در مکتب امام سجاد (عليه السلام)
نويسنده: سهيلا بهشتي
با قامت عصمت و حيا مي آيد
با بانگ مناجات دعا مي آيد
ميلاد عبادت است يعني سجاد
از سوي خدا به سوي ما مي آيد
گفتن از انسان هايي که رنگ خدايي دارن و لقب خليفة اللهي رو زينت بخش وجود خودشون کردن، کار دشواريه؛ چون دست خاکي ما به انديشه آسماني اونها نمي رسه. اين به اون معنا نيست که ما هرگز نمي تونيم از اين بزرگواران و معلمان انسانيت درس بگيريم، بلکه ما به قدر توان خودمون مي توانيم اونها را الگو قرار بديم.
آب دريا اگر نتوان کشيد
هم به قدر تشنگي بايد چشيد
ما از امام سجاد (عليه السلام)مي آموزيم که چطور مي تونيم پيام مظلوميت اهل بيت پيامبر رو به گوش عالم برسونيم و کفر و ستم ظالمان مردم فريب رو افشا کنيم. ما در مکتب امام سجاد (عليه السلام)، درس هاي زيادي مي آموزيم: درس بردباري، درس مسئوليت و تعهدپذيري ، درس فقر ستيزي و درس ياري مستمندان و درس تقوا و عمل صالح، درود خدا و صلوات او بر زينت عبادت کنندگان، امام سجاد(عليه السلام).
مولودي که بر پيشاني بلندش، مهر بندگي بود و شيدايي و دلدادگي را در آيينه نيايش و پرستش او نمايان ساخت و راز حق و حقيقت را به گونه اي نو و زيبا در وجود او آشکار کرد.
علي بن حسين (عليه السلام) در شکوه عظمت از مدح و ثنا فراتر است و در زيبايي، از ستايش بي نياز. او ميراث دار فضايل پنج تن است. با اين جمله آيا مي توان به او فضيلتي نسبت داد؟
زيور عبادت کنندگان به انسان ها درس پرستش آموخت و روح نيايش در کالبدشان دميد و محراب نيايش را به ميدان مبارزه با سياست ها و تبليغات شيطاني امويان تبديل کرد و از سلاح دعا، حربه اي برنده عليه دشمنان دين ساخت. او پناه پناه آوران بود در هنگام بيم ها و هراس ها در روزگاري که صداها خاموش شده بود، قافله سالار راهيان نور، موسي وار، حقيقت جويان را از نيل بلا عبور داد و به ساحل نجات رسانيد. درود خدا بر او و سلام ما به لحظه هاي عارفانه اش.
ذوالثفنات(1)، سيد العابدين، زين العابدين، سيدالساجدين، سجاد، قدوةالزاهدين، سيد المتقين، امام المؤمنين، زکي، امين، زين الصالحين، منار القانتين، بکا.
حضرت علي بن الحسين (عليه السلام) از بزرگ ترين نعمت هايي است که ذات مقدس حق بر بندگان خود به وجودش منت گزارده و آن سرور را از عالم قرب و قدس نازل فرموده براي فهماندن طرق عبوديت به بندگان خود.(2)
قدري تفکر کن در حالات علي بن الحسين(عليه السلام) و مناجات آن بزرگواربا حضرت حق، و دعاهاي لطيف آن سرور که کيفيت آداب عبوديت را به بندگان خدا تعليم مي کند. من نمي گويم مناجات آن بزرگواران براي تعليم عباد است؛ زيرا که اين کلام بي مغز باطلي است که صادر شده از جهل به مقام ربوبيت و معارف اهل بيت.
خوف و خشيت آنها از همه کس بيشتر بوده و عظمت و جلال حق در قلب آنها از هر کس بيشتر تجلي نموده.(3)
شهيد مطهري (رحمت الله عليه)
شما مي بينيد آن پاک ترين پاکان، لذتشان اين بوده که بيايند با خداي خودشان سخن بگويند... دعاي ابوحمزه را بخوانيد. ببينيد علي بن حسين (عليه السلام) با خداي خودش چگونه حرف مي زند؟ چه جور ناله مي کند؟ (5)
وجود مقدس امام زين العابدين(عليه السلام) قهرمان معنويت است؛ يعني يکي از فلسفه هاي وجودي فردي مثل علي بن حسين(عليه السلام) اين است که مظهر معنويت اسلام باشد. انسان وقتي علي بن حسين(عليه السلام) را مي بيند، آن خوفي که از خدا دارد؛ آن نمازهايي که واقعاً نيايش بود و واقعاً پرواز روح به سوي خدا بود... با خود مي گويد اين اسلام چيست؟(6)
نکته ها :
2-مناجات هاي پانزده گانه: اين اثر از سرمايه هاي معنوي جهان اسلام است. علامه مجلسي اين مناجات ها را در کتاب بحارالانوار آورده و شيخ عباس قمي آن را در کتاب مفاتيح الجنان نقل کرده است. اين مناجات ها به برخي زبان ها ترجمه شده است. مناجات ها عبارتند از: مناجات تائبين، شاکين، خائفين، ارجين، راغبين، شاکران، مطيعان، مريدان، محبين،متوسلين، نيازمندان، عارفان، ذاکران، معتصمين و زاهدان.
3-رساله حقوق:امام سجاد(عليه السلام) در اين رساله به تمام ابعاد زندگي و روابط انسان با آفريدگار و خويشتن و خانواده و جامعه و حکومت و معلم و ديگر کسان پرداخته است. اين رساله را ابوحمزه ثمالي، شاگرد امام سجاد (عليه السلام)نقل کرده است.
با بانگ مناجات دعا مي آيد
ميلاد عبادت است يعني سجاد
از سوي خدا به سوي ما مي آيد
گفتن از انسان هايي که رنگ خدايي دارن و لقب خليفة اللهي رو زينت بخش وجود خودشون کردن، کار دشواريه؛ چون دست خاکي ما به انديشه آسماني اونها نمي رسه. اين به اون معنا نيست که ما هرگز نمي تونيم از اين بزرگواران و معلمان انسانيت درس بگيريم، بلکه ما به قدر توان خودمون مي توانيم اونها را الگو قرار بديم.
آب دريا اگر نتوان کشيد
هم به قدر تشنگي بايد چشيد
ما از امام سجاد (عليه السلام)مي آموزيم که چطور مي تونيم پيام مظلوميت اهل بيت پيامبر رو به گوش عالم برسونيم و کفر و ستم ظالمان مردم فريب رو افشا کنيم. ما در مکتب امام سجاد (عليه السلام)، درس هاي زيادي مي آموزيم: درس بردباري، درس مسئوليت و تعهدپذيري ، درس فقر ستيزي و درس ياري مستمندان و درس تقوا و عمل صالح، درود خدا و صلوات او بر زينت عبادت کنندگان، امام سجاد(عليه السلام).
ميلاد نور
مولودي که بر پيشاني بلندش، مهر بندگي بود و شيدايي و دلدادگي را در آيينه نيايش و پرستش او نمايان ساخت و راز حق و حقيقت را به گونه اي نو و زيبا در وجود او آشکار کرد.
علي بن حسين (عليه السلام) در شکوه عظمت از مدح و ثنا فراتر است و در زيبايي، از ستايش بي نياز. او ميراث دار فضايل پنج تن است. با اين جمله آيا مي توان به او فضيلتي نسبت داد؟
زيور عبادت کنندگان به انسان ها درس پرستش آموخت و روح نيايش در کالبدشان دميد و محراب نيايش را به ميدان مبارزه با سياست ها و تبليغات شيطاني امويان تبديل کرد و از سلاح دعا، حربه اي برنده عليه دشمنان دين ساخت. او پناه پناه آوران بود در هنگام بيم ها و هراس ها در روزگاري که صداها خاموش شده بود، قافله سالار راهيان نور، موسي وار، حقيقت جويان را از نيل بلا عبور داد و به ساحل نجات رسانيد. درود خدا بر او و سلام ما به لحظه هاي عارفانه اش.
لقب هاي امام چهارم
ذوالثفنات(1)، سيد العابدين، زين العابدين، سيدالساجدين، سجاد، قدوةالزاهدين، سيد المتقين، امام المؤمنين، زکي، امين، زين الصالحين، منار القانتين، بکا.
چراغ راه
حضرت علي بن الحسين (عليه السلام) از بزرگ ترين نعمت هايي است که ذات مقدس حق بر بندگان خود به وجودش منت گزارده و آن سرور را از عالم قرب و قدس نازل فرموده براي فهماندن طرق عبوديت به بندگان خود.(2)
قدري تفکر کن در حالات علي بن الحسين(عليه السلام) و مناجات آن بزرگواربا حضرت حق، و دعاهاي لطيف آن سرور که کيفيت آداب عبوديت را به بندگان خدا تعليم مي کند. من نمي گويم مناجات آن بزرگواران براي تعليم عباد است؛ زيرا که اين کلام بي مغز باطلي است که صادر شده از جهل به مقام ربوبيت و معارف اهل بيت.
خوف و خشيت آنها از همه کس بيشتر بوده و عظمت و جلال حق در قلب آنها از هر کس بيشتر تجلي نموده.(3)
آيت الله العظمي خامنه اي(مدظله العالي)
شهيد مطهري (رحمت الله عليه)
شما مي بينيد آن پاک ترين پاکان، لذتشان اين بوده که بيايند با خداي خودشان سخن بگويند... دعاي ابوحمزه را بخوانيد. ببينيد علي بن حسين (عليه السلام) با خداي خودش چگونه حرف مي زند؟ چه جور ناله مي کند؟ (5)
وجود مقدس امام زين العابدين(عليه السلام) قهرمان معنويت است؛ يعني يکي از فلسفه هاي وجودي فردي مثل علي بن حسين(عليه السلام) اين است که مظهر معنويت اسلام باشد. انسان وقتي علي بن حسين(عليه السلام) را مي بيند، آن خوفي که از خدا دارد؛ آن نمازهايي که واقعاً نيايش بود و واقعاً پرواز روح به سوي خدا بود... با خود مي گويد اين اسلام چيست؟(6)
نکته ها :
تحريف تاريخي
آثار امام سجاد(عليه السلام)
2-مناجات هاي پانزده گانه: اين اثر از سرمايه هاي معنوي جهان اسلام است. علامه مجلسي اين مناجات ها را در کتاب بحارالانوار آورده و شيخ عباس قمي آن را در کتاب مفاتيح الجنان نقل کرده است. اين مناجات ها به برخي زبان ها ترجمه شده است. مناجات ها عبارتند از: مناجات تائبين، شاکين، خائفين، ارجين، راغبين، شاکران، مطيعان، مريدان، محبين،متوسلين، نيازمندان، عارفان، ذاکران، معتصمين و زاهدان.
3-رساله حقوق:امام سجاد(عليه السلام) در اين رساله به تمام ابعاد زندگي و روابط انسان با آفريدگار و خويشتن و خانواده و جامعه و حکومت و معلم و ديگر کسان پرداخته است. اين رساله را ابوحمزه ثمالي، شاگرد امام سجاد (عليه السلام)نقل کرده است.
پي نوشت :
1-به سبب سجده هاي طولاني آن امام، پينه اي در پيشاني آن حضرت نقش بسته بود. از اين رو، اين لقب را به وي دادند.
2-سيماي معصومين در انديشه امام خميني (ره) تبيان، دفتر دوازدهم، تهران، مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خميني (ره) ، 1378، ص 287.
3-همان.
4-حديث ولايت، تهران، سازمان تبليغات اسلامي، 1376، ج 6، ص 84.
5-مرتضي مطهري، گفتارهاي معنوي، تهران، صدرا، 1371، ص 125.
6-مرتضي مطهري، مجموعه آثار، ج18، ص32.
