قانون هوش مصنوعی اروپا: متن ملاحظه 157
این مقرره بدون خدشه به صلاحیتها، وظایف، اختیارات و استقلال مراجع یا نهادهای عمومی ملی ذیربط که بر اجرای حقوق اتحادیه در حوزه حمایت از حقوق بنیادین نظارت میکنند، از جمله نهادهای برابری و مراجع حفاظت از دادهها، اعمال میشود. در مواردی که برای انجام مأموریت آنان ضروری باشد، این مراجع یا نهادهای ملی باید به تمامی اسناد و مدارکی که بر اساس این مقرره ایجاد شده است دسترسی داشته باشند.
برای اطمینان از اجرای کافی و بهموقع اقدامات در قبال سامانههای هوش مصنوعی که برای سلامت، ایمنی و حقوق بنیادین خطر ایجاد میکنند، باید یک رویه حفاظتی خاص پیشبینی شود. این رویه باید در خصوص سامانههای هوش مصنوعی پرخطری که دارای ریسک هستند، سامانههای ممنوعهای که برخلاف مقررات مربوط به شیوههای ممنوعه در این مقرره در بازار عرضه شده، به بهرهبرداری رسیده یا مورد استفاده قرار گرفتهاند، و همچنین سامانههای هوش مصنوعیای که برخلاف الزامات شفافیت این مقرره در دسترس قرار گرفتهاند و دارای ریسک هستند، اعمال گردد.
تحلیل ملاحظه 157
در این ملاحظه، ابتدا اصل عدم تعارض میان این مقرره و صلاحیت نهادهای ملی حفاظت از حقوق بنیادین مورد تأکید قرار میگیرد. قانونگذار تصریح میکند که اجرای مقرره نباید به هیچوجه موجب تضعیف یا محدود شدن اختیارات مراجع ملی مانند نهادهای برابری و مراجع حفاظت از دادهها شود. این نهادها همچنان بهطور مستقل مسئول نظارت بر اجرای حقوق اتحادیه در حوزه حقوق بنیادین باقی میمانند و استقلال عملکرد آنها حفظ میشود.
در ادامه، دامنه دسترسی این نهادها به اطلاعات مشخص میشود. در مواردی که برای انجام مأموریت قانونی آنها ضروری باشد، این مراجع باید بتوانند به اسناد و مدارکی که در چارچوب این مقرره تولید شده است دسترسی داشته باشند. این موضوع نشان میدهد که همکاری اطلاعاتی میان نظام هوش مصنوعی و نهادهای حقوق بنیادین یک عنصر کلیدی در تضمین نظارت مؤثر است.
سپس به طراحی یک سازوکار حفاظتی ویژه پرداخته میشود. هدف این سازوکار، تضمین اجرای سریع و مؤثر اقدامات در برابر سامانههایی است که ممکن است برای سلامت، ایمنی یا حقوق بنیادین خطر ایجاد کنند. این رویکرد نشاندهنده توجه قانونگذار به واکنش بهموقع در برابر ریسکهای ناشی از هوش مصنوعی است.
در بخش بعدی، دامنه این رویه حفاظتی بهطور دقیق مشخص میشود. این رویه شامل سه دسته اصلی از سامانهها است: سامانههای پرخطر دارای ریسک، سامانههای ممنوعهای که برخلاف قواعد مربوط به شیوههای ممنوع در بازار عرضه یا استفاده شدهاند، و همچنین سامانههایی که برخلاف الزامات شفافیت در دسترس قرار گرفته و در عین حال دارای ریسک هستند. این طبقهبندی نشان میدهد که شدت نظارت متناسب با سطح تخلف و خطر تنظیم شده است.
در مجموع، این ملاحظه تلاش دارد میان حفظ استقلال نهادهای حقوق بنیادین و ایجاد یک سازوکار اجرایی مؤثر برای مقابله با ریسکهای هوش مصنوعی تعادل برقرار کند.
منبع: ترجمه شده توسط بخش فناوری های نوین سایت راسخون