الحدود و الدیات دو باب از ابواب فقه

نامی عمومی برای کتابهایی که در دو باب از ابواب فقه نوشته می‌شود. در کتابهای حدود از کیفرهای بدنی در برابر انجام دادن کارهایی مخالف احکام اسلامی بحث می‌شود که بر انجام دهنده‌ی آن وارد می‌آید
دوشنبه، 21 خرداد 1397
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
الحدود و الدیات دو باب از ابواب فقه
 الحدود و الدیات دو باب از ابواب فقه

نویسنده: محمدحسین روحانی
 
نامی عمومی برای کتابهایی که در دو باب از ابواب فقه نوشته می‌شود. در کتابهای حدود از کیفرهای بدنی در برابر انجام دادن کارهایی مخالف احکام اسلامی بحث می‌شود که بر انجام دهنده‌ی آن وارد می‌آید و از تازیانه زدن تا اعدام را فرا می‌گیرد. در کتابهای دیات از تاوانهای مالی نیز بحث می‌شود که در برابر وارد آوردن آسیبهای بدنی به دیگران، در صورت عمدی نبودن گرفته می‌شود زیرا اگر آسیب زدن به دیگری از روی عمد باشد، فرد آسیب دیده به صراحت قرآن مجید (بقره، 178، 179، 194؛ مائده، 45) حق دارد انتقام بگیرد و آسیبی جانی به اندازه‌ی آن بر آسیب زننده وارد آورده و این موضوع در باب قصاص بحث می‌شود. مسأله‌ی حدود و دیات در همه‌ی کتابهای فقهی بحث می‌گردد و معمولاً آخرین باب است که هر کتاب فقهی بدان پایان می‌پذیرد. محدثان شیعه از دیرباز به ویژه از روزگار حضرت امام محمد باقر (علیه السلام) و امام جعفر صادق (علیه السلام) که زمان شکوفایی فقه و حدیث شیعه بود، به نوشتن کتابهایی مفصل در این زمینه پرداختند. برخی از متأخران که در این زمینه دست به تألیف جداگانه زده‌اند، بدین گونه‌اند: 1) علامه محمدباقر بن محمدتقی مجلسی، (م 1110 ق). کتاب او دارای دو بخش و هر بخش دارای چند باب و هر بابی شامل چند فصل است. وی در 1102 ق از نگارش آن فراغت یافته است. این کتاب فارسی است و به سال 1262 ق در لکنهو به چاپ رسیده است؛ 2) آقا محمدهادی بن ملا محمد صالح بن احمد مازندرانی (م 1120 ق). او خواهرزاده‌ی علامه‌ی مجلسی است. کتاب او دارای سه مقدمه، چندین فصل و خاتمه است. نسخه‌هایی از آن در کتابخانه‌ی «تهرانی» در سامراء و کتابخانه‌ی سید محمد واعظ اصفهانی در کاظمین موجود است؛ 3) سید عبدالله بن محسن، برادر سید حسن مدرس اصفهانی (م 1273 ق)؛ 4) سید میرزا عسکری بن میرزا هدایت‌الله رضوی مشهدی (م 1280ق). وی کتاب خویش در این زمینه را به فرمان محمدشاه قاجار نوشته و بدو تقدیم کرده است؛ 5) شیخ محمدجعفربن محمد ابراهیم کلباسی اصفهانی (م 1292ق) وی در این زمینه دو کتاب جداگانه به زبان فارسی نوشته است که نسخه‌های آن در کتابخانه‌ی خانوادگی او موجود است؛ 6) شیخ اسماعیل بن علی نقی ارومی تبریزی (م 1295ق).

بیشتر بخوانید: نظام حقوقی اسلام


کتابنامه :
الذریعة، 295/6؛ فهرست کتابهای چاپی فارسی، 1728/2.

منبع مقاله :
گروه نویسندگان، (1391)، دائرةالمعارف تشیع (جلد ششم)، تهران: انتشارات حکمت، چاپ اول.
 
تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
play_arrow
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
music_note
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
play_arrow
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
play_arrow
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
play_arrow
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
play_arrow
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
play_arrow
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
play_arrow
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
play_arrow
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
play_arrow
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد
play_arrow
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد
سرلشکر رحیم صفوی: وقتی به محضر رهبر شهید در سال ۱۳۸۶ رسیدیم ایشان فرمودند باید بالای ۲۰۰۰ موشک داشته باشیم + فیلم
play_arrow
سرلشکر رحیم صفوی: وقتی به محضر رهبر شهید در سال ۱۳۸۶ رسیدیم ایشان فرمودند باید بالای ۲۰۰۰ موشک داشته باشیم + فیلم