ملاحظاتی در مورد حرکت پرتابی

مسئله حرکت پرتابی طی چندین مقاله و یادداشت در AM J PHYS بررسی شده است (بوز 1983؛ لیکتن برگ، ویلز 1978؛ پالفی ـ ماهاری، بالزارینی 1982)
چهارشنبه، 1 فروردين 1397
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
ملاحظاتی در مورد حرکت پرتابی
ملاحظاتی در مورد حرکت پرتابی

مترجم: فرید احسانلو
منبع:راسخون
اس. کی. بوز
بخش فیزیک، دانشکدة علوم فیزیکی، دانشگاه گلف، گلف، آنتاریو کانادا
مسئله حرکت پرتابی طی چندین مقاله و یادداشت در AM J PHYS بررسی شده است (بوز 1983؛ لیکتن برگ، ویلز 1978؛ پالفی ـ ماهاری، بالزارینی 1982). برای یک پرتابة ایده‌آل (یعنی در نبود مقاومت هوا) وقتی سرعت‌های آغازی و پایانی بر هم عمود باشند، برد، بیشینه خواهد بود. طبیعی است دانشجویان سؤال کنند که چرا چنین است. ما در این یادداشت یک تعبیر هندسی این مطلب را برای کمک به درک ایشان، ارائه می‌کنیم. یادآوری می‌کنیم که نوک بردار VF در زیر امتداد قائم نوک بردار Vi قرار دارد، به طوری که شرط
=VF cos⁡φ OC=VI cos⁡θ
که نتیجة نبود هر گونه نیرویی در راستای افقی است، برقرار است. همچنین، معلوم است که
BC=VFsin⁡φ AC= VI sin⁡θ
حالا فرض کنید که T1 زمان لازم برای رسیدن پرتابه به بالاترین نقطة مسیر خود و T2 زمان سیر مسیر بعدی تا نقطة پایانی O باشد، در این صورت
GT 2=VF sin⁡φ و GT1=VI sin⁡θ
با مقایسة معادلات (3) و (2) می‌بینیم که طول‌های AC و BC به ترتیب با زمان‌های T1 و T2 متناسبند. طول AB نیز با زمان کل پرواز (T) متناسب‌ است. از آنجا که
T R=VI cos⁡θ
نتیجه می‌شود که برد با حاصل‌ضرب OC.AB متناسب است، که ثابت این تناسب برابر با عکس شتاب گرانشی است. به عبارت دیگر، برد با مساحت مثلث OAB که از بردارهای VI و VF تشکیل می‌شود متناسب است. چون برای یک سرعت اولیة معین VI و ارتفاع معین h، طول این بردارها ثابت می‌ماند، این مساحت که برابر است با
OAB 1/2.OA.OB. sin⁡L
هنگامی که AOB=90 باشد بیشینه، و وقتی AOB=0 یا 180 باشد (پرتاب قائم) کمینه (صفر) خواهد بود.
یادآوری می‌کنیم که تنها شرط لازم برای صحت این نتیجه آن است که حرکت تحت یک شتاب ثابت صورت بگیرد. دانشجویان باید توجه کنند که هرگاه شتاب حرکت ثابت باشد، تغییر مکان در راستای عمود بر بردار شتاب متناسب است با مساحت مثلثی که با بردارهای سرعت‌های آغازی و پایانی تعریف می‌شود، و ثابت این تناسب همان بزرگی شتاب است. این نتیجه با استفاده از ضرب‌برداری، به سهولت نشان داده می‌شود. برای حرکت با شتاب ثابت a،
(VF-VI)=at,
(VF+VI)/2=S/T,
که S تغییر مکان در زمان t است. از ضرب‌برداری معادلات (6) و (7) نتیجة زیر فوراً به دست می‌آید
VF× VI= a× S
بدین ترتیب، تغییر مکان عمود بر a، عبارت است از
|VF VI|/|a|
که تأییدی است برآنچه گفته شد. البته برای محاسبة برد و یافتن مقدار بیشینة آن، همان مطالبی که با معادلات (1) تا (5) ارائه شد کافی است و به نظر ما تا همین‌جا می‌تواند برای بعضی دانشجویان، بخصوص آن¬هایی که با مفهوم ضرب‌برداری ناآشنا یا نامأنوس هستند جالب‌تر باشد.
 
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
ورود ترامپ به فیلیپین برای شرکت در نشست آسه‌آن + فیلم
play_arrow
ورود ترامپ به فیلیپین برای شرکت در نشست آسه‌آن + فیلم
آتش گرفتن یک نفتکش متخلف در سواحل عمان + فیلم
play_arrow
آتش گرفتن یک نفتکش متخلف در سواحل عمان + فیلم
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم + فیلم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم + فیلم
ناگفته‌هایی از برنامه روزانه و ساده‌زیستی رهبر شهید انقلاب + فیلم
play_arrow
ناگفته‌هایی از برنامه روزانه و ساده‌زیستی رهبر شهید انقلاب + فیلم
لحظه برخورد تسبیح پرتاب‌شده به چشم پاپ در مراسم عشای ربانی در پرو + فیلم
play_arrow
لحظه برخورد تسبیح پرتاب‌شده به چشم پاپ در مراسم عشای ربانی در پرو + فیلم
روایت سیدمحمود علوی از لحظات تدفین رهبر انقلاب در حرم امام رضا (ع) + فیلم
play_arrow
روایت سیدمحمود علوی از لحظات تدفین رهبر انقلاب در حرم امام رضا (ع) + فیلم
سخنگوی ارتش: تنگه هرمز فقط با پذیرش شروط ۷ گانه ایران باز می‌شود + فیلم
play_arrow
سخنگوی ارتش: تنگه هرمز فقط با پذیرش شروط ۷ گانه ایران باز می‌شود + فیلم
لاوروف: آمریکایی‌ها جرئت جنگ با روسیه را ندارند + فیلم
play_arrow
لاوروف: آمریکایی‌ها جرئت جنگ با روسیه را ندارند + فیلم
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب