طراوت تلاوت

قرآن كتابى است كه در كم‏تر از ربع قرن قبايل پراكنده و صحرانشين و در بند مثلث شراب و شهوت و شمشير را به تعيين كننده‏ترين مردان سرنوشت جهان تبديل مى‏كند و در كم‏تر از يك قرن فرهنگى نو و انقلابى در تمدن بشرى مى‏آفريند. قرآن كتابى است كه با نام «خدا» آغاز مى‏شود و با نام «مردم» پايان مى‏يابد. آغاز آن نام خدا و بسم الله است و آخرين كلمه‏اش «ناس». در اين كتاب آسمانى نام بيش از 70 سوره از مسائل انسانى گرفته شده است و بيش از 30 سوره به مسائل مادى مى‏پردازد. قرآن كتاب زندگى است و داروخانه تمام دردهاى انسان حضرت اميرالمؤمنين على(ع) مى‏فرمايد:«اِسْتَشْفوا بنوره؛ بانور قرآنى خود را شفا دهيد.»
گلادستون، نخست وزير يهودى مسلك دستگاه استعمار انگليس، خشمگينانه به اهميت قرآن در بين مسلمانان اشاره مى‏كند و در حالى كه قرآن را بر تريبون مجلس انگليس مى‏كوبد، مى‏گويد: «تا اين كتاب در ميان مسلمانان باشد، امنيت و اطاعت سرزمين‏هاى مسلمان نشين در برابر استعمار انگليس محال است.»
هجويرى در كشف المحجوب مى‏نويسد: «طبع از خواندن آن ملول نگردد.» يكى از جنبه‏هاى قرآن طراوت هميشگى است. آيات الاهى به گونه‏اى است كه انسان در تلاوت آن احساس خستگى نمى‏كند.
بارتلمى سنت هيلر فرانسوى مى‏نويسد: «زيبايى ظاهرى و باطنى وعظمت معنوى قرآن كريم و انسجام الفاظ آن بيانگر تازگى افكار آن براى همه زمان‏هاست.» جرينه فرانسوى نيز مى‏گويد:«در قرآن كريم هيچ چيزى از طبيعيات، بهداشت، طب و قوانين اجتماعى فروگذارى نشده، لذا مسلمان شدم.»
زيبايى ظاهرى وعمق معانى اين كتاب مقدس سبب شده است دانشمندان و اديبان جهان آن را بستايند و مردم را به مطالعه آن فراخوانند؛ براى نمونه، ياد كرد بخشى از گفتار دانشوران فرهيخته سودمند مى‏نمايد:
دانشمند بنام انگليسى كوسين دپرسوال: «زيبايى و حيرت قرآن مثال زدنى است.»
لومانس دانشمند امريكايى:«اول شراره زيبا و با طراوت كه نور از قرآن كريم مى‏باراند و نور تابش مى‏كند بسم الله الرحمن الرحيم است. كه دنيايى از معنا است.»
مونت‏گمرى انگليسى: «قرآن وقتى تلاوت مى‏شود گويى از قلب بيرون مى‏آيد و سپس به قلب نفوذ مى‏كند.»
دانشمند فرانسوى ربوا:«قرآن منطق و زيبايى دارد، به زور به كسى تحميل نمى‏شود بلكه لطيف است و در مقام اقناع به نيروى منطق مجهز است.»
دانشمند انگليسى سرويليام موئيس: «قرآن كريم آكنده از دلايل منطقى، علمى، قضايى، حقوقى، مدنى و مهم‏تر از همه لطافت است. كه در كتب آسمانى بى نظير است»
دانشمند ايتاليايى مايل آنجلو:«قرآن با طراوت و منطق است و برخلاف تعاليم مسيحيت، قرآن انسان را موجودى شريف و با شخصيت مى‏داند نه موجودى كثيف و ذاتاً آلوده.»
نويسنده بلند آوازه روسيه تولستوى:«هر كسى بخواهد سادگى پيام الاهى بى پيرايگى اسلام و عظمت كلام و طراوت سخن را در يابد، قرآن بخواند.»
دانشمند اسكاتلندى توماس كارلايل: «قرآن تنها كتاب بليغ همه اعصار است.»
اديب اسكاتلندى راكستون: «ساليان دراز در جست و جوى حقيقت بودم، آن را در اسلام و قرآن يافتم.»
دانشمند وخاورشناس شهير آلمانى تئودور نولدكه: «قرآن بامنطق علمى و روش اطمينان بخش و قانع كننده‏اى كه دارد دل‏هاى شنوندگان خود را به سوى خويش توجه داده است.«
دانشمندفرانسوى سديو: «در قرآن كه اوج زيبايى سخن‏ها است، چيزى از مقررات اجتماعى فروگذارى نشده است.»
