متوتروكسات Methotrexate

شناسنامه مختصر دارو
 

نام هاي تجارتي : Maxtrex
دسته دارويي : داروي ضد سرطان و ضد رماتيسم
ميزان خطر مصرف بيش از دوز مجاز دارو : نسبتاً زياد
ميزان وابستگي و اعتياد به دارو : كم
احتياج به نسخه پزشك : بلي
قابل استفاده براي عموم : بلي

موارد استعمال دارو
 

اين داروي ضد سرطاني، همراه با داروهاي ديگر ضد سرطان براي درمان سرطانهايي نظير سرطان لنفي، لوسمي، سرطان هاي ريه، سرطانهاي سر و گردن و همچنين سرطانهاي استخواني مورد استفاده قرار مي گيرد. ضمناً براي افرادي كه دچار بيماري هاي رماتيسمي و مفاصل مي باشند و با داروهاي ديگر معالجه نشده اند نيز مؤثر مي باشد.
اشكال دارو : قرص، آمپول
زمان مصرف دارو : درمان سرطان (هفته اي يك بار يا هر سه هفته يك بار)، درمان بيماري هاي ديگر (هفته اي يك بار)
اندازه دوز مجاز مصرفي دارو : درمان سرطان (دوز دارو بستگي به وزن بدن و نوع سرطان دارد) درمان بيماري هاي رماتيسمي (5 /7 تا 20 ميلي گرم در هفته)
چگونگي تأثير دارو: اثرات اين دارو ظرف 30 تا 60 دقيقه پس از شروع درمان با دارو ظاهر مي شوند. ضمناً اثرات دارو در طي درمان كوتاه مدت، حدود 10 تا 15 ساعت پس از قطع مصرف هر دوز دارو در بدن دوام خواهند داشت.
طريقه نگهداري دارو: اين دارو بايد در محفظه سربسته و در جاي خشك و خنك دور از دسترس كودكان نگهداري شود. ضمناً پس از دست زدن به قرص هاي اين دارو دست هاي خود را بشوييد.
چگونگي قطع مصرف دارو : مصرف اين دارو را بدون مشورت با پزشك قطع نكنيد. زيرا قطع ناگهاني مصرف دارو، ممكن است به بدتر شدن بيماري منجر شود. اما اگر دچار گلودرد، تب و ظاهر شدن جوش گشتيد مصرف دارو را قطع كرده و تحت نظر پزشك قرار بگيريد.

عوارض جانبي مصرف دارو :
 

تهوع و استفراغ از معمولترين عوارض مصرف دارو مي باشند كه ظرف چند ساعت پس از درمان با دارو حادث مي شوند. ضمناً اگر دچار عوارضي مانند زخم دهان، اسهال، يرقان، تغييرخلق و خو يا گيجي، گشتيد سريعاً پزشك را در جريان قرار دهيد. همچنين ممكن است عوارضي مانند درد قفسه سينه و سرفه خشك نيز بوجود آيند.
نكات احتياطي مهم در مصرف دارو : اگر به امراض و دردهاي زير مبتلا مي باشيد حتماً قبل از مصرف اين دارو، پزشك معالج خود را در جريان بگذاريد:
* اگر مشكلات كليوي يا كبدي داريد و يا دچار سنگ مثانه مي باشيد.
* اگر به زخم معده يا هر نوع زخم گوارشي ديگري مبتلا هستيد.
* اگر به مشروبات الكلي معتاد مي باشيد و يا داروهاي ديگري را مصرف مي نماييد.
مصرف دارو براي زنان حامله : مجاز نمي باشد. زيرا ممكن است موجب نقص در نوزاد گردد.
مصرف دارو براي زنان شيرده : مجاز نمي باشد. زيرا دارو در شير مادر ترشح مي شود و ممكن است روي بچه تأثير منفي بگذارد.
مصرف دارو براي بچه ها و اطفال : فقط به عنوان درمان سرطان از آن استفاده شود. ضمناً كاهش دوز مصرفي مجاز دارو، براي اين گروه سني ضرورت دارد.
مصرف دارو براي افراد بالاي 60 سال : به خاطر احتمال وقوع عوارض شديد، كاهش دوز مصرفي مجاز دارو، ضروري مي باشد.
منبع: چنگیزان، فاضل، (1388) راهنمای کامل داروشناسی عمومی (داروهای موجود در ایران)، قم، نیلوفرانه، چاپ دوم.