تورنتون وايلدر
تورنتون نيون وايلدر، رمان نويس، نمايشنامه نويس و فيلمنامه نويس آمريکايي، هفدهم آوريل1897در مديسن در ايالت ويسکانسين به دنيا آمد. پدرش يک ديپلمات بود و او به واسطه موقعيت کاري پدر، بخشي از دوران کودکي خود را در چين سپري کرد. وايلدر نخستين نمايشنامه هاي خود را زماني نوشت که در مدرسه اي در کاليفرنيا مشغول به تحصيل بود. اما اين نمايشنامه ها از ديد هم کلاسي هاي او بيش از حد روشنفکرانه به نظر مي رسيد. وايلدر جوان از ديگران فاصله مي گرفت و بيشتر وقت خود را در کتابخانه مي گذراند. دوران خدمت سربازي او با جنگ جهاني اول مقارن شد. وايلدر پس از گذراندن دوران خدمت در گارد ساحلي آمريکا به کالج ابرلين رفت. سپس در دانشگاه ييل ثبت نام کرد و در سال1920با اخذ مدرک ليسانس از اين دانشگاه دانش آموخته شد. شش سال بعد، کايلا، نخستين رمان او منتشر شد. در همان سال در رشته زبان فرانسه از دانشگاه پرينستن، مدرک فوق اليسانس دريافت کرد. در 1927انتشار پل رودخانه سن لويي، دومين رمان وايلدر با موفقيت تجاري فراواني همراه شد و نخستين جايزه پوليتزر را براي او به همراه داشت. اين رمان داستان چند نفر را-که هيچ نسبتي با هم ندارند-روايت مي کند که از قضا هنگام فروپاشي يک پل در پرو در آنجا حضور دارند و براثر اين حادثه کشته مي شوند. رمان به لحاظ فلسفي معضل مصيبت و بلا را مورد توجه قرار مي دهد و اين سؤال را طرح مي کند که چرا اتفاقات ناگوار بيشتر براي افراد بي گناه يا کساني که سزاوار چنين اتفاقاتي نيستند، روي مي دهد. در1998 هيئت سر دبيري انجمن ادبيات مدرن آمريکا اين رمان را به عنوان يکي از 100رمان برتر قرن بيستم برگزيد. پل رودخانه سن لويي مبناي ساخت دو فيلم در سال هاي 1929و1944شد. که البته خود وايلدر در ساخت اين فيلم ها هيچ نقشي نداشت. وايلدر در فاصله1930تا1937در دانشگاه شيکاگو به تدريس مشغول بود. اودر 1938و1943دو بار ديگر و اين بار به خاطر نمايشنامه هاي شهر ما و پوست دندان هاي ما موفق به دريافت جايزه پوليتزر شد. داستان شهر ما در شهري خيالي در نيوهمپشاير روي مي دهد. وايلدر اين نمايشنامه را با الهام از رمانThe Making of Americansنوشته دوستش، گرترود استاين نوشت. بسياري از عناصر سبک ساختار شکن استاين در اين نمايشنامه نيز ديده مي شود. نمايشنامه يک راوي دارد که همه چيز را درباره شهر و ساکنان آن توضيح مي دهد. بعدها که نمايشنامه شهر ما در برادوي به روي صحنه رفت، خود وايلدر به مدت دو هفته در نقش اين راوي ظاهر شد. او در سال1940با همکاري فرانک کريون و هارلي چندلي، برمبناي نمايشنامه خود فيلمنامه اي نوشت که به کارگرداني سام وود و با نقش آفريني ويليام هولدن، مارتا اسکات و فرانک کريون ساخته شد. نمايشنامه پوست دندان هاي ما نيز مضاميني آشنا (جنگ، طاعون، رکود اقتصادي) را مورد توجه قرار مي دهد. اين بار هم وايلدر زمان و مکان را ناديده مي گيرد و براي بررسي تاريخ بشري تنها از چهار شخصيت استفاده مي کند. نمايشنامه پوست دندان هاي ما در هجدهم نوامبر1942با حضور فردريک مارچ و تالو لا بنکهد در نيويورک به روي صحنه رفت. وايلدر در1943به همراه آلما رويل، همسر آلفرد هيچکاک و سالي بنسون، فيلمنامه سايه يک شک را با اقتباس از داستاني از گوردون مک دانل نوشت که هيچکاک آن را ساخت. اودر جنگ جهاني دوم بادرجه سرهنگ دومي در نيروي هوايي ارتش آمريکا خدمت مي کرد. پس از جنگ به تدريس در دانشگاه هاي هاوايي و هاروارد پرداخت. او بيشتر خود را يک معلم مي دانست تا نويسنده، به اين حال تا پايان عمر به نويسندگي ادامه داد. در 1958برمبناي دلاله، نمايشنامه ديگر وايلدر-که 1954منتشر شد-فيلمي به همين نام به کارگرداني جوزف آنتوني ساخته شد. شرلي بوث نقش رالي لوي، يک دلال عشق ثابت قدم را برعهده داشت و آنتوني پرکينز، شرلي مک لين و رابرت مورس نيز ديگر بازيگران فيلم را تشکيل مي دادند. 11سال بعد، جين کلي، بازيگر و کارگردان سرشناس آمريکايي همين نمايشنامه را مبنا قرار داد و فيلم بسيار موفق سلام دالي! را با حضور باربارا استرايسند در نقش دالي و والتر ماتائو در نقش تاجر ثروتمند و هوريس واندر گلدر کارگرداني کرد. از ديگر آثار تورنتون وايلدر به عنوان نمايشنامه نويس و رمان نويس مي توان به روز هشتم، تئوفيلوس نورث، تاجر شهر يانکرز وکودکي اشاره کرد. او روز هفت دسامبر 1975در ايالت کانکتيکات در سن هفتاد و هشت سالگي در گذشت.
Alma Reville آلما رويل
آلما رويل، فيلمنامه نويس، دستيار کارگردان و همسر الفرد هيچکاک،14اوت 1899در بريتانيا به دنيا آمد. آغاز فعاليت او در سينماي بريتانيا به اواخر دهه1910باز مي گردد. در فيلم داستان زندگي ديويد لويد جورج (1918) نقش مگان لويد جورج را برعهده داشت. در فيلم زن به زن (1923) دستيار تدوينگر بود و دو سال بعد يعني در 1925در فيلم باغ لذت-نخستين تجربه الفرد هيچکاک در مقام کارگردان-به عنوان منشي صحنه ودستيار کارگردان همکاري داشت. سال بعد نيز در فيلم مستأجر دستيار هيچکاک بود. پس از اين فيلم اين دو باهم ازدواج کردند و به دنبال آن رويل در بسياري از فيلم هاي هيچکاک به عنوان همکار فيلمنامه نويس حضور داشت، هر چند در بسياري موارد نامش در عنوان بندي ذکر نمي شد. در مواردي نيز با فيلم سازان ديگر همکاري مي کرد. همکاري رويل با هيچکاک تنها در حد فيلمنامه نبود. هيچکاک در تمام موارد با او مشورت مي کرد. به طوري که همکاران هيچکاک مي گويند بيشتري تحسين هيچکاک در اين حد بود که بگويد: «آلما آن را پسنديد!» آلما رويل که تنها يک روز از همسرش کوچک تر بود، دو سال پس از مرگ او در روز شش ژوئيه1982به مرگ طبيعي در کاليفرنيا در گذشت او هنگام مرگ83سال داشت.
فيلم شناسي در مقام نويسنده:
رينگ (هيچکاک/1927، بدون ذکر نام در عنوان بندي)
اولين متولد شده (مايلز ماندر/1928)
الهه هميشگي (آدربان برونل/1928)
پس از حکم (هنريک گالين/1928)
رابطه عاشقانه سويل (نورمن واکر/1929)
جونو و پيکاک (هيچکاک/1930)
جنايت (هيچکاک/1930،فيلمنامه)
سال چه ما (موريس الوي/1931)
غريبه (هري لاکمن/1931)
بازي پوست (هيچکاک/1931)
غني و غريب (هيچکاک/1931)
شماره هفده (هيچکاک/1932،فيلمنامه)
Nine Till Six (بازيل دين/1932)
کولي هاي آب (موريس الوي/1932)
والس هاي وين (هيچکاک/1933)
قلمرو ممنوع (فيل رزن/1934)
The Passing of the Third Floor (Back (برترولد ويرتل/1935)
مأمور مخفي (هيچکاک/1936)
جوان و بي گناه (هيچکاک/1937، بدون ذکر نام در عنوان بندي)
مهمانخانه جامائيکا (هيچکاک/1939)
سوء ظن (هيچکاک/1941، فيلمنامه)
سايه يک شک (هيچکاک/1943،فيلمنامه)
It ,s in the Bag!(ريچارد والس/1945)
قضيه پارادين (هيچکاک/1947، اقتباس)
وحشت صحنه(هيچکاک/1950،اقتباس)
سالي بنسونSally Benson
منقد، فيلمنامه نويس و نويسنده داستان هاي کوتاه، متولد سوم سپتامبر1897در سينت لوئيس در ايالت ميزوري آمريکا. او ابتدا تحويلدار بانک بود، اما اين کار را رها کرد و به عنوان مقاله نويس و منتقد فيلم در نشريه نيويورک مورنينگ تلگراف مشغول کار شد. سپس، گاهي اوقات با نام مستعار استر اوراتس براي نيويورکر داستان هاي کوتاه مي نوشت. تعدادي از محبوب ترين داستان هاي او در قالب کتاب منتشر شدند که در ميان آنها دو داستان کوتاه خانم کوچولو و مرا در سينت لوئيس ملاقات کن بسيار پرفروش بودند و برمبناي آنها دو فيلم موفق نيز ساخته شد. خانم کوچولو (جورج سيتن/1945) با بازي پگي آن گارنر و الين جوسلين و مرا در سينت لوئيس ملاقات کن (وينسنت ميندلي/1944) با حضور جودي گارلند، مارگارت اوبراين و مري آستور، او از اوايل دهه 1940کار فيلمنامه نويسي را آغاز کرد و نخستين فيلمنامه او سايه يک شک(1943)بود. بنسون در19ژوئيه1972در وودلند هيلز در ايالت کاليفرنيا در گذشت.
فيلم شناسي در مقام نويسنده:
سايه يک شک(آلفرد هيچکاک/1943،فيلمنامه
مرا در سينت لوئيس ملاقات کن (ميندلي/1944، رمان)
خانم کوچولو (سيتن/1945، رمان)
آنا و سلطان سيام (جان کرامول/1946)
زنان کوچک(مروين لروي/1949، اقتباس، بدون ذکر نام در عنوان بندي)
به اصطبل بيا (هنري کاستر/1949)
خائن (ويکتور ساويل/1949، اقتباس، فيلمنامه)
هيچ مردي مال او نيست (ميچل ليزن/1949)
دهقان زن مي گيرد (هنري لوين/1953)
معجزه تابستان (جيمز نيلسن/1963)
زنده باد لاس و گاس (جورج سيدني/1964)
تابلوي راهنما به سوي قتل (جورج انگلاند/1964)
شادي در صبح (الکس سگال/1965)
راهبه آوازه خوان (هنري کاستر/1966)
منبع: فيلم نگار شماره 42.
