آستانه‌ي ابن فَهد حِلّي

آستانه‌ي ابن فَهد حِلي، مرقد شيخ ابوالعباس جمال الدين احمد (758-841ق) فرزند محمدبن فهد حلي حائري، از اعاظم علماي شيعه و يکي از طرق اجازات علماي اماميه (ابن فهد حلي). اين آستانه در مقابل درب قبله‌ي صحن حضرت سيد الشهداء (عليه السلام) به فاصله‌ي حدود سيصد متر واقع است. عمارت اول آستانه‌ي ابن فهد خانه‌ي وي بود که حسب الوصية در خانه‌ي خويش دفن گشت. او در حيات خويش خانه‌اش را جهت منزلگاه زائرين حضرت سيد الشهداء (عليه السلام) وقف کرده بود. شاه عباس صفوي در سال 1032ق که به زيارت عتبات مقدسه مي‌رفت باغ جنوب قبر مطهر ابن فهد را خريداري نموده سپس مسجد بزرگي بنا کرد و تمامي ديوارهاي آن را با کاشي نفيس زينت بخشيد و دستور داد گنبدي بر روي قبر ابن فهد بنا کنند. در سال 1243ق حاج ملا محمدصالح برغاني قزويني حائري قسمت غرب و شرق قبر مطهر ابن فهد را خريداري و مدرسه‌ي علوم ديني بنا کرد. ولي بعلت اينکه مدرسه در منتهي اليه جنوب شهر کربلا واقع بود و ناامن مي‌نمود فقط در ايام زيارت جهت سکناي زائرين استفاده مي‌شد. در سال 1287ق که ناصرالدينشاه قاجار به عراق جهت زيارت عتبات مقدسه رفت دستور داد تا مسجد شاه عباس را که بر اثر بي‌مراقبتي فرسوده گشته بود تعمير اساسي و بازسازي و کاشيکاري کنند که در اين ميان قبر ابن فهد نيز تعمير گرديد. در سال 1358ق به همت علماي کربلا حجراتي که عده‌اي آن را غصب نموده بودند و منزل دائمي خويش قرار داده بودند باز ستانده شد و تعميرات وسيعي در آنها انجام گرديد و به مدرسه‌ي علوم ديني بازگردانيده شد. در سال 1384ق توسط آيت الله حکيم و سيد عبدالحسين بهبهاني و حاج علي اصفهاني کهربائي و حاج صائب آل هر تعميرات وسيعي در اين آستانه انجام شد و چهل حجره براي طلاب علوم ديني در آن تأسيس گرديد و کتابخانه‌اي بنام مکتبة الرسول الاعظم در آن ايجاد گشت. در سال 1395ق حکومت عراق به بهانه‌ي توسعه‌ي خيابان، تمامي قسمت شرق مدرسه و مقداري از سمت جنوب و شمال آن را خراب نمود و فعلاً قسمت غرب مدرسه و گنبد و حرم کوچک آن باقي مانده است که شيعيان از اطراف و اکناف به زيارت اين آستانه مي‌شتابند.
کتابنامه:
اعيان الشيعة، 147/3، چاپ جديد، الضياء اللامع، 9-10؛ کربلا في حاضرها و ماضيها (خطي)؛ الکني و الالقاب، 374/1-375؛ مراقد المعارف، 76/1-78؛ مشاهد العزة الطاهرة، 185.