زیبایی را از کویر نگیرید

دانش فراوان مک میلان درباره تئوری اقتصادی و همچنین طرز کار اقتصادهای در حال گذار، به خوبی در این بررسی متعادل و ماهرانه نمایان شده است. این تجزیه و تحلیل مملو از حکایات و مثال هایی است که هر یک، جنبه های عمیق و اساسی استفاده و سوءاستفاده از بازار را نشان می دهد.

● توسعه فرهنگ همگام با بازار
 

در نوامبر ۱۹۸۹، مردم برلین با خوشحالی دیواری که برای سی سال شهرشان را تقسیم کرده بود را فروریختند. با فروریزی دیوار، کمونیسم و اقتصاد برنامه ریزی شده نیز فروریخت. در ۳۰ آوریل ۱۹۹۵، دولت آمریکا از کنترل اینترنت دست برداشت. به محض اینکه کارآفرینان روش هایی برای خریدوفروش آنلاین ابداع کردند، تجارت الکترونیکی جوانه زد. این دو تاریخ، نشانه هایی برای شروع عصر بازار بودند. نوسازی بازارها با اینترنت یا خاتمه یافتن برنامه ریزی مرکزی شروع نشد. بازارها قدمتی به اندازه تاریخ دارند و به صورت پیوسته نوسازی شده اند. نخستین شهرها، در بین النهرین (عراق کنونی)، پیوندهای تجاری را ایجاد کردند. شترها و الاغ ها کالاها – یعنی سنگ های قیمتی، عاج، سلاح، ادویه، کندر هندی و صمغ - را بین شهرهایی همچون بابل و اورشلیم جابه جا می کردند. به عنوان یک نتیجه فرعی فعالیت های تجاری، بازرگانان ایده ها و ابتکارات جدیدی را منتشر می کردند. پول، مرکز بازارها، به زودی نمایان شد. شما می توانید پیشرفت تمدن را به صورت مصور در مجموعه سکه های قدیمی در موزه های باستان شناسی ببینید. فرهنگ نیز در کنار بازارها توسعه پیدا کرد. نوشتن به عنوان وسیله ای برای ثبت فعالیت های اقتصادی در حدود پنج هزار سال پیش در بین النهرین آغاز شد. قدیمی ترین اسناد شناخته شده – یعنی نشانه های پخته شده بر روی خاک رس – چوب خط هایی برای شمارش دام، غلات و روغن هستند. این مدارک مکتوب مورد استفاده جمع کنندگان مالیات و بازرگانان بود. ریاضیات نیز در بین النهرین به عنوان کمک به خرید و فروش اختراع شد، علم حساب نیز برای محاسبه هزینه ها و قیمت ها مورد نیاز بود.
در آگورا، بازار مرکزی در آتن باستان، گروه های مختلف براساس کالاهای خود در مکان های مختلف جمع می شدند. ماهی فروشان در یک منطقه بودند. گوشت در منطقه دیگر و لباس در بخش دیگری به فروش می رسید. فروشندگان اقلام گرانبهاتر مانند عطر و جواهرات یک ساختمان مخصوص داشتند. سفالگران کوزه های گلی و ظروف غذایی که امروزه در موزه ها می بینیم را در بخش مربوط به خود می ساختند همچنان که آهنگران و فلزکاران، کلیدها، آیینه های برنزی و ابزار و زنگ ها را می ساختند. علاوه بر ایفای نقش بازار، آگورا قلب آتن بود زیرا محل مبارزات ورزشی، نشست های سیاسی، اجرای تئاترها و جشنواره های مذهبی نیز بود. احتمالا رنگ ها، صداها و بوهای زیادی در آگورا وجود داشت همان طور که در بسیاری از بازارهای سنتی امروز، وجود دارد.
یک مثال مجلل از این دست، نمایشگاه شتر است که سالی یک بار در شهر کوچک پوشکر در راجستان هند برگزار می شود، نمایشگاه قرن ها پیش و به عنوان بخشی از سفر زیارتی هندوها آغاز شد. به اعتقاد آنها در این محله الهه برهما گلبرگ غنچه نیلوفری را انداخته است که به طرز معجزه آسا تبدیل به یک دریاچه شده است. تعداد شترها برای فروش بیش از آن چیزی است که بتوانید تصور کنید: پانزده هزار شتر یا حتی بیشتر. اینجا یک مکان شلوغ، پر از گردوخاک و پرصدا است. ماربازها، نوازندگان، رقاصان دوره گرد، تردست ها، بندبازها و آتش خوران جمعیت را سرگرم می کنند. زنانی که ساری به تن دارند غذا و صنایع دستی می فروشند. مسابقات شترسواری و چوگان با شتر هم برگزار می شود و قماربازها با صدایی گوش خراش درباره علایق خود بحث می کنند. با این همه درباره هزاران شتر که به دقت برای مراسم آراسته شده اند بحث و چانه زنی صورت می گیرد.
بازارهای امروزی دهکده جهانی، بر روی اینترنت هستند. مردم در همه جای دنیا از طریق اینترنتی به ارزانی و به سرعت با هم در ارتباط هستند و اینترنت با امکان مبادله میان خریداران و فروشندگانی که از طریق دیگر نمی توانستند یکدیگر را پیدا کنند، به کلی بازارها را تغییر داده است. با وارد شدن به مراکز خرید اینترنتی، تقریبا هر آنچه را بخواهید، می توانید بخرید.

● تعریف اقتصاد بازار
 

علاوه بر بازارها، کلمه بازار به صورت اختصار برای «اقتصاد بازار» یا «بازار آزاد» یا «سیستم بازار» نیز به کار می رود. کلمه اختصاری بازار در تعامل میان بازارهای واقعی بسیار پدید آمده است. در این مقالات منظور از عبارت «یک بازار» یک مکان بیرونی مشخص یا یک فضای مجازی است که در آن کالاها خرید و فروش می شوند و کلمه «بازار» به تنهایی را برای عنوان اختصاری آن به کار می بریم. با این تعریف مبادلات بسیاری از یک بازار خارج می شود. بازارها هیچ وقت همه گیر نیستند. حتی در بازار محورترین اقتصادها هم اکثریت معاملات از طریق بازارها انجام نمی شود و دامنه عمل بازارها محدود است. سه دسته از فعالیت های غیربازاری رایج هستند. اول: کارهای داخل خانوار که پرداختی برای آنها صورت نمی گیرد مانند مراقبت و پرستاری، خانه داری و تهیه غذا برای اعضای خانواده. ارزیابی ارزش اقتصادی کار منزل مشکل است، اما در یک تخمین، متوسط کار منزل به صورت تمام وقت در آمریکا، تولیدی ایجاد می کند که اگر قیمت گذاری شود حدود ۱۷هزار دلار در سال ارزش دارد. فعالیت های دولت نظیر جاده سازی و مدارس و نیروی پلیس بخش دیگری از دسته بندی غیربازار را تشکیل می دهند. مخارج دولت (که منظور تمامی فعالیت های دولت به جز انتقال پول میان مردم است) بالغ بر یک پنجم یا بیشتر از درآمد ملی در اقتصادهای مدرن است. معاملاتی که در درون بنگاه ها اتفاق می افتد نیز هنوز جزو دسته غیربازار قرار می گیرد. در آمریکا و اقتصادهای مشابه، بیشتر معاملات درون بنگاه ها صورت می گیرد تا از طریق بازار هنگامی که جنرال موتورز سفارش تدارک چرخ ماشین را می دهد تفاوت می کند که عرضه کننده چرخ یک بنگاه مستقل باشد یا یکی از بخش های جنرال موتورز. هنگامی که کالاها از یک بخش از بنگاه به بخش دیگر جابه جا می شوند، مالکیت تغییر نمی کند برخلاف وقتی که از یک بنگاه به بنگاه دیگر یا از بنگاه به مشتریان منتقل می شود.
در معاملات بازار، عاملان مستقل، هر یک علایق جداگانه خود را دنبال می کنند. در حالی که معاملات درون بنگاهی به وسیله بازار صورت نمی گیرد بلکه براساس قوانین بنگاه صورت می گیرد و به صورتی انجام می شود، یا حداقل فرض می شود که به صورتی انجام می شود که اهداف کلی سازمان و نه اهداف انفرادی تصمیم گیران را برآورده سازد. در این صورت چرا از واژه «اقتصاد بازار» استفاده می کنیم، در حالی که اکثریت معاملات (درون خانوارها، بنگاه ها و دولت) واقعا خارج از بازار قرار می گیرند. «اقتصاد بازار» یک اقتصاد بازار است، زیرا حتی معاملات غیربازار نیز در اوضاع و احوال بازارها اتفاق می افتد. معاملات بازار به کل اقتصاد شکل می بخشد.
منبع:روزنامه دنیای اقتصاد ( www.donya-e-eqtesad.com )
ارسال توسط کاربر محترم سایت : omidayandh