مهدی گلشنی

مهدی گلشنی (زاده ی ۱۳۱۷ هـ.ش، اصفهان) فیزیک‌دان و نظریه‌پرداز ایرانی، پژوهشگر، مترجم، استاد دانشگاه صنعتی شریف، و عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی است. او از برگزیدگان همایش چهره‌های ماندگار در عرصه ی فیزیک و برنده ی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران است.

زندگی    

مهدی گلشنی در سال ۱۳۱۷ هـ. ش، در اصفهان چشم به جهان گشود. تحصیلات مقدماتی را در زادگاه خویش به پایان برد و بعد از عزیمت به تهران، در سال ۱۳۳۹ موفق به اخذ دانشنامه لیسانس از دانشگاه تهران در رشته فیزیک شد. سپس به منظور ادامه تحصیل رهسپار ایالات متحده آمریکا شد و در سال ۱۳۴۸ هـ. ش از دانشگاه برکلی آمریکا در رشته فیزیک با گرایش ذرات بنیادی به درجه ی دکتری نائل آمد. همزمان با اتمام تحصیل در آمریکا، به ایران بازگشت و در دانشگاه صنعتی شریف با رتبه استادیاری به تدریس پرداخت و در سال ۱۳۶۴ در همان دانشگاه، به رتبه ی استادی ارتقاء یافت. وی به زبان‌های فارسی، عربی و انگلیسی تسلط دارد و به هر سه زبان دارای تألیفات متعدد است. گذشته از دانش فیزیک که رشته ی تخصصی اوست، گلشنی در عرصه ی الهیات و پژوهش‌های دینی و نیز در زمینه ی مطالعات تطبیقی میان دو حوزه ی «علم و دین» صاحب‌نظر است. وی برگزیده ی همایشچهره‌های ماندگار در عرصه ی فیزیک و برنده ی دو جایزه ی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران است. در سال ۱۳۹۰ کتاب «جشن‌نامه ی دکتر مهدی گلشنی» به مناسبت بزرگداشت مقام علمی وی از سوی فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران به چاپ رسید.

برخی از سمت‌های علمی و فرهنگی    

 رئیس دانشکده فیزیک دانشگاه صنعتی شریف (از ۱۳۵۲ تا ۱۳۵۴ و از ۱۳۶۶ تا ۱۳۶۸)

 رئیس و بنیانگذار گروه «فلسفه علم» دانشگاه صنعتی شریف (از ۱۳۷۴ تا کنون)

 رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی (از ۱۳۷۲ تا کنون)

 عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف (از ۱۳۴۹)؛ استاد دانشگاه صنعتی شریف (از ۱۳۶۴ تا کنون)

 عضو پیوسته فرهنگستان علوم (از ابتدای تاسیس)

 رئیس گروه علوم پایه فرهنگستان علوم (از ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۹)

 سرپرست گروه علوم پایه شورای عالی برنامه ریزی (از ۱۳۶۹ تا ۱۳۸۰)

 عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی (از ۱۳۷۵ تا کنون)

 عضو فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران

 عضو وابسته ارشد مرکز بین المللی فیزیک نظری در تریست ایتالیا (از ۱۳۶۹ تا ۱۳۷۴)

 عضو آکادمی علوم جهان اسلام (از ۱۳۸۱تا کنون)

 عضو انجمن اروپائی علم و الهیات

 عضو انجمن استادان فیزیک آمریکا

 عضو مرکز الهیات و علوم طبیعی (برکلی، آمریکا)

 عضو مؤسس انجمن بین المللی علم و دین (کمبریج، بریتانیا)

 داور جایزه ی تمپلتن

کتاب شناسی    

فارسی    

1. فیزیک (ترجمه از هالیدی - رزنیک). با همکاری مهندس مقبلی، نشردانشگاهی، ۱۳۶۴ (برنده کتاب سال ۱۳۷۴).

2. قرآن و علوم طبیعت، امیرکبیر، ۱۳۶۴ (نشر مطهر ۱۳۸۰).

3. تحلیلی از دیدگاههای فلسفی فیزیکدانان معاصر، امیرکبیر، ۱۳۶۹ (برنده کتاب سال).

4. از علم سکولار تا علمی دینی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۷۷.

5. فیزیک امروز (ترجمه از کتاب اوهانیان). با همکاری مهندس مقبلی، انتشارات خوارزمی، ۱۳۷۸.

6. علم و دین و معنویت در آستانه قرن بیست و یکم. پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، ۱۳۷۹.

عربی    

1. القرآن و معرفة الطبیعة (بیروت، دارالاضواء).

2. من العلم العلمانی الی العلم الدینی (بیروت، دارالهادی).

3. هل العلم یستغنی عن الدین (طهران، مؤسسة الهدی للنشر والتوزیع).

انگلیسی    

 The Holy Qur'an and the Science of Nature. Global Publication, New York, 1998.

 From Physics to Metaphysics. Institute for Humanities and Cultural Studies, Tehran, 1998.

 Can Science Dispense with Religion?. Institute for Humanities and Cultural Studies, third edition, Tehran, 2004.

 Issues in Islam and Science. Institute for Humanities and Cultural Studies, Tehran, 2004.

 English translation of the first five Chapters of the Qur'an. Islamic Propagation Organization, Tehran.

مقالات    

متن کامل تعدادی از مقالات وی را در پایگاه «مجلات تخصصی نور» می‌توان دید.[۴]

نشان‌ها و افتخارات    

 «استاد ممتاز» و «استاد نمونه ی» دانشگاه صنعتی شریف

 برنده جایزه درس علم و دین از بنیاد تمپلتون آمریکا

 داور بین المللی جایزه علم و دین تمپلتون (بزرگترین جایزه مالی در جهان در زمینه علم و دین)

 برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران (برای ترجمه «فیزیک» هالیدی ـ رزنیک)

 برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران (برای «تحلیلی از دیدگاههای فلسفی فیزیکدانان معاصر»)

 نشان درجه ۱ دانش از مجمع عمومی فرهنگستان علوم به عنوان استاد برگزیده مراسم بزرگداشت مشترک فرهنگستان‌ها

 چهره ی ماندگار عرصه ی فیزیک در دومین همایش چهره‌های ماندگار (۱۳۸۱)