نگاهی به یك اصطلاح در علم اصول

قاعده تَسامُح در ادله سُنَن

اگر خبر ضعیفی كه واجد شرایط حجیّت نبوده و دلالت بر ثواب یا استحباب و یا كراهت عملی كند آیا می‌شود با آن خبر ضعیف حكم به استحباب یا كراهت آن عمل كرد یا خیر؟ عده‌ای از علما می‌گویند: به دلیل تسامح در ادله‌ی سنن
دوشنبه، 3 خرداد 1395
تخمین زمان مطالعه:
پدیدآورنده: علی اکبر مظاهری
موارد بیشتر برای شما
قاعده تَسامُح در ادله سُنَن
 قاعده تَسامُح در ادله سُنَن

 

نویسنده: عیسی ولائی




 

 نگاهی به یك اصطلاح در علم اصول

اگر خبر ضعیفی كه واجد شرایط حجیّت نبوده و دلالت بر ثواب یا استحباب و یا كراهت عملی كند آیا می‌شود با آن خبر ضعیف حكم به استحباب یا كراهت آن عمل كرد یا خیر؟ عده‌ای (1) از علما می‌گویند: به دلیل تسامح در ادله‌ی سنن (2) می‌شود حكم به استحباب یا كراهت كرد. دلیل آنها روایات بسیاری است كه دلالت بر این مدعی دارد. از جمله صحیحه هشام بن سالم است كه از امام صادق (علیه السلام) نقل می‌كند. اگر به كسی از قول پیامبر گفته شود، فلان عمل ثواب دارد و آن شخص به همین دلیل آن را به جا آورد، مأجور خواهد بود، ولو پیامبر چنین چیزی را نگفته باشد.

سؤال:

آیا آنچه كه به وسیله‌ی قاعده تسامح ثابت می‌شود فقط ثواب است یا دیگر آثاری كه بر سایر مستحبات بار می‌شود به وسیله‌ی این قاعده نیز ثابت می‌شود؟ بنابراین اگر نذر كرده باشد كه عمل مستحبی‌ای را انجام دهد یا وصیّت كند بخشی از اموالش در امور مستحبی خرج گردد، آیا اگر استحبابی به وسیله‌ی تسامح ثابت شد عمل به آن وفا نذر بوده و یا می‌شود وصیت را اجرا كرد یا خیر؟ و یا اگر در روایت ضعیفی آمده باشد در روز عید نوروز وضو مستحب است، و شخصی به دلیل همان روایت وضو بگیرد آیا می شود با آن وضو نماز بخواند؟ بنابر قول كسانی كه قائل به تسامح در ادله‌ی سنن هستند جواب مثبت است. برخلاف نظر منكرین.

پی‌نوشت‌ها:

1.عوائد الایام، ص269؛ اصطلاحات الاصول، «قاعده‌ی التسامح».
2.كفایة الاصول، ج1، ص 393؛ فوائد الاصول، ج3، ص 408؛ دروس فی الاصول، ج2، ص204؛ عوائد الایام، ص269.

منبع مقاله :
ولائی، عیسی، (1391)، فرهنگ تشریحی اصطلاحات اصول، تهران: نشر نی، چاپ نهم

 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
پیام های تسلیت مراجع عظام و شخصیت ها در پی ارتحال آیت‌الله العظمی وحید خراسانی
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
play_arrow
عقب‌راندن نیروهای مزدور سعودی توسط انصارالله در مارب
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
play_arrow
حدادعادل: جلوه شاعرانه و ادبی، ویژگی متمایز رهبر شهید بود
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
play_arrow
تشویق و تجلیل بخاطر تمرد از رفتن به سربازی در ارتش!
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
play_arrow
چرت زدن وزیر امور خارجه ترکمنستان در اجلاس اکو + فیلم
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
play_arrow
انتشار تصاویریی از حملات پهپادهای شاهد-۱۳۶ ایران به پایگاه آمریکا در کویت + فیلم
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
play_arrow
رونمایی از ربات غول پیکر سیتکس در میدان آزادی + فیلم
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
play_arrow
پاسخ ترامپ درباره درخواست از چین برای عدم خرید نفت ایران: نیاز نیست بدانید + فیلم
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
play_arrow
واکنش ترامپ در زمینه تهدید حملات پهپادی + فیلم
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
play_arrow
انهدام پهپاد MQ-1 بر فراز تنگه هرمز با آتش نیروی پدافند هوایی ارتش + فیلم
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
play_arrow
روایت شکارچی جنگنده F-35 آمریکایی از نحوه هدف قراردادن این جنگنده پیشرفته توسط پدافند هوافضای سپاه + فیلم
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
play_arrow
استقرار بالن‌های مراقبتی و شناسایی آمریکا در مناطق شمالی امارات و بر فراز بحرین + فیلم
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
play_arrow
وقتی روآن اتکینسون ناگهان به مستر بین تبدیل می‌شود
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
play_arrow
کنایه مجری تلویزیون به استایل ترند این روزها: شلوار دور سرتان می‌بندید و فکر می‌کنید باکلاسید + فیلم
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران
از نهی ذلت‌پذیری تا الگوی عزت‌مداران؛ مسیر و ریشه‌های تاریخی خودتحقیری در ایران