كولر هاي آبي كه براي خنك كردن هواي داخل ساختمان ها بويژه در مناطق خشك بكار مي روند از دو قسمت عمده تشكيل يافته اند:
1- اجزاء الكتريكي 2- اجزاء مكانيكي
اجزاء الكتريكي شامل: 1- كابل چهار رشته وكليد مخصوص-براي ارتباط كليد به كولر از كابل چهار رشته استفاده مي شود كه سطح مقطع سيم ها نبايد كمتر از 5/1 ميلي متر مربع باشد.كليد كولر شامل :يك كليد تك پل براي واتر پمپ ، يك كليد تك پل براي الكتروموتور فن ويك كليد تبديل براي دور كند وتند الكتروموتور مي باشد. 2- جعبه اتصال يا ترمينال - جهت ايجاد اتصالات مطمئن وعايق از بدنه فلزي كولر كه در داخل اطاقك كولر قرار دارد.3- خازن اصلاح ضريب قدرت - كه بر روي بدنه نصب شده واز نوع روغني وبا ظرفيت 20 الي 25 ميكرو فاراد با ولتاژ نامي 400 تا450 ولت است.4- الكتروموتور دو دور فن - كه معمولا"داراي دو دور 1000 و1500 دور در دقيقه است. الكتروموتر كولرهاي خانگي از قسمت هاي زير تشكيل شده است:الف -استاتور ب- روتور ج- در پوش وبوش ها د- كليد گريز از مركز كه نقش عمده اي در راه اندازي وتنظيم دور موتور دارد وبر اساس نيروي گريز از مركز عمل كرده وضمن عمل خود سيم پيچ راه انداز را از مدار خارج مي كند قسمت متحرك اين كليد بر روي محور روتور تعبيه شده وصفحه كائوچويي كليد گريز از مركز بر روي در پوش موتور نصب شده است. بر روي قسمت كائچويي موتور اين لغات (com=مشترك) (HI=تند) (LO=كند) ديده مي شود . 5- خازن راه انداز - با ظرفيت 480-130 ميكروفاراد - 110 ولت كه در هنگام استارت در مدار بوده وپس از آنكه روتور به 75 در صد سرعت نامي خود رسيد.كليد گريز از مركز خازن راه انداز وسيم پيچ كمكي را از مدار خارج مي سازد.6- پمپ آب (واتر پمپ )- آب را از تشتك تا حدود دو متر ارتفاع پمپاژ كرده وبه سه راهي آب وناوداني ها در بالاي اطاقك كولر مي رساند.
اجزاء مكانيكي - 1- بدنه كولر 2- سه راهي آب ( أب پخش كن ) 3- ناودان ها 4- فن (پروانه ومحور فن يا توربين )5- شناور ( فلوتر ) 6- كانال داخلي وخارجي 7- پولي ها (فلكه ها ) وتسمه پروانه 8- ياتاقان ها
سرويس ونگهداري كولر آبي :
1- هنگام نصب كولر، محلي را انتخاب كنيد كه ايجاد لرزش وصدا ننمايد مثل روي ستون ها ونزديك ديوار ها -
2- براي زير كولر از چهار پايه اي به ارتفاع 30 سانتيمتر استفاده كنيد.وبراي جلوگيري از فرو رفتن پايه ها در آسفالت وغيره از صفحات فلزي به اضلاع 10در 10 استفاده كنيد.
3- كولر را در نزديكي لوله دودكش وهوا كش آشپزخانه ولوله چاه فاضلاب قرار ندهيد.
4- بمنظور جلوگيري از لرزش در محل اتصال كولر به كانال ها بايد از برزنت استفاده شود.
5- هنگام راه اندازي كولر در ابتداي فصل گرما به نكات زير توجه كنيد:
ديواره هاي كولر را جدا كنيد ودر صورت نياز پوشال ها را تعويض كنيد. (معولا" هر دو سال يك بار ).ضمنا"پوشال ها بايد به گونه اي توسط توري هاي سيمي محكم به در پوش ها بسته شوند كه آب از آنها بر روي فن ويا تسمه وپمپ وموتور نريزد.- كف كولر را شست وشو داده ودر صورت زنگ زدگي ،سوراخ شدن آن را ترميم كنيد. البته بهتر است در پايان فصل گرما واز كار انداختن كولر محل هاي زنگ زده را ضد زنگ زده ورنگ كاري نماييم.- ياتاقان هاي توربين وجا روغني هاي روي موتور را روغن كاري كنيد وبا دست هر دو فلكه را بچرخانيد تامطمئن شويد كه مانعي در حركت آن ها موجود نيست .تسمه وفلكه هاي (پولي ) موتور وتوربين بايد در يك امتداد باشند تا موجب لنگي وساييدگي تسمه و لرزش نشود. در صورت ساييدگي وبريدگي تسمه آن را تعويض كنيد.معمولا"پمپ هاي آب احتياج به روغنكاري ندارند ولي آن ها را از جاي خود خارج كرده ورسوب اطراف پروانه ها را تميز كنيد همچنين صافي آن را تميز كرده ودر جاي خود قرار دهيد. با پر كردن تشتك تحتاني از آب وروشن نمودن واتر پمپ اطمينان حاصل نماييد كه مسير آب در شيلنگ و سه راهه و آب پخش كن ها باز است.ناودان هاي پخش كننده مستقر در در پوش ها را تميز كرده تا منافذ آن ها باز شود. شناور را طوري تنظيم نماييد كه آبي از تشتك يا دريچه اطمينان سرازير نشود. هنگام روشن كردن كولر ابتدا به مدت ده دقيقه واتر پمپ را روشن كرده تا پوشال ها خيس شوند.وقبل از روشن كردن موتور اصلي كولر براي اولين بار پارچه بزرگي را خيس نموده جلوي دريچه ها گرفته تا ذرات زنگ وگرد خاك را به خود گرفته ومحيط را كثيف نكند. در پايان فصل گرما آب تشتك را خالي كرده وروي كولر را با برزنت بپوشانيد.وشير فلكه آب را بسته وحتي الامكان لوله هاي رابط را قطع نماييد.
عيب يابي و تعمير كولر آبي :
عيب1- با زدن كليد ها ،الكتروموتور دو دور وپمپ آب روشن نمي شوند.
علت1- فيوز قطع است ويا خراب شده.
رفع عيب1- ورود و خروج فاز به فيوز را بتوسط فاز متر بررسي نماييد.اگر به فيوز فاز مي رسد امابا حركت اهرم آن فاز خارج نمي شود ،فيوز خراب شده است آن را با فيوزي هم آمپر خودش تعويض نماييد.
عيب2- با زدن كليد ها الكتروموتور وپمپ آب روشن نمي شود.
علت2- در فاز يا نول اصلي (سيم رابط ) مشكلي بوجود آمده.
رفع عيب2- اگر در مبدأ درون كليد برق وجود دارد ،فيوز هم سالم است اما به ترمينال كولر برق 220 ولت نمي رسد،بطور قطع سيم (كابل) رابط دچار اشكال شده است.آن را تعويض نماييد.
عيب 3- موتور كار مي كند اما باد كولر خنك نيست.
علت 3- در كف تشتك آبي وجود ندارد.
رفع عيب3- عدم وجود آب يا كافي نبودن آن مي تواند به سوراخ شدن تشتك كولر - نشتنمودن آب از شير اطمينان- تنظيم نبودن فلوتر (شناور) مربوط باشد.
عيب4- موتور كار مي كند اما باد كولر خنك نيست.
علت4- واتر پمپ عمل نمي كند يا شلينگ رابط پاره شده.
رفع عيب4- به كنار كولر برويد وبه پوشال ها دقت نماييد. اگر صداي ريزش آب به گوش نرسيد وهمچنين قطرات آب جاري روي پوشال ها رؤيت نشد،مطمئن باشيد در سيستم پمپاژ آب مشكلي بوجود آمده. اين عيب مي تواند به خود واتر پمپ ويا پارگي شلينگ مربوط باشد.دريچه ها را باز نماييد تا مورد معيوب را دقيقا" شناسايي كنيد. خرابي واتر پمپ مي تواند به هر زگرد شدن پروانه ويا نيم سوز شدن موتور مربوط باشد البته گاها"ديده مي شود كه واتر پمپ كاملا" سالم است اما در سيستم برق رساني به آن مشكل بوجود آمده قبل از آن كه واتر پمپ را سوخته تلقي كنيد، سيم هاي رابطش را جدا نموده وبتوسط دو سيم ديگر به آن برق 220 ولت برسانيد.اگر عمل نكرد وپروانه هم گريپاژ نيست پس واتر پمپ سوخته است در صورت پاره شدن شلينگ نيز آن را تعويض نماييد.
عيب5- موتوركار مي كند اما باد كولر خنك نيست.
علت5- سوراخ ناودان ها مسدود شده .
رفع عيب5- دريچه ها را از كولر جدا نموده ودر صورت امكان پوشال ها را نيز جدا نماييد سپس سوراخ هاي موجود روي ناودان ها را با جوهر نمك وبرس بشوئيدتا جرم روي حفره ها كاملا" پاك شود. سپس ناودان ها را با آب كافي بشوئيد تا بوي جوهر نمك كاملا" رفع گردد، سپس پوشال ها وشبكه هاي توري را ببنديد و مطمئن باشيد به تهويه مناسبي دست خواهيد يافت.
عيب6- واتر پمپ والكتروموتور دو دور در حال كارند اما خنك كنندگي كولر ، كيفيت چنداني ندارد.
علت 6- تسمه تنظيم نيست.
رفع عيب6- براي تنظيم تسمه بايد پيچ هاي پايه الكتروموتور را شل كرد وپايه را طوري جابجا كرد كه تسمه نه شل باشد كه روي پولي ها كمانه كند ونه آنقدر سفت باشد كه محور را تحت تنش قرار داده بوش ويا تاقان ها را خراب كند ويا سبب سوختگي موتور گردد. بهترين حالت رگلاژ تسمه آن است كه اگر تسمه را نزديك پولي كوچك توسط دو انگشت به هم نزديك كنيم به اندازه يك بند انگشت با هم فاصله داشته باشند.يا اينكه اگر موتور را خاموش نموديم سريع فن توقف نكند بلكه حدود 5 الي 6 دور بزند سپس بايستد.براي تعويض تسمه ضخامت وطول تسمه را بايد جزء مشخصات آن در نظر داشته باشيد.
عيب7- واتر پمپ والكتروموتور در حال كارند اما خنك كنندگي كولر كيفيت چنداني ندارد.
علت7- پارچه برزنتي لرزه گير پاره است.
رفع عيب7- پارچه برزنتي را بر رسي نماييد واگر در آن پارگي مشاهده وقابل تعمير نيست،آن را تعويض نماييد.
عيب8- واترپمپ و الكتروموتور كار مي كنند اماخنك كنندگي كولر كم است.
علت8- موتور فن نيم سوز است.
رفع عيب8- بتوسط يك آمپر متر ،جريان موتور فن را اندازه گيري نموده وبا جريان ثبت شده بر روي آن مطابقت دهيد.اگر جريان اندازه گيري شده چند برابر جريان نامي موتور بوده وبدنه استاتور سريع داغ مي شود موتور نيم سوز است.
عيب9- واتر پمپ والكتروموتور درحال كارند اماكيفيت خنك كنندگي كم است.
علت9- مقدار پوشال ها كم است وهوا آزادانه وارد كولر مي شود.
رفع عيب9- اگر پوشال ها را تعويض نموده ايد ،در جاگذاري پوشال هاي جديد دقت به عمل نيامده سعي شود جاگذاري پوشال ها يكدست باشد وپوشال ها همه ي سطح در پوش ها را اشغال نمايد زيرا اگر قسمتي بدون پوشال باشد هواي گرم خارج كولر از آن قسمت مكيده شده وبه محيط ساختمان راه يافته وتهويه هوا را مختل مي سازد.
عيب10-موتور فن كار نمي كند (واتر پمپ كار مي كند.).
علت10- به موتور فن برق نمي رسد.
رفع عيب10- ممكن است فاز مربوط به موتور در كليد مخصوص كولر قطع شده ويا موردي مشابه در مورد نول صورت گرفته باشد.اگر مشكل از پارگي ويا قطع شدگي فاز يا نول است ،نقطه پاره شده را ترميم نماييد.
عيب11- موتور فن كار نمي كند.
علت11- بازدن كليد بين كنتاكت هاي HI وCOM (روي تخته فيبري موتور) برق 220 ولت وجود دارد اما راه نمي افتد.
رفع عيب11- به عيب يابي موتور هاي آسنكرون مراجعه كنيد.
عيب12- موتور صداي هوم مي دهد.اما براه نمي افتد.
رفع عيب12- براي اطلاع بيشتر به عيب يابي موتور ها مراجعه نماييد. اما بطور مختصر متوان گفت :سيم پيچ راه انداز سوخته است -سيم بندي راه انداز به كليد گريز از مركز وصل نشده است- پس از خاموش كردن كولر كليد گريز از مركز به حالت عادي خود باز نگشته است- تسمه بيش از حد سفت شده است-پولي ها در يك امتداد نيستند-سيم بندي دور تند نيم سوز شده است- اگر موتورفن 4/3 اسب است،احتمال دارد خازن راه انداز آن سوخته باشد.
عيب13- فقط يكي از دور هاي موتور فن كار مي كند.
علت13- سيم مربوط به دور دوم از صفحه كليد موتور قطع شده.
رفع عيب13- ابتدا برق كولر را قطع نماييد.سپس سيم هاي متصله به موتور را از آن جدا نموده وبا اهم متر هر سيم پيچ به كليد موتور را بر رسي نماييد.به احتمال زياد يكي از سر سيم هاي HI ويا LOW از صفحه كائوچويي جدا شده است كه مي بايست سيم مربوطه را لحيم نماييد.اگر پارگي در درون استاتور باشد،كار قدري مشكل مي شود وبهتر است در صورت عدم تخصص كافي به سيم پيچ هاي استاتور دست نزنيد واز تعمير كار مجرب كمك بگيريد.
عيب14- فقط يكي از دور هاي موتور فن كار مي كند.
علت 14- يكي از سر سيم هاي رابط بين كليد تبديل وپايه هاي LOW ويا HI در مسير قطع شده است.
رفع عيب14- براي آن كه مطمئن شويم سيم هاي رابط بين تبديل وموتور سالم اند بهتر است دو خروجي را داخل كليد تبديل به يكديگر متصل نموده ودو سيم متصل به پايه هاي LOW و HI رااز اتصالات تخته كليد موتور جدا نموده واهم متر را به آن ها متصل مي كنيم .اگر دو سيم رابط سالم بوده ودر مسير دچار پارگي نشده باشند عقربه منحرف شده ومقداري اهم كه در واقع اهم سيم هاي رابط است را نشان مي دهد.واگر عقربه منحرف نشده ،سيم ها دچار پارگي شده اند وچون كابل چهار سيمه است بايد كابل اصلي تعويض شود.
عيب15- فقط يكي از دور هاي موتور كار مي كند.
علت 15- كليد گريز از مركز عمل نمي كند.
رفع عيب15- در موتور كولر هميشه در لحظه اول سيم پيچ هاي استارت ودور تند در مدارند وبه محض رسيدن سرعت موتور به 75 درصد سرعت نامي كليد عمل نموده واستارت را از مدار خارج مي كند وبا خارج شدن استارت دور تند در مدار مانده و موتور سرعت مي گيرد.سپس مي توان با تغيير دادن وضعيت تبديل از دور كند موتور استفاده نمود واگر كليد گريز از مركز عمل نكند وسيم پيچ كمكي در مدار باقي بماند، موتور سرعت چنداني نداشته وضمن بگوش رسيدن صداي خشن از موتور ،داغ هم مي شود. مشكل كليد گريز از مركز معمولا"شكستن صفحه فيبري ويا اكسيد شدن فنر ها است كه مي بايست روتور را از استاتور جدا نموده وپس از سرويس محرك كليد ، يقينا" موتور به كار نرمال خود ادامه مي دهد.
عيب16- فقط يكي از دور هاي موتور كار مي كند.
علت 16 - كليد تبديل خراب است.
رفع عيب 16- به علت بالا بودن جريان مصرفي در كولر گاها"كنتاكت ها درون كليد تبديل به يكديگر جوش مي خورند.قاب كليد تبديل را باز نموده ،وبا اهم متر (در حالي كه فيوز اصلي كولر قطع است ) از حركت اهرم كليد بين كنتاكت مشترك با دو خروجي اطمينان حاصل كنيد.اگر در كنتاكت ها جوش خوردگي ديده شود،آن ها را از يكديگر جدا نموده وپس از سمباده كشي كليد را مجددا" در مدار قرار مي دهيم.اگر همچنان عملكرد مثبتي نداشت آن را تعويض مي كنيم.
عيب17- با روشن نمودن كولر ،موتور براه نمي افتد اما اگر پولي با دست چرخانده شود موتور بكار خواهد افتاد.
رفع عيب17- از آن جا كه اين عيب مشابه عيب12 است به رفع عيب 12 مراجعه نماييد.
عيب18- صداي كولر در حال كار زياد است.
علت18- پولي ها يا يكي از پولي ها شل شده است.
رفع عيب18- در پوش سمت پولي ها را از بدنه جدا نموده واتصال آن ها به محور را كنترل نماييد.در صورت لزوم ،پولي ها را محكم بر روي محور فن ببنديد.
عيب19- صداي كولر در حال كار زياد است.
علت19- ياتاقان ها گشاد شده اند.
رفع عيب19- در پوش هاي دوطرف فن را باز نموده ومحور را بصورت شعاعي (عمودي) حركت دهيد اگر محور حركت عمودي داشت ،نياز است بوش ها را تعويض نماييد.البته در بعضي موارد ياتاقان ها (بوش ها) سالم اند اما به سبب شل شدن بست ياتاقان اين عيب بروز مي كند.
عيب20- صداي كولر در حال كار زياد است.
علت20- محور فن تاب بر داشته است.
رفع عيب20- اگر محور فن تاب داشته باشد،در حال گردش لنگر انداخته وعلاوه بر توليد صداي زياد،سبب خرابي ياتاقان نيز مي گردد. رفع اين عيب نياز به تجربه ومهارت خاصي دارد واز جمله مهارت هاي تراشكاران محسوب مي شود.
عيب21-صداي كولر در حال كار زياد است.
علت21- صدا از موتور فن است.
رفع عيب21- صداي خشن موتور فن مي تواند از در گير شدن پروانه خنك كننده با در پوش به سبب خرابي يا تا قان وتاب داشتن محور فن ناشي گردد. موارد فوق را بررسي نماييد وقطعه معيوب را شناسايي وعيب را بر طرف نماييد.
عيب22- صداي كولر در حال كار زياد است.
علت22- تسمه خراب است.
رفع عيب22- خراش هاي روي تسمه موجب صداي خشن كولر در حال كار مي شود. اگر تسمه معيوب است با ارائه آن به فروشگاه قطعات كولر، تسمه اي با سايز خودش را تهيه نماييد.
عيب23- موتور فن مرتبا" خاموش وبصورت خودكار روشن ميشود.
رفع عيب23- روشن وخاموش شدن مرتب موتور نشانگر وجود اورلود سر راه سيم مشترك موتور ويا داخل آن (موتور ) ميباشد.در بعضي از لوازم الكتريكي مثل چرخ گوشت ها جهت حفاظت موتور در برابر جريان اضافه بار ويا اتصال كوتاه در داخل موتور از محافظ استفاده مي شود . اين محافظ گاها"فيوز شيشه اي است كه جريان نامي آن متناسب با جريان دستگاه انتخاب مي گردد ودر موارد ديگر از اورلود بعنوان محافظ استفاده مي شود. با عبور جريان بيش از حد از وسيله وبوجود آمدن گرماي زياد اورلود بطور خودكار عمل كرده وجريان را قطع مي كند وبا سرد شدن مجدد وسيله (موتور ) جريان بر قرار وموتور به حركت در مي آيد .
عوامل تحريك كننده اورلود در كولر عبارتنداز: نيم سوز بودن موتور- خارج نشدن سيم پيچ استارت از مدار (عمل نكردن كليد گريز از مركز )-سفت بودن تسمه - گريپاژ بودن ياتاقان ها -بسته بودن دريچه هواي كولر ودر نتيجه آن تراكم هواي داخل كه گردش فن را مشكل مي سازد-در يك امتداد نبودن پولي ها . كليه موارد مذكور مي بايست مورد به مورد بر رسي گردد تا مشكل اصلي شناسايي وعيب بر طرف شود.
عيب24- آب كولر سر ريز مي شود.
رفع عيب24- اين مشكل مي تواند به تنظيم نبودن فلوتر مربوط باشد. همچنين سوراخ شدن گوي پلاستيكي شناور سبب مي شود گوي پر از آب شود وبه ته آب تشتك رود ، در نتيجه آب بيش از حد وارد كولر شده وسر ريز مي كند در اين صورت مي بايست شناور تعويض شود.
عيب25- هنگام كار كولر قطرات ريز آب وارد محيط مي شود.
رفع عيب25- شلينگ پاره شده و آب بداخل پره هاي تور بين پاشيده مي شود.آب از طريق پوشال وتسمه بداخل فن ريخته مي شود. پايان
منبع:سایت سرویس کار
ارسال توسط کاربر محترم سایت :najibyan