رياضى دان، شاعر و نويسنده بلند آوازه آلمانى يوهان ولفگانگ فون گوته: «قرآن اثرى است سترگ كه به واسطه سنگينى عبادات آن در آغاز خواننده را مخير و سپس مفتون جاذبه خود مى‏كند و بالاخره انسان بى‏اختيار مجذوب زيبايى‏هاى بى‏پايان آن مى‏گردد.»
محقق امريكايى ويل دورانت: «در قرآن قانون و اخلاق و بسيارى از اصول و مبانى يك سان آمده است. در قرآن اگر از دين صحبت مى‏كند، از دنيا چشم نمى‏پوشد.»
فيزيكدان شهير قرن بيستم آلبرت اينشتين: «قرآن كتاب جبر يا هندسه يا حساب نيست، بلكه مجموعه‏اى از قوانين است كه بشر را به راه راست، راهى كه بزرگ‏ترين فلاسفه دنيا از تعريف و تعيين آن عاجزند، هدايت مى‏كنند.»
خاورشناس مشهور آلمانى ژوزف هوردوويچ: «قرآن عامل بسيار شگرفى در بالا بردن فكر مسلمانان بود و باعث شد آنان به تحقيقات علمى و پديد آوردن انديشه پيش از ما غربيان حركت كنند.»
دانشور اسكاتلندى رابرتسون: «قرآن مقدس در مسائلى همچون دورويى، كينه، تكبر، غرور، بى عدالتى و غيره بسيار سختگير و در مورد صفات نيك مانند صبر، حق‏شناسى صداقت، جديت و... بسيار مُصرّ و جدى است و خواندن آن بسيار دلنشين و داراى جذبه‏اى فرا زمينى است.»
اديب، شاعر و منتقد مشهور انگليسى كرنيكو: «قرآن برادر كوچكى دارد به نام نهج البلاغه، آيا براى كسى امكان دارد كه مانند آن بياورد تا ما را مجال گفت و گو در امكان آوردن بلاغتى نظير بلاغت قرآن كريم باشد.»
ناگفته پيداست درك جذابيت قرآن به دانشمندان اختصاص ندارد. مردم عادى نيز در حد خويش زيبايى و جاذبه اين كتاب مقدس را درك مى‏كنند. استاد امين ريحانى در نامه‏اى به علامه شيخ حسين كاشف الغطاء مى‏نويسد: «شما مى‏گوييد قرآن اعجازگر است؛ و اين صحيح است. بنده در لندن و نيويورك اقامت داشتم، خصوصاً درلندن، در ميدانچه‏اى خانه گرفته بودم كه از چهار طرف تا چندين طبقه خانه‏ها به صورت استوانه‏اى روبه روى هم بودند و من صبح‏ها كه شلوغ بود، به قرآن پناه مى‏آوردم و تلاوت مى‏كردم؛ و خداوند صوت حزين و دلنشينى به من داده بود و آيات الاهى را در آن ديار با صداى آهنگين مى‏خواندم و پنجره اتاقم در طبقه‏اى از طبقات به بيرون باز بود. همسايگانم در آن ميدانچه و منازل اطراف از نغمه دلرباى قرآن از خود بى خود شده و عقل از سرشان به در مى‏رود. لذا بعد از چند روز متوجه شدم، هنگام تلاوت با طراوت آيات الاهى، سكوتى عجيب در اطرافم روى مى‏دهد. روزى وسط تلاوت خويش به كنار پنجره آمدم و به بيرون نگريستم، مشاهده كردم كه اغلب مردها و زن‏ها دم پنجره و يا خم شده به بيرون هستند و با تأمل و سكوت به تلاوت من گوش مى‏كردند.»
جالب است بدانيم كه تقارن‏هاى زيبايى در قرآن موجود است؛ براى مثال:

• 1-كلمه علم 811 بار در قرآن آمده و كلمه ايمان هم 811 بار.
• 2- واژه حيات 145 بار در قرآن آمده و واژه موت نيز 145 بار.
• 3- كلمه دنيا 115 بار در قرآن آمده و واژه آخرت هم 115بار.
• 4- واژه شيطان 88 بار در قرآن آمده و واژه ملائكه نيز 88 بار.
• 5- كلمه شهر(ماه) 12 بار و واژه يوم(روز) 365 بار در قرآن به كار رفته است.

قرآن كريم اساس قانون و قانون اساسى و سنگ زيربناى تمدن اسلامى حقيقى و واقعى است. صاحب نظران و محققان بى‏غرضِ بيگانه نيز در يافته‏اند كه بلاغت قران بى‏نظير، طراوت آياتش شورانگيز و تلاوتش دل‏انگيز است.