نيازهاي تغذيه اي در کودکان
* آب : آب ۷۵ تا ۸۰ درصد وزن شيرخواران را تشکيل ميدهد و در بزرگسالان به ۶۰-۵۵ درصد مي رسد . مقدار نياز روزانه به آب بستگي به مصرف کالري روزانه ، ميزان دفع نامحسوس آب و غلظت ادرار دارد . ميزان مصرف حدودي آب براي شيرخواران ۱۵-۱۰ درصد از وزن آنهاست که اين ميزان براي بزرگسالان به ۲ تا ۴ درصد مي رسد . در شيرخواران حدوداً ۸۵ تا ۱۷۰ ميلي ليتر آب به ازاي هر کيلوگرم وزن در طول شبانه روز بايد مصرف گردد .
* انرژي : واحد توليد گرما در متابوليسم بدن يک کالري انرژي است که از سوختن غذا بدست مي آيد . يک کيلوکالري مقدار گرمايي است که دماي يک کيلوگرم آب را از ۵/۱۴ درجه سانتيگراد به ۵/۱۵ درجه سانتيگراد افزايش دهد .
حد متوسط انرژي در يک کودک ۶ تا ۱۲ سال شامل ۵۰ درصد جهت متابوليسم پايه ، ۱۲درصد رشد ، ۲۵ درصد فعاليتهاي روزانه ، ۸ درصد مواد زائد بدن و ۵ درصد بقيه موارد سوخت و ساز مي باشد .
ميزان نياز پايه شيرخواران ۵۵کيلوکالري به ازاي هر کيلوگرم وزن بدن در شبانه روز مي باشد که در هنگام بلوغ به ۲۵ تا ۳۵ کيلوکالري مي رسد .
ميزان کل انرژي مورد نياز در سال اول ۸۰ تا ۱۲۰ کيلوکالري به ازاي هر کيلوگرم در شبانه روز خواهد بود که هر ۳ سال ۱۰ کيلوکالري کاسته مي شود .
• در شيرخواران ۱۵-۹ درصد و در بزرگسالان به همين مقدار انرژي از پروتئين بدست مي آيد .
• در شيرخواران ۵۵-۴۵ درصد و در بزرگسالان ۶۰-۵۵ درصد انرژي از گروه کربوهيدراتها بدست مي آيد .
• در شيرخواران ۴۵-۳۵ درصد و در بزرگسالان ۳۰ درصد انرژي از چربيها بدست مي آيد .
هر گرم کربوهيدرات يا پروتئين حدود ۴ کيلوکالري توليد مي کند در صورتي که هر گرم چربي با زنجبره کوتاه ۳/۵ کالري با زنجير متوسط ۳/۸ و با زنجير بلند ۹ کيلوکالري توليد مي کند .
* پروتئينها : پروتئينها حدود ۲۰ درصد از وزن يک فرد بالغ را شامل مي شود . پروتئينها از زنجبره اسيدهاي آمينه تشکيل شده اند . تا کنون ۲۴ اسيدآمينه شناسايي شده است که ۹ تاي آنها ،اسيدآمينه هاي ضروري در شيرخواران مي باشند . هنگامي که پروتئينها در هضم غذايي شکسته مي شوند به اسيدهاي آمينه ، اليگوپپتيدها تبديل مي شوند . پروتئينهاي حيواني در بافتهاي ماهيچه اي ، تخم مرغ و شير در بافت هاي ماهيچه اي نياز متناسب و متعادل بدن انسان را برآورده مي کنند . ولي پروتئينهاي گياهي به تنهايي قادر نيستند اسيدآمينه هاي ضروري بدن را تأمين کنند .
* کربوهيدراتها : کربوهيدراتها حجم عمده غذاي ما را تشکيل مي دهند و نيز بيشترين حجم انرژي بدن را تأمين مي کنند . کربوهيدراتها به گلوکز ( دکستروز ) اکسيده مي شوند ، ولي به فرمهاي گوناگون مصرف مي شوند شامل : منوساکاريدها ( شامل گلوکز ، فرکتوز ، گالاکتوز ) و دي ساکاريدها ( لاکتوز ، سوکروز ، مالتوز و ايزومالتوز ) و پلي ساکاريدها ( شامل نشاسته ، دکسترين ، گليسيرين ، سلولز )
گلوگز مستقيماً مورد مصرف مغز و قلب قرار مي گيرد . مقداري از گلوگز جذب شده در کبد به گليکوژن تبديل مي گردد ، اگر چه گليکوژن در قسمتهاي ديگر بدن نيز ذخيره مي گردد . بيشتر از ۱۵ درصد وزن کبد و ۳ درصد وزن ماهيچه ها از گليکوژن تشکيل گرديده است . کربوهيدراتهايي که اکسيده نشده اند يا تبديل به گليکوژن نمي شوند به چربي تغيير مي يابند . کربوهيدراتها ۶۰ تا ۴۰ درصد انرژي غذا را تشکيل مي دهند و سومين منبع مناسب براي توليد انرژي بدن هستند .
* چربيها : تقريباً ۹۸ درصد منبع چربي بصورت تري گليسيريد مي باشد که سه اسيد چرب با يک گليسرول ترکيب شده است و ۲ درصد باقي مانده شامل کلسترول ، منوگليسيريدها ، دي گليسيريدها و فسفوليپدها مي باشد . تري گليسيريد مصرف شده توسط ليپاز دهاني و معده اي هيدروليز مي گردد .
در روده کوچک در اثر ليپاز پانکراس تري گليسيريد به مونوگليسيريدها هيدروليز شده و تبديل به اسيدهاي چرب مي گردند . چربيها مهمترين جايگاه را در توليد انرژي دارا مي باشند چون هر گرم آن ۹ کيلوکالري توليد مي کند .
* انرژي : واحد توليد گرما در متابوليسم بدن يک کالري انرژي است که از سوختن غذا بدست مي آيد . يک کيلوکالري مقدار گرمايي است که دماي يک کيلوگرم آب را از ۵/۱۴ درجه سانتيگراد به ۵/۱۵ درجه سانتيگراد افزايش دهد .
حد متوسط انرژي در يک کودک ۶ تا ۱۲ سال شامل ۵۰ درصد جهت متابوليسم پايه ، ۱۲درصد رشد ، ۲۵ درصد فعاليتهاي روزانه ، ۸ درصد مواد زائد بدن و ۵ درصد بقيه موارد سوخت و ساز مي باشد .
ميزان نياز پايه شيرخواران ۵۵کيلوکالري به ازاي هر کيلوگرم وزن بدن در شبانه روز مي باشد که در هنگام بلوغ به ۲۵ تا ۳۵ کيلوکالري مي رسد .
ميزان کل انرژي مورد نياز در سال اول ۸۰ تا ۱۲۰ کيلوکالري به ازاي هر کيلوگرم در شبانه روز خواهد بود که هر ۳ سال ۱۰ کيلوکالري کاسته مي شود .
• در شيرخواران ۱۵-۹ درصد و در بزرگسالان به همين مقدار انرژي از پروتئين بدست مي آيد .
• در شيرخواران ۵۵-۴۵ درصد و در بزرگسالان ۶۰-۵۵ درصد انرژي از گروه کربوهيدراتها بدست مي آيد .
• در شيرخواران ۴۵-۳۵ درصد و در بزرگسالان ۳۰ درصد انرژي از چربيها بدست مي آيد .
هر گرم کربوهيدرات يا پروتئين حدود ۴ کيلوکالري توليد مي کند در صورتي که هر گرم چربي با زنجبره کوتاه ۳/۵ کالري با زنجير متوسط ۳/۸ و با زنجير بلند ۹ کيلوکالري توليد مي کند .
* پروتئينها : پروتئينها حدود ۲۰ درصد از وزن يک فرد بالغ را شامل مي شود . پروتئينها از زنجبره اسيدهاي آمينه تشکيل شده اند . تا کنون ۲۴ اسيدآمينه شناسايي شده است که ۹ تاي آنها ،اسيدآمينه هاي ضروري در شيرخواران مي باشند . هنگامي که پروتئينها در هضم غذايي شکسته مي شوند به اسيدهاي آمينه ، اليگوپپتيدها تبديل مي شوند . پروتئينهاي حيواني در بافتهاي ماهيچه اي ، تخم مرغ و شير در بافت هاي ماهيچه اي نياز متناسب و متعادل بدن انسان را برآورده مي کنند . ولي پروتئينهاي گياهي به تنهايي قادر نيستند اسيدآمينه هاي ضروري بدن را تأمين کنند .
* کربوهيدراتها : کربوهيدراتها حجم عمده غذاي ما را تشکيل مي دهند و نيز بيشترين حجم انرژي بدن را تأمين مي کنند . کربوهيدراتها به گلوکز ( دکستروز ) اکسيده مي شوند ، ولي به فرمهاي گوناگون مصرف مي شوند شامل : منوساکاريدها ( شامل گلوکز ، فرکتوز ، گالاکتوز ) و دي ساکاريدها ( لاکتوز ، سوکروز ، مالتوز و ايزومالتوز ) و پلي ساکاريدها ( شامل نشاسته ، دکسترين ، گليسيرين ، سلولز )
گلوگز مستقيماً مورد مصرف مغز و قلب قرار مي گيرد . مقداري از گلوگز جذب شده در کبد به گليکوژن تبديل مي گردد ، اگر چه گليکوژن در قسمتهاي ديگر بدن نيز ذخيره مي گردد . بيشتر از ۱۵ درصد وزن کبد و ۳ درصد وزن ماهيچه ها از گليکوژن تشکيل گرديده است . کربوهيدراتهايي که اکسيده نشده اند يا تبديل به گليکوژن نمي شوند به چربي تغيير مي يابند . کربوهيدراتها ۶۰ تا ۴۰ درصد انرژي غذا را تشکيل مي دهند و سومين منبع مناسب براي توليد انرژي بدن هستند .
* چربيها : تقريباً ۹۸ درصد منبع چربي بصورت تري گليسيريد مي باشد که سه اسيد چرب با يک گليسرول ترکيب شده است و ۲ درصد باقي مانده شامل کلسترول ، منوگليسيريدها ، دي گليسيريدها و فسفوليپدها مي باشد . تري گليسيريد مصرف شده توسط ليپاز دهاني و معده اي هيدروليز مي گردد .
در روده کوچک در اثر ليپاز پانکراس تري گليسيريد به مونوگليسيريدها هيدروليز شده و تبديل به اسيدهاي چرب مي گردند . چربيها مهمترين جايگاه را در توليد انرژي دارا مي باشند چون هر گرم آن ۹ کيلوکالري توليد مي کند .
