پيشگيري از عقرب گزيدگي

پيشگيري ازعقرب گزيدگي مهم ترين مسئله درعقرب گزيدگي و کنترل آن است.زيرا پيشگيري هميشه بردرمان مقدم است و به طريقه هاي مختلف مي توان از عقرب گزيدگي و ايجاد عوارض آن جلوگيري کرد.
مهم ترين قسمت پيشگيري،آگاهي دادن و آموزش همگاني درباره ي عقرب ها و راههاي پيشگيري از آسيب هاي ايجاد شده توسط اين جانوران و راههاي مبارزه با آنها است.اين کار را مي توان از طريق رسانه هاي همگاني مثل راديو،تلويزيون و نيزنشريه هاي کشوري انجام داد.

اقدام هاي پيشگيري از عقرب گزيدگي

1-نوسازي خانه هاي قديمي:خانه هاي قديمي هميشه محل زندگي عقرب ها هستند.بنابراين،بايد نسبت به نوسازي آنها اقدام کرد و اگر اين کار ممکن نبود،دست کم بايد سوراخ ها و شکاف هاي ديوارها را با مواد بنايي لازم پوشاند.
2-احتياط درپوشيدن لباس و کفش درمناطق عقرب خيز از نکته هاي مهم پيشگيري است.زيرا عقرب ها ممکن است ميان لباس ها يا داخل کفش ها سکونت کنند و هنگام پوشيدن لباس يا کفش فرد را نيش بزنند.موارد متعددي عقرب گزيدگي هنگام پوشيدن لباس يا کفش ديده شده است که با علائم سيستميک به بيمارستان آورده شده اند.حتي نوزاد چهار روزه اي به علت وجود عقرب در قنداق دچار عقرب گزيدگي شده و دربيمارستان فوت نمود.بهتر است درمناطق عقرب خيزاز کفش هاي بندي و جلوباز استفاده شود.
3-استفاده از تخت هاي بلند و پايه دارو گذاشتن پايه هاي تخت درقوطي يا ظرف محتوي آب،تا از بالارفتن عقرب از تخت جلوگيري شود (در سال 1385،نگارنده اين عمل را در بيمارستان سينا،درمنطقه ي کوت عبدالله از مناطق عقرب خيزاستان خوزستان انجام مي داد و به ساکنان آن منطقه نيز توصيه مي کرد).
4-بهتراست کشاورزان هنگام بلند کردن سنگ و آجر و کار در کشتزارها دستکش ضخيم به دست کنند.
از فرو بردن دست در لانه هاي پرندگان (به خصوص کودکان)جلوگيري شود.
6-احتياط دربيرون آوردن ميوه از صندوق هاي ميوه که از مناطق عقرب خيز به ساير مناطق برده مي شوند و بازرسي وسائلي که از مناطق عقرب خيز به جاي ديگر منتقل مي شوند (نگارنده کودک عقرب گزيده با گاديم را درمان کرده است که براي بازي با دوستانش به داخل کولرآبي رفته که عقرب در آن لانه کرده و از رامهرمز به اهواز منتقل شده بود.)
7-ماکيان به خصوص مرغ و خروس علاقه ي خاصي به عقرب ها دارند؛ با مهارت آنها را شکار کرده و مي بلعند و هيچ گونه آسيبي هم به آنها وارد نمي شود.بنابراين،مي توان درمناطق عقرب خيزاز پرورش ماکيان براي از بين بردن عقرب ها استفاده کرد.
8-براي ازبين بردن عقرب ها بهتراست نزديک محل زندگي عقرب هاي يک گوني خيس گذاشته شود تا به علت خنک بودن زيرگوني جمع شوند.
9-نخاله ها وباقي مانده هاي ساختماني را،به دليل ايجاد فضاي مناسب براي لانه کردن عقرب ها،درمنزل نگهداري نکنيد.
10-دربعضي کشورها از گرد سموم مثل بايگون يا ليندين، ديازينون و مالاتيون براي از بين بردن عقرب ها استفاده مي کنند.البته اين سموم ازنظر ايجاد کانسرزيرسؤال هستند.درتعدادي از کشورها استفاده از آنها ممنوع است و استفاده از آنها بايد طي مجوز مقامات مربوطه باشد.درصورت لزوم استفاده از اين سموم،بايد آنها را طي روز در مسيريا لانه ي عقرب ها پاشيد.اگراين کار در شب انجام شود، ممکن است به علت خروج عقرب ها و نديدن آنها عقرب گزيدگي اتفاق بيفتد.
11-مهم ترين نکته ي پيشگيري از عقرب گزيدگي دادن هشدارها و اطلاعات به افراد جامعه درباره ي نحوه ي پيشگيري از عقرب گزيدگي است.اين هشدارها را مي توان از طريق رسانه هاي عمومي، پمفلت، مراقبان بهداشتي، واحدهاي عقرب گزيدگي، پزشکان و تمام افرادي که به طريقي با بهداشت و سلامت جامعه سرو کار دارند، انجام داد.
منبع:کتاب راهنماي درمان عقرب گزيدگي
/خ