تدبير جدى و گسترده براى تثبيت نظام ارزشى مطلوب در بخشهاى مختلف جامعه (اعم از سياسى، اقتصادى، فرهنگى و).
7. تبلور و تجلّى اين نظام ارزشى در رفتار حقيقى و حقوقى مديران ساختار كلان كشور و برنامههاى اجرايى.
براى مصون ماندن از تهاجم فرهنگى بيگانگان و گريز از الگوها و گرايش هاى غربى در دو جهاد عمده بايد كوشيد: جهاد علمى و عملى. در جهاد علمى، شخص بايد معرفت خويش را نسبت به ارزش‌ها و هنجارهاى دينى پيوسته روزافزون سازد تا نيك را از بد، و سره را از ناسره، به خوبى بازشناسد و با شعور و آگاهى در مسير نيكىها گام بردارد.
جهاد عملى به دو بخش تقسيم مىشود: فردى و اجتماعى. جهاد عملى فردى حركتى دائمى و خستگىناپذير در برابر هواها و خواستههاى نفسانى است. اين جهاد، عزمى استوار و مراقبتى دائمى مىطلبد و بدون ارتباط پيوسته با خدا و جديتّ در مخالفت با شيطان نفس، نمىتوان از آن سرافراز بيرون آمد. در اين مسير، شخص بايد نخست به انجام واجبات و ترك محرمات همت گمارد. در مرتبه دوم، انجام مستحبّات و ترك مكروهات را وجهه همت خويش قرار دهد و در مرتبه سوم هر آنچه غير خدايى است حتى برخى از مباحات را از خود دور سازد و به غير خدا و آنچه مطلوب او است، نپردازد.
اما جهاد عملى اجتماعى، كوششى جمعى است در جهت تغيير و اصلاح جامعه و مبارزه با آلودگىها و انحرافات، و بسط علم، اخلاق، معنويت، فضيلت و تقوا در جامعه. اين مهم نيز مستلزم برنامهريزى دقيق و مشورت و همگامى با صاحبنظران و ديگر دوستان همراه و همرأى است.
در پايان، گفتنى است برخورد فيزيكى، بستن مرزها و كارهايى از اين دست، هرگز بهترين يا آخرين راه حل نيست. به علاوه، تحقق آن نيز در عصر ارتباطات و پيشرفت فنآورى به صورت كامل امكانپذير نيست اما در مواردى لازم است و از تأثير و نفوذ بيش تر تهاجم فرهنگى جلوگيرى مىكند.(1)
پىنوشت
(1) براى آگاهى بيشتر ر. ك: على ذوعلم، فرهنگ و تهاجم فرهنگى، بر گرفته از سخنان مقام معظم رهبرى انقلاب و ارزش‌ها ابوالفضل اشرفى، بحران هويت اجتماعى و آسيبشناسى انقلاب) مجموعه مقالات آسيبشناسى انقلات اسلامى (
