پرسش :

آيا عزاداري براي امام حسين(عليه السلام)، در زمان امامان(عليهم السلام) سابقه‏دارد؟

پاسخ :
بلي، در اينجا تنها به ذكر نمونه‏هاي اندكي از آنچه كه در تاريخ نقل شده، بسنده مي‏كنيم:
1.عزاداري بني‏هاشم در ماتم سيدالشهدا؛ از امام صادق(ع) روايت شده است: «پس از حادثه عاشورا هيچ بانويي از بانوان بني‏هاشم، سرمه نكشيد و خضاب ننمود و از خانه هيچ يك از بني‏هاشم دودي كه نشانه پختن غذا باشد، بلند نشد تا آنكه ابن زياد به هلاكت رسيد. ما پس از فاجعه خونين عاشورا پيوسته اشك بر چشم داشته‏ايم»نگا: امام حسن و امام حسين(ع)، ص 145..
2.عزاداري امام سجاد(ع)؛ حزن امام سجاد(ع) بر آن حضرت به صورتي بود كه دوران زندگي او، همراه با اشك بود. عمده اشك آن حضرت بر مصايب سيدالشهداء(ع) بود و آنچه بر عموها، برادران، عموزاده‏ها، عمه‏ها و خواهرانش گذشته بود تا آنجا كه وقتي آب مي‏آوردند تا حضرت ميل كند، اشك مبارك‏شان جاري مي‏شد و مي‏فرمود: چگونه بياشامم در حالي كه پسر پيامبر را تشنه كشتند؟!بحارالانوار، ج 44، ص 145. و مي‏فرمودند: «هرگاه شهادت اولاد فاطمه زهرا(س) را به ياد مي‏آورم گريه‏ام مي‏گيرد».خصال، ج 1، ص 131.
امام صادق(ع) به زراره فرمود: «جدم علي بن الحسين(ع) هرگاه حسين بن علي(ع) را به ياد مي‏آورد، آن قدر اشك مي‏ريخت كه محاسن شريفش پر از اشك مي‏شد و بر گريه او حاضران گريه مي‏كردند».بحارالانوار، ج 45، ص 207.
3.عزاداري امام محمد باقر(ع)؛ امام باقر(ع) در روز عاشورا براي امام حسين(ع) مجلس عزا برپا مي‏كرد و بر مصايب آن حضرت گريه مي‏كردند. در يكي از مجالس عزا، با حضور امام باقر(ع) كميت شعر مي‏خواند، وقتي به اينجا رسيد كه: «قتيل بالطف ...» ، امام باقر(ع) گريه زياد كرده، فرمودند: «اي كميت! اگر سرمايه‏اي داشتيم در پاداش اين شعرت به تو مي‏بخشيديم؛ اما پاداش تو همان دعايي است كه رسول خدا(ص) درباره حسان بن ثابت فرمودند كه همواره به جهت دفاع از ما اهل‏بيت(ع)، مورد تأييد روح‏القدس خواهي بود».مصباح المتهجد، ص 713.
4. عزاداري امام صادق(ع)؛ امام موسي كاظم(ع) مي‏فرمايد: «چون ماه محرم فرا مي‏رسيد، ديگر پدرم خندان نبود؛ بلكه اندوه از چهره‏اش نمايان مي‏شد و اشك بر گونه‏اش جاري بود، تا آنكه روز دهم محرم فرا مي‏رسيد. در اين روز مصيبت و اندوه امام به نهايت مي‏رسيد. پيوسته مي‏گريست و مي‏فرمود: امروز، روزي است كه جدم حسين بن علي(ع) به شهادت رسيد».امام حسن و امام حسين(ع)، ص 143.
5.عزاداري امام موسي كاظم(ع)؛ از امام رضا(ع) نقل شده است كه فرمود: «چون ماه محرم فرا مي‏رسيد، كسي پدرم را خندان نمي‏ديد و اين وضع ادامه داشت تا روز عاشورا: در اين روز پدرم را اندوه و حزن و مصيبت فرا مي‏گرفت و مي‏گريست و مي‏گفت: در چنين روزي حسين را كه درود خدا بر او باد، كشتند».حسين، نفس مطمئنة، ص 56.
6.عزاداري امام رضا(ع)؛ گريه امام رضا(ع) در حدي بود كه فرمودند: «همانا روز مصيبت امام حسين(ع)، پلك چشمان ما را مجروح نموده و اشك ما را جاري ساخته است».بحارالانوار، ج 44، ص 284.
دعبل خدمت حضرت رضا(ع) آمد. آن حضرت درباره شعر و گريه بر سيدالشهدا(ع) كلماتي چند فرمودند؛ از جمله اينكه: «اي دعبل! كسي كه بر مصايب جدم حسين(ع) گريه كند، خداوند گناهان او را مي‏آمرزد. آنگاه حضرت بين حاضران و خانواده خود پرده‏اي زدند تا بر مصايب امام حسين(ع) اشك بريزند».
سپس به دعبل فرمودند: «براي امام حسين(ع) مرثيه بخوان، كه تا زنده‏اي تو ناصر و مادح ما هستي، تا قدرت‏داري از نصرت ما كوتاهي مكن». دعبل در حالتي كه اشك از چشمانش مي‏ريخت، قرائت كرد:
أفاطم لوخلت الحسين مجد لا و قد مات عطشاناً بشط فرات‏
صداي گريه امام رضا(ع) و اهل بيت آن حضرت بلند شد.همان، ج 45، ص 257.
7.عزاداري امام زمان(عج)؛ بنابر روايات، امام زمان(عج) در زمان غيبت و ظهور بر شهادت جدّشان گريه مي‏كنند. آن حضرت خطاب به جد بزرگوارشان سيدالشهدا(ع) مي‏فرمايند:
«فلئن اخرتني الدهور و عاقني عن نصرك المقدور، و لم اكن لمن حاربك محاربا و لمن نصب لك العداوة مناصبا فلاندبنّك صباحا و مساء و لابكين لك بدل الدموع دما، حسرة عليك و تأسفاً علي ما دهاك» ؛ بحارالانوار، ج 101، ص 320.
«اگر روزگار مرا به تأخير انداخت و دور ماندم از ياري تو و نبودم تا با دشمنان تو جنگ كنم و با بدخواهان تو پيكار نمايم؛ هم اكنون هر صبح و شام بر شما اشك مي‏ريزم و به جاي اشك در مصيبت شما خون از ديده مي‏بارم و آه حسرت از دل پر درد بر اين ماجرا مي‏كشم».
در سوگ تو با سوز درون مي‏گريم‏ از نيل و فرات و شط، فزون مي‏گريم‏
گر چشمه چشم من، بخشكد تا حشر از ديده به جاي اشك، خون مي‏گريم‏
مصطفي آرنگ به نقل از اشك حسيني، سرمايه شيعه، ص 66.
www. eporsesh.com