ضرورت یاد مرگ

امام علی علیه‌ السلام فرمودند:

رُبَّ مُسْتَقْبِلٍ یَوْماً لَیْسَ بِمُسْتَدْبِرِهِ وَ مَغْبُوطٍ فِی أَوَّلِ لَیْلِهِ قَامَتْ بَوَاکِیهِ فِی آخِرِهِ.

چه بسا کسی که در صبح زنده بود و به شب نرسید و چه بسا کسی که اول شب بر او غبطه می خوردند و در آخر شب برایش نوحه سر دادند و گریستند.

نهج البلاغه: حکمت 372

سخن از نزدیکی مرگ است و کسی که از ساعات بعد بی خبر است آیا مهلت ماندن به او داده اند یا بناست پرونده اش بسته شود.

هشدار امام علیه السلام این حقیقت را توجه می دهد که مومن باید مستعد برای مرگ باشد و آن گرامی درجای دیگر مستعد بودن برای مرگ را این گونه تفسیر می فرمایند:

لَمَّا سُئِلَ عَنْ الِاسْتِعْدَادِ لِلْمَوْتِ أَدَاءِ الْفَرَائِضِ وَاجْتِنَابِ الْمَحَارِمِ وَالِاشْتِمَالِ عَلَی الْمَکَارِمِ ثُمَّ لَا یُبَالِی أَوْقَعَ عَلَی الْمَوْتِ أَمْ وَقَعَ الْمَوْتُ عَلَیْهِ وَاَللَّهِ مَا یُبَالِی ابْنُ أَبِی طَالِبٍ أَوْقَعَ عَلَی الْمَوْتِ أَمْ وَقَعَ الْمَوْتُ عَلَیْهِ؛
در پاسخ به سوال آماده شدن برای مرگ به چیست؟ حضرت فرمودند: به جا آوردن واجبات و دوری کردن از حرام ها و فرا گرفتن خوی های نیک با رعایت این امور دیگر آدمی را چه باک که او به سراغ مرگ رود یا مرگ به سراغش آید. سوگند به خدا که پسر ابی طالب را باکی نیست که خود به سراغ مرگ رود یا مرگ به سراغ او آید.(1)

شرح ابن میثم
هدف از این سخن بیدار باش از خواب غفلت نسبت به مرگ و پس از مرگ است در مورد نتیجه عملى که انسان انجام مى دهد.

پی‌نوشت‌ها:
1- امالی صدوق، ص 97
2- - ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 732

منبع: حدیث زندگی: شرح حکمت های نهج البلاغه، کاظم ارفع، تهران: پیام عدالت، 1390.