حسن طوفانیان
فرزند میرزا مهدىخان خیاط، در 1291 ش در تهران متولد شد. پس از انجام تحصیلات مقدماتى و متوسطه، در مهرماه 1313 وارد دانشكده افسرى شد و دورهى دو ساله آن را در مهرماه 1315 طى نمود و به درجهى نایبدومى نائل آمد. وى ضمن تحصیل در دانشكدهى افسرى، مدرسهى نظامى دیدهبانى را نیز طى كرده و دانشنامه گرفت و خلبان نظامى شد.
طوفانیان در مهرماه 1317 به درجهى ستوان یكمى و در 1321 به درجهى سروانى و در 1325 به درجه سرگردى و در 1328 به درجهى سرهنگ دومى و سرانجام در1330 به درجهى سرهنگى نائل آمد و در همین مدت به دریافت نشانهاى درجه سوم و درجه دوم سپه و درجه سوم دانش نظام مفتخر شد. وى از سال 1330 براى طى دورهى فرماندهى و ستاد به آمریكا اعزام شد و دورهى افسرى رزمى را طى نمود و پس از بازگشت از آمریكا، به فرماندهى آموزشگاه خلبانى منصوب گردید و ضمنا به استادى دانشگاه جنگ برگزیده شد و اصول تاكتیك واحد هوائى را تدریس مىنمود. در فوریه 1955 عراق و تركیه در بغداد پیمانى امنیتى و دفاعى امضا كردند. چند ماه بعد ایران، پاكستان و بریتانیا هم بدان پیوستند. در این پیمان مقرر شد كمیتههاى مختلفى تشكیل شود از جمله كمیته نظامى بود. نمایندگان نظامى ایران در كمیتهى نظامى بغداد عبارت بودند از: سرلشكر عبدالحسین حجازى، سرلشكر علىاشرف مظهرى، سرهنگ منصور افخمى، سرهنگ نصرتالله اربابى، سرهنگ على زند، سرهنگ حسن طوفانیان و سرهنگ فریدون جم.
حضور حسن طوفانیان به عنوان عضو ثابت كمیتهى نظامى بغداد كه بعد از خروج عراق به علت كودتاى عبدالكریم قاسم، به پیمان سنتو نامیده شد حائز اهمیت و امعاننظر است.
حسن طوفانیان در مهرماه 1336 به درجهى سرتیپى نائل آمد و عضویت كمیسیون دائمى سازمان دفاع نظامى را عهدهدار شد. در سال 1340 به عنوان آجودان شاه برگزیده شده و در مهرماه 1341 به درجهى سرلشكرى دست یافت و در فروردین 1345 به درجهى سپهبدى نائل شد و چندى بعد ریاست ادارهى چهارم ستاد بزرگ به او محول شد. سرانجام در آبانماه 1352 به درجهى ارتشبدى نائل آمد. محل سازمانى این درجه، جانشینى وزیر جنگ و شغل اصلى وى ریاست اداره كل صنایع نظامى بود.
ارتشبد حسن طوفانیان از سال 1342 مسئول خرید اقلام دفاعى ایران شد و تا پایان رژیم پهلوى عهدهدار این سمت خطیر و پولساز بود و بدون تردید طوفانیان از طریق مستشاران آمریكائى به شاه معرفى شد و لیاقت خود را نیز در كمیتهى نظامى سنتو به منصهى ظهور رسانید. حسن اعتماد محمدرضا پهلوى به وى موجب گردید محرم اسرار نظامى شود و نقش مهمى در معاملات اسلحهى ایران بازى كند و سرانجام به شهرت جهانى برسد.
خریدهاى نطامى در دورانى كه وى مسئولیت آن را عهدهدار بود، ظرف 8 سال به 19 میلیارد دلار بالغ شد و پورسانتى كه توسط فروشندگان سلاح به خریدار پرداخت مىشد 5 درصد خرید بود و با این حساب دریافتى، طوفانیان بماخذ 5 درصد در 8 سال آخر سلطنت محمدرضا پهلوى، بالغ بر 850 میلیون دلار بود. فردوست مىنویسد در سفارشات طوفانیان، محمدرضا هم بىنصیب نبود و مبلغ معتنابهى به حسابش در خارج ریخته مىشد. حسین فردوست در كتاب ظهور و سقوط سلطنت پهلوى (جلد اول، سفحهى 219) دربارهى محمدرضا و طوفانیان و خرید اسلحه چنین مىنویسد:
«نمىدانم كه طوفانیان چگونه توسط محمدرضا به عنوان مامور تهیه سلاح انتخاب شد. ولى حدس مىزنم كه به علت طى دورهى نظامى در آمریكا و آشنائى زیاد با مستشاران نظامى آمریكائى در ایران، از طریق آنها به محمدرضا معرفى شد و از آن پس خریدهاى گزاف اسلحهى ایران را ترتیب مىداد. اما این تصور كه نوع سلاحها و كشور و كمپانى خریدار را طوفانیان تعیین مىكرد، تصور صحیحى نیست. چه نوع سلاح، به چه تعداد، از كجا، همه و همه توسط محمدرضا دیكته مىشد و طوفانیان تنها مجرى خوبى بود. محمدرضا از كجا انواع سلاحها را مىشناخت؟ رویه این بود كه رئیس ستاد ارتش از طریق متخصصین ستاد فرماندهان سه نیرو (زمینى، هواى، دریائى) و بخصوص فرمانده نیروى هوائى در دوران فرماندهى ارتشبد خاتمى، فرمانده ژاندارمرى، رئیس شهربانى از روى كاتالوگها و در مورد سلاحهاى سبك از روى نمونههاى ارسالى از شركت سازنده و همچنین شخص طوفانیان تقاضاى تهیه مىكردند و تعداد را همین مقامات به محمدرضا پیشنهاد مىدادند. در اینجا دو موضوع مورد توجه محمدرضا بود. خود سلاح و كشور تهیهكنندهى آن. او اگر با نوع سلاح موافق بود و شركت و كشور تامینكننده جزء لیست مورد نظرش بود كه آمریكائىها و انگلیسىها دیكته مىكردند، سفارش را تصویب مىكرد و تهیهكننده طوفانیان بود. در مورد سلاحهاى سنگین یا وسائل جنگى، تانكها و زرهپوشها و امثالهم، در مسافرتهاى محمدرضا به آمریكا و اروپاى غربى نمونهها و طرز كار آنها به وى نشان داده مىشد. مثلا یك هواپیماى شكارى را از نظر فنى و امكانات و طرز كار در عمل به او نشان مىدادند و او نوع و تعداد را به طوفانیان اطلاع مىداد و دستور مىداد كه تهیه شود. پس طوفانیان شخصا سفارشدهندهى اصلى نبود. سفارشدهنده، شخص محمدرضا بود و البته نظر طوفانیان هم موثر بود. شیوهى كار طوفانیان به نحوى بود كه همه از او متشكر بودند و به وى علاقه داشتند. در دوران طولانى این ماموریت، كوچكترین نارضایتى در بین فرماندهان نظامى از طوفانیان دیده نشد. مسلم است كه فروشندگان سلاح به طوفانیان حق و حساب مىدادند. این یكى از اصول متداول جهانى در معاملات تسلیحاتى است. در معاملات بزرگ 2 درصد و در اقلام كوچك تا 5 درصد پرداخت مىشود كه فروشندگان بدون سئوال به حساب مسئول خرید مىریزند. البته طوفانیان به نحوى عمل نمىكرد كه محمدرضا حساسیت پیدا كند. او ارقام دقیق پورسانتاژ را به محمدرضا مىگفت. او مقدارى را به خودش مىداد و در مورد بقیه مبلغ دستور مىداد كه به كدام شخص و به چه مبلغى پرداخت شود. این را از یك منبع موثق شنیدم كه طوفانیان در مورد پورسانت چنین رویهاى داشت. اگر در هر معامله، محمدرضا نیمدرصد به طوفانیان مىداد، در طول سالها رقم كلانى مىشد. طوفانیان خود بسیار باهوش، پرحافظه، سریعالانتقال، فوقالعاده مسلط به حرفهاش و از نظر رفتار بسیار خوشبرخورد و شوخمزاج بود. او اگر داراى این مسئولیت نمىشد مسلما به ریاست ستاد ارتش مىرسید كه عالىترین مقام ارتشى است.»
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
