شیوه‌های حمایت از بیمار

احوالپرسی نیز از شیوه‌های حمایت از بیمار است. وقتی پرستار از حال بیمار خود جویا می‌شود، این احساس در بیمار به وجود می‌آید که پرستار به فکر اوست و به سلامتی او اهمیت می‌دهد.
دوشنبه، 15 ارديبهشت 1399
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
شیوه‌های حمایت از بیمار
یکی از شیوه‌های مهم حمایت از بیمار، تنها نگذاردن اوست؛ بیماران غالبا نگران بیماری خویشند. پدیده بیماری، احساس غربت و تنهایی بیمار و ناتوانی او از انجام بعضی از امور عادی و روزمره و باز ماندن از کار و تلاش، از عواملی هستند که احساس نیاز به مراقب را در بیمار به وجود می‌آورند. اگر بیمار، تنها نهاده شود و احساس تنهایی کند، رنج افزون‌تری می‌برد. اما همراهی و همدلی با بیمار می‌تواند او را از نگرانی‌ها رهایی بخشد و مایه دلگرمی ‌و آرامش وی شود. بر این اساس، تنها نگذاردن بیمار همواره مورد توجه پیشوایان معصوم علیهم السلام بوده است.
 
امام صادق(علیه السلام) به همسفر و همراه بیمار فرمود: نشستن تو نزد بیمار و تنها نگذاردن او بهتر و بالاتر از این است که او را رها سازی و نمازت را در مسجد به جای آری.»(1) همین شیوه حمایتی را نیز در پرستاری پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) از امیرمؤمنان علیه السلام مشاهده کردیم.
 

مجالست با بیمار

مجالست و همراهی بیمار، خلاء ناشی از احساس تنهایی و بی کسی او را پر می‌کند و ضایعه افسردگی او را برطرف می‌سازد. هنگامی ‌که بیمار می‌بیند همنشینی در کنار اوست، احساس غربت نمی‌کند. انس و همنشینی در آرامش و اطمینان بخشیدن به بیمار بسیار مؤثر است.
 
پرهیز از مجالست با بیماران و معلولان و شأن خود را برتر از آنان دانستن، از صفات نا پسندی است که از کبر و خودبزرگ بینی نشأت گرفته و موجب سقوط آدمی‌ است. در روایتی آمده است: «مردی که مبتلا به آبله بود بر پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) و اصحابش وارد شد. و آنان مشغول غذا خوردن بودند. آن مرد هر کجا نشست حاضران از کنار او برخاستند. پس پیامبر او را نزد خود نشاند.»(2) می‌نگریم که پیامبر رحمت که الگوی رفتار و کردار ماست، چگونه شخصی را که همگان به خاطر بیماری از او گریزانند، در کنار خود می‌نشاند و این عمل جز برای حمایت از بیمار و دلجویی از او نیست. شناخت موقعیت بیمار و آگاهی به توجه خداوند نسبت به او، می‌تواند انگیزه آدمی ‌را در این حرکت حمایتی و خداپسند افزایش داده و تقویت کند.
 
اگر آدمی‌ به این نکته توجه داشته باشد که آدمیان بندگان خدا هستند و محبت و مهربانی به آنان - بویژه محبت به بیمار که دلشکسته است و خداوند نزد دل‌های شکسته است به موجب محبوبیت نزد خداوند می‌شود، از بیمار دوری نمی‌گزیند و همنشینی با او را ترک نمی‌گوید. بلکه با مجالست بیمار، خود را در هاله ای از معنویت و توجه و محبوبیت الهی قرار می‌دهد.
 

گفتگو با بیمار

سخن گفتن با بیمار و پای درد دل او نشستن و به مشکلات و احساسات درونی او گوش سپردن، می