هبةالدین شهرستانی

(1386 -1301 ق)، عالم دینى، فقیه، اصولى، هیوى، مجتهد، مفسر و رجالى. ملقب به هبةالدین و معروف به شهرستانى. نسبش با سى واسطه به زید بن على بن حسین (ع) مى‏رسد. او از سادات شهرستانى اصفهان است. در سامرا به دنیا آمد. مقدمات را در محضر پدرش آموخت. وى علاوه بر فراگیرى صرف و نحو، منطق، عروض، بدیع، معانى و بیان از تاریخ و حدیث و ریاضیات نیز بهره‏مند گشت. در 1319 ق به نجف رفت و در حوزه درس آخوند خراسانى و سید محمدكاظم یزدى و شریعت اصفهانى شركت نمود و به درجه‏ى اجتهاد نایل آمد و خود مستقلا به تدریس پرداخت. شیخ جعفر نقدى و شیخ محمدرضا شبیبى و سید سعید كمال‏الدین از شاگردان او بودند. وى از شیخ محمدباقر اصطهباناتى شیرازى و سید عبدالصمد موسوى شوشترى و امیر سید محمد آل امیر سید على كبیر و سید حسن بن هادى شرف‏الدین كاظمى و سید صدرالدین عاملى اصفهانى و آخوند خراسانى اجازه‏ى روایت و از سید مصطفى حجت كاشانى و سید محمد مجتهد كاشانى و سید مولوى هندى و سید محمد مهدى حكیمى و سید محمد حجت فیروزآبادى اجازه‏ى اجتهاد داشت. او در 1328 ق مجله‏ى «العلم» را منتشر نمود كه نخسین مجله عربى در نجف است و براى پشتیبانى آن كتابخانه‏اى تأسیس كرد تا علما و ادبا و به ویژه جوانان بتوانند از آن استفاده كامل برند. وى همچنین با مجله «المرشد البغدادیة» همكارى داشت، و براى نشر معارف دینى به سوریه، لبنان، مصر، حجاز، یمن، ایران و هند مسافرت نمود. در دوره‏ى ملك فیصل، پادشاه عراق، عهده‏دار منصب وزارت معارف گردید. در 1340 ق از مقام خود استعفا نمود و به امر تألیف پرداخت. در 1342 ق مجدداً به امر حكومت عراق به ریاست دیوان عالى تمیز (مجلس تمیز جعفرى) منصوب گشت. همچنین در 1352 ق از طرف مردم بغداد به نمایندگى مجلس شوراى ملى انتخاب گردید و پس از انحلال مجلس در همان سال، تمامى اوقات خود را صرف تألیف نمود. در اواخر عمر در كاظمین كتابخانه‏اى به نام مكتبةالجوادین تأسیس نمود و كتابخانه شخصى خود را به آنجا منتقل كرد. او در كاظمین درگذشت و همان جا به خاك سپرده شد. از آثار علمى‏اش: «الامامة والامة»؛ «الجامعة الاسلامیة و العقائد القرآنیة»؛ «الجان والجن»؛ «حكمة الاحكام»؛ «الشریعة والطبیعة»؛ «فغان اسلام» یا «دعوةنامه»؛ «ماهو نهج‏البلاغة»؛ «المعارف العالیة للمدارس الراقیة»؛ «ثقاة الرواة»؛ «مواقع النجوم فى تحقیق سماء الدنیا والرجوم»؛ «نقض الفرض فى اثبات حركة الارض»؛ «نهضة الحسین (ع)»؛ «الهیة والاسلام»؛ تفسیر سوره‏ى «الواقعة»؛ «توحید اهل التوحید»؛ «المرجانیة»، در تلخیص «دلائل الخیرات»؛ «تنزیه التنزیل»، در اثبات صیانت مصحف از نسخ و نقص و تحریف؛ «التنبه فى تحریم التشبه بین الرجال والنساء» یا «التنبه فى حرمة التشبه بین النساء والرجال»؛ «المعجزة الخالدة»، در اعجاز قران؛ «رواشح الفیوض فى علم العروض»؛ «اشاعة النوادر».

هبةالدین شهرستانی

تازه های مشاهیر

بیشترین بازدید هفته