پرسش :
تعداد و نامهاي درهاي بهشت و دوزخ را ذكر كنيد. (از اذن ورود)
پاسخ :
در آيات متعددي از قرآن كريم آمده است كه براي بهشت و جهنم درهائي وجود دارد از جمله در اين دو آيه: «و سيق الذين كفروا الي جهنم زمرا حتي اذا جاءوها فتحت ابوابها» (و كساني كه كافر شدند گروه گروه به سوي جهنم رانده مي شوند وقتي به دوزخ رسيدند درهاي آن گشوده مي شود)(زمر، آيه 71)؛ «و سيق الذين اتقوا ربهم الي الجنه زمرا حتي اذا جاءوها و فتحت ابوابها» (و كساني كه تقواي الهي پيشه كردند گروه گروه به سوي بهشت برده مي شوند و هنگامي كه به آن مي رسند درهاي بهشت گشوده مي شود)(همان، آيه 73)
اما در خصوص تعداد اين درها قرآن كريم در باره بهشت ساكت است ولي در مورد جهنم تنها در يك آيه آمده است كه داراي هفت در است: «ان جهنم لموعدهم اجمعين، لها سبعه ابواب لكل باب منهم جزء مقسوم» (و دوزخ ميعادگاه همه آنهاست هفت در دارد و براي هر دري گروه معيني از آنها تقسيم شده اند)(حجر، آيه 43 و 44)
2- مطلب ديگر آن كه وجود درهاي متعدد براي بهشت و جهنم به دليل مراتب اعمال خوب و بد و درجات افراد داراي طبقات است كه با ميزان اعمال خوب يا بد افراد متفاوت است مثلا درباره منافقان آمده است كه آنان در پائين ترين دركات دوزخ قرار دارند: «ان المنافقين في الدرك اللسفل من النار»(نساء، آيه 145؛ براي آگاهي بيشتر ر.ك: الميزان، ج12، ص170-تفسير نمونه، ج10، ص 194 و 195 و ج11، ص74) و نيز درباره مؤمنان قرآن مي فرمايد هر عمل نيكي كه از آن سر مي زند به يكي از درها و درجه هاي بهشت راه مي يابند به عنوان نمونه به هشت عامل ورود به بهشت در سوره رعد اشاره فرموده است كه عبارتند از رعايت عهد و پيمان، صله ارحام، خوف الهي، ترس از بد عاقبتي، صبر در راه خدا، بر پا داشتن نماز، انفاق كردن و بدي را با خوبي پاسخ گفتن.(رعد، آيات 20-23؛ براي آگاهي بيشتر ر.ك: تفسير نمونه ج10 ص194 و 195)
3- مطابق برخي آيات و روايات هر يك از اين درهاي بهشت و جهنم به اسمي خوانده مي شوند مثلا حضرت رسول -صلي الله عليه و آله- فرمود: يكي از درهاي بهشت «ريان» (به معني شاداب، سيراب) نام دارد كه فقط روزه داران از آن وارد مي شوند. در ديگر «معروف» نام دارد كه اهل معروف و كارهاي خير از آن وارد مي شوند. در ديگر «صبر» است و نيز در ديگر آن «شكر» است. در ديگر بهشتي «بلا» نام دارد و در ديگر آن «اعظم» است كه مخصوص پارسايان و پرهيزكاران است.(ميزان الحكمه ج1 ص 431 ح2595) و نيز در بياني امام محمد باقر -عليه السلام- نامهاي درهاي جهنم را چنين بازگو مي فرمايد: 1- در اعلي جهنم جهيم نام دارد 2- لظي (پوست بدنت و صورت را مي برد) 3- سقر (آتش داغ) 4- حطمه (آتش افروخته) 5- هاويه (آتش سوزان) 6- سعير (سوزان) 7- جهنم(همان ص471 ح2904؛ گفتني است كه تمام اين اسامي به ترتيب در سوره هاي مائده آيه 10 و معراج آيه 15 و مدثر آيه 42 و همزه آيه 5 و قارعه آيه 9 و حج آيه 4 و مانند آن آمده است)
4- همان طو ر كه اشاره شد جهنم داراي هفت در بوده و مطابق روايات(خصال صدوق ج2 ص408 باب الثمانيه ح6) بهشت داراي هشت در مي باشد اين تفاوت بيانگر آن است كه راههاي نيل به بهشت بيش از جهنم است زيرا رحمت خداوند بر غضبش پيشي دارد (يا من سبقت رحمته غضبه)(دعاي جوشن كبير)
5- نكته آخر، اسامي درهاي جهنم و بهشت منحصر به آنجه ذكر شد نيست بلكه اسمهاي ديگري نيز گفته اند و حتي اين كه كدام در از بهشت و يا جهنم مخصوص چه افراد يا گروهي است ياد شده است. ر.ك: خصال صدوق 2، باب السبعه، ص361، و باب الثمانيه ص408.
eporsesh.com
در آيات متعددي از قرآن كريم آمده است كه براي بهشت و جهنم درهائي وجود دارد از جمله در اين دو آيه: «و سيق الذين كفروا الي جهنم زمرا حتي اذا جاءوها فتحت ابوابها» (و كساني كه كافر شدند گروه گروه به سوي جهنم رانده مي شوند وقتي به دوزخ رسيدند درهاي آن گشوده مي شود)(زمر، آيه 71)؛ «و سيق الذين اتقوا ربهم الي الجنه زمرا حتي اذا جاءوها و فتحت ابوابها» (و كساني كه تقواي الهي پيشه كردند گروه گروه به سوي بهشت برده مي شوند و هنگامي كه به آن مي رسند درهاي بهشت گشوده مي شود)(همان، آيه 73)
اما در خصوص تعداد اين درها قرآن كريم در باره بهشت ساكت است ولي در مورد جهنم تنها در يك آيه آمده است كه داراي هفت در است: «ان جهنم لموعدهم اجمعين، لها سبعه ابواب لكل باب منهم جزء مقسوم» (و دوزخ ميعادگاه همه آنهاست هفت در دارد و براي هر دري گروه معيني از آنها تقسيم شده اند)(حجر، آيه 43 و 44)
2- مطلب ديگر آن كه وجود درهاي متعدد براي بهشت و جهنم به دليل مراتب اعمال خوب و بد و درجات افراد داراي طبقات است كه با ميزان اعمال خوب يا بد افراد متفاوت است مثلا درباره منافقان آمده است كه آنان در پائين ترين دركات دوزخ قرار دارند: «ان المنافقين في الدرك اللسفل من النار»(نساء، آيه 145؛ براي آگاهي بيشتر ر.ك: الميزان، ج12، ص170-تفسير نمونه، ج10، ص 194 و 195 و ج11، ص74) و نيز درباره مؤمنان قرآن مي فرمايد هر عمل نيكي كه از آن سر مي زند به يكي از درها و درجه هاي بهشت راه مي يابند به عنوان نمونه به هشت عامل ورود به بهشت در سوره رعد اشاره فرموده است كه عبارتند از رعايت عهد و پيمان، صله ارحام، خوف الهي، ترس از بد عاقبتي، صبر در راه خدا، بر پا داشتن نماز، انفاق كردن و بدي را با خوبي پاسخ گفتن.(رعد، آيات 20-23؛ براي آگاهي بيشتر ر.ك: تفسير نمونه ج10 ص194 و 195)
3- مطابق برخي آيات و روايات هر يك از اين درهاي بهشت و جهنم به اسمي خوانده مي شوند مثلا حضرت رسول -صلي الله عليه و آله- فرمود: يكي از درهاي بهشت «ريان» (به معني شاداب، سيراب) نام دارد كه فقط روزه داران از آن وارد مي شوند. در ديگر «معروف» نام دارد كه اهل معروف و كارهاي خير از آن وارد مي شوند. در ديگر «صبر» است و نيز در ديگر آن «شكر» است. در ديگر بهشتي «بلا» نام دارد و در ديگر آن «اعظم» است كه مخصوص پارسايان و پرهيزكاران است.(ميزان الحكمه ج1 ص 431 ح2595) و نيز در بياني امام محمد باقر -عليه السلام- نامهاي درهاي جهنم را چنين بازگو مي فرمايد: 1- در اعلي جهنم جهيم نام دارد 2- لظي (پوست بدنت و صورت را مي برد) 3- سقر (آتش داغ) 4- حطمه (آتش افروخته) 5- هاويه (آتش سوزان) 6- سعير (سوزان) 7- جهنم(همان ص471 ح2904؛ گفتني است كه تمام اين اسامي به ترتيب در سوره هاي مائده آيه 10 و معراج آيه 15 و مدثر آيه 42 و همزه آيه 5 و قارعه آيه 9 و حج آيه 4 و مانند آن آمده است)
4- همان طو ر كه اشاره شد جهنم داراي هفت در بوده و مطابق روايات(خصال صدوق ج2 ص408 باب الثمانيه ح6) بهشت داراي هشت در مي باشد اين تفاوت بيانگر آن است كه راههاي نيل به بهشت بيش از جهنم است زيرا رحمت خداوند بر غضبش پيشي دارد (يا من سبقت رحمته غضبه)(دعاي جوشن كبير)
5- نكته آخر، اسامي درهاي جهنم و بهشت منحصر به آنجه ذكر شد نيست بلكه اسمهاي ديگري نيز گفته اند و حتي اين كه كدام در از بهشت و يا جهنم مخصوص چه افراد يا گروهي است ياد شده است. ر.ك: خصال صدوق 2، باب السبعه، ص361، و باب الثمانيه ص408.
eporsesh.com
