پرسش :

چـه كسى جان انسان را مى گيرد ؟ و اختلافى كه بين آيات مربوطه به نظر مى رسد چگونه رفع مى شود ؟

پاسخ :
قـرآن كـريـم از يـك سـو , گرفتن جان را به خداى متعال نسبت مى دهد، چنانچه در آيه42 زمر فـرموده است : اللّه يتوفى الانفس حين موتها خدا جانها را هنگام مرگشان مى گيرد و از سوى ديگر , ملك الموت را مامور قبض روح معرفى مى كند قل يتوفاكم ملك الموت الذى و كل بكم ( سجده / 11 ) بگو فرشته مرگ كه بر شما گمارده شده ,جان شما را مى گيرد . و در جـاى ديـگـر , گـرفـتن جان را به فرشتگان و فرستادگان خدا اسناد مى دهد حتى اذا جاء احـدكم الموت توفته رسلنا ( انعام / 61 ) تا هنگامي كه مرگ يكى از شمافرا رسد فرستادگان ما ( جان ) او را مى گيرند . بـديهى است هنگامى كه فاعلى كار خود را به وسيله فاعل ديگرى انجام دهد، نسبت كار به هر دو صحيح است و اگر فاعل دوم هم واسطه اى در انجام كار داشته باشد ,مى توان كار را به فاعل سوم هم نسبت داد . و چـون خـداى مـتـعـال گـرفـتن جانها را به وسيله ملك الموت انجام مى دهد و او نيز به وسيله فرشتگانى كه تحت فرمانش هستند ,پس هر سه نسبت صحيح است , يعنى نسبت دادن قبض روح به خدا، ملك الموت و فرشتگانى كه تحت امر ملك الموت هستند .
eporsesh.com