محمد رضا گلپایگانی
(1414 -1316 ق)، عالم دینى، فقیه اصولى، مدرس و مرجع تقلید. در روستاى گوگد گلپایگان به دنیا آمد. پس از فراگیرى مقدمات و مقدارى از سطوح نزد علماى آنجا در 1336 ق به اراك رفت. پس از تكمیل سطوح در 1337 ق در درس فقه و اصول آیتاللَّه حایرى حاضر شد. در 1340 ق به همراه استادش به قم رفت و از محضر ایشان و آیتاللَّه شیخ محمد رضا نجفى استفاده نمود و خود به تدریس سطوح پرداخت. با درگذشت آیتاللَّه حایرى او تدریس خارج فقه و اصول را شروع نمود. پس از درگذشت آیتاللَّه بروجردى بخش عمدهاى از ادارهى حوزهى علمیه قم به او واگذار شد. از اقدامات مهم وى: اعزام مبلغ به خارج از كشور و نیز در داخل به شهرستانها و روستاها، اهتمام به تألیف كتب دینى به زبانهاى مختلف و نشر آن در كشورهاى خارجى به طور رایگان، ایجاد زمینه و تشویق براى حفظ قرآن كریم در حوزهى علمیه قم. از آثارش: احداث ساختمان وضوخانه، حمام، رختشویخانه و سالن قرائت براى مدرسهى فیضیه؛ تأسیس بیمارستانى در قم؛ تأسیس مدارسى در قم؛ تأسیس حوزهى علمیه در سنقر؛ تأسیس حسینیه و مركز نشر معارف اسلامى در سنندج؛ ساختمان حسینیه و مركز نشر معارف اسلامى در سنندج؛ ساختمان حسینیه در مریوان؛ ساختمان مسجد و مدرسه علمیه و خانه علم در قروه كردستان؛ ساختمان مسجد جامع و مدرسه علمیه در الیگودرز؛ ساختمان مسجد و تأسیس كتابخانه در فریدونكنار. از آثار علمى وى: «بلغة الطالب فى التعلیق على المكاسب»؛ كتاب «القضاء»؛ كتاب «الشهادات»؛ كتاب «الحج»، تقریرات خارج فقه در مسأله ولایت فقیه؛ كتاب «الطهارة»؛ «نائج الافكار فى نجاسة الكفار»؛ «لدر المنصود فى احكام الحدود»؛ حاشیه بر «درر الفوائد»؛ حاشیه بر «عروة الوثقى»؛ حاشیه بر «وسائل»؛ «توضیح المسائل»؛ «مناسك حج».[1]
مرجع تقلید، فقیه، عالم روحانى.
تولد: 1277(8 ذىالقعده 1316 ق.) قریه گوگد گلپایگان.
درگذشت: 18 آذر 1372 (24 جمادىالثانى 1414 ق.).
آیتالله العظمى سید محمدرضا گلپایگانى، فرزند سید محمدباقر از علماى گلپایگان بود. نه ساله بود كه پدرش از دنیا رفت. وى پس از فوت پدر به تحصیل علوم متداوله و به ویژه علوم دینى پرداخت و پس از تحصیلات مقدماتى و تكمیل مقدارى از سطوح را نزد علماى آن دیار، در اوایل سال 1336 ق. به شهر اراك كه به مناسبت اقامت آیتالله العظمى حائرى یزدى در آن شهر مركزیت یافته بود، مهاجرت كرد و پس از تكمیل سطوح در سال 1337 ق. در كلاسهاى فقه واصول آیتالله عبدالكریم حائرى یزدى شركت كرد. در شعبان 1340 ق. آیتالله العظمى حائرى به قم رفت و به تأسیس حوزهى علمیه مبادرت كرد و شخصا از آیتالله گلپایگانى دعوت نمود و ایشان در شوال همان سال به قم عزیمت و تدریس سطوح را آغاز كردند. پس از فوت آیتالله عبدالكریم حائرى یزدى، آیتالله گلپایگانى به تدریس خارج فقه و اصول پرداخت. در سالهاى آخر عمرش كه درس خارج وى در مسجد اعظم قم تشكیل مىشد، نزدیك به هشتصد تن از فضلاء علما و طلاب در آن كلاس شركت مىجستند.
بعد از فوت آیتالله سید حسین بروجردى كه سرپرستى حوزهى علمیه به عهده آیتالله العظمى گلپایگانى و علماى دیگر قرار گرفت و جمعیت طلاب رو به افزایش گذارد. وى مدارس خیابان تهران، خیابان چهارمندان و خیابان صفائیه را تأسیس نمود كه در این مدارس گذشته از دورس قدیمه عربى و نحو و منطق و غیره دروس جدید ادبیات فارسى و علوم روز هم به انظمام دروس اخلاق و عقاید و تفسیر تدریس مىشد.
آثار به جاى مانده از وى همچون مساجد و مدارس و بیمارستانها و درمانگاهها و مراكز تبلیغى خارج از كشور بسیار بوده است. مهمترین آنها مدرسه عظیم و مجهز به دستگاه كامپیوتر در قم، مركز تبلیغى لندن، مسجد جامع گلپایگان و بیمارستان در قم بوده است.
از جمله كتابها و مكتوبات برگرفته از تقریرات درسى وى، مىتوان از كتابهاى زیر نام برد: مختصر الاحكام؛ مناسك؛ بلغة الطالب فى التعلیق على المكاسب (تقریرات درس خارج فقه براساس بیع مكاسب شیخ (انصارى) كه فقط بخشى اندكى از آن تقریر شده است؛ كتاب القضاء (دو جلد تقریرات درس خارج فقه در باب قضاء) كتاب الشهادات (تقریرات درس خارج فقط در باب شهادات)؛ كتاب الحج (دو جلد تقریرات درس خارج فقه در مسأله ولایت فقیه)؛ الدر المنضود فى احكام الحدود (تقریر درس خارج فقه در باب حدود)؛ نائج الافكار فى نجاسة الكفار (تقریر درس خارج فقه در مسأله نجاست كفار)؛ كتاب الطهار (تقریر درس خارج فقه و باب طهارت).
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.