تقويت حافظه

حافظه نوعي كاركرد ذهني است كه به ما امكان مي‌دهد حالات خودآگاهي از قبيل: لذات، دردها، تمايلات، خواسته‌ها، اطلاعات و قضاوت‌ها را حفظ كرده، آنها را مجدداً در ذهن خويش بازيابيم. حافظه اجازه به يادآوردن و بازخواني اطلاعات يا تشخيص برخوردهاي قبلي با موقعيت و اطلاعات حاضر را مي‌دهد. پايه و اساس آموختن، حافظه است. به عبارتي، حافظه، همان يادگيري با اثر مداوم است.
در اين مقاله مي‌خواهيم روش‌هايي را پيشنهاد كنيم كه براي تقويت حافظه دانشجويان و دانش‌آموزان موثر خواهد بود.با ايجاد ارتباط بين مطالب، آنها را بهتر به خاطر بسپاريم.
اگر مطالبي به تنهايي به خاطر سپرده شوند، به زودي هم فراموش خواهند شد. اطلاعات موجود در حافظه دراز مدت به صورت شبكه‌اي در هم بافته‌اند كه يك مطلب حفظ شده را به شبكه‌اي از محفوظات موجود در حافظه اتصال مي‌دهند.هرچه ارتباط بين اجزاي اين شبكه بيشتر و قوي‌تر باشد، قدرت يادآوري آنها نيز بيشتر خواهد بود.
يكي از اين راه‌ها برقرار كردن ارتباطات ساختگي است. فرض كنيد مي‌خواهيد اسامي سه ذره اتم به نام‌هاي پروتون، الكترون و نوترون را به ياد بسپاريد. مي‌توانيدآنها را با سه نام مثل پيام، احمد و نادر ارتباط دهيد.
روش ديگري كه به منظور برقراري ارتباط پيشنهاد مي‌شود، برقراري ارتباطات موقعيتي است. اينكه مي‌توانيد عملاً مسير منزل دوستتان را تا رسيدن به خانه او طي كنيد، به علت ارتباطات موقعيتي است كه در حافظه شما برقرار شده و همين امر سبب تصويرشدن مسير در حافظه شما شده است. شما مي‌توانيد حتي پس از يك بار طي مسير، دوباره آن را با بهره‌گيري از حافظه‌تان طي كنيد. در مورد ايجاد ارتباط بين مطالب درسي نيز، برقراري ارتباطات موقعيتي و تصوري مي‌تواند مفيد باشد.
براي رسيدن به اين هدف، موارد زير را با دقت بخوانيد:

1) ابتدا زمينه و پايه‌اي براي خود ايجاد كنيد.

قوانيني كه پشت پايه اطلاعاتي نهفته‌اند، ساده اما بسيار مهم هستند. براي تقويت زمينه‌هاي پايه اطلاعاتي موارد زير به شما توصيه مي‌شود:
بر خلاف آنچه بيشتر دانشجويان تصور مي‌كنند، دروس پايه‌اي را كه معمولاً در ترم‌هاي اول يا سال‌هاي ابتدايي راهنمايي، ارائه مي‌شوند، جدي بگيريد چون زمينه و پايه اطلاعاتي شما در ترم‌هاي بعد، همين اطلاعات ترم‌ها و سال‌هاي آغازين خواهد بود.سعي كنيد در تلاشي آگاهانه، آنچه را به تازگي ياد مي‌گيريد به اطلاعات قبلي ارتباط دهيد. در مورد آنچه نمي‌دانيد از معلم،‌استاد يا ساير دوستان سؤال كنيد تا مطالب را دريابيد.

2) حافظه خود را با كمك تصاوير تقويت كنيد.

با ايجاد تصاوير ذهني از آنچه آموخته‌ايد، آنها را بهتر به حافظه بسپاريد.
در نظر داشته باشيد كه نيمي از مغز شما روي لغات و كلمات و نيم ديگر روي تصاوير كار مي‌كند.
پس هنگامي كه لغات و واژه‌ها را با تصاوير همراه مي‌كنيد، قسمت زيادي از مغز خود را به كار گرفته‌ايد.

3) ارتباط ساختگي برقرار كنيد.

در ارتباط با ارتباطات ساختگي مبحث استفاده از حقه‌هاي مغزي را مطرح مي‌كنيم: اين روش را بيشتر افراد براي به خاطر سپردن مطالب دشوار، دست كم يك بار، استفاده كرده‌اند.
در اين روش از حقه‌ها، بازي‌ها و ريتم هاي گوناگون براي كمك به حافظه استفاده مي‌شود.
منبع: روزنامه اطلاعات /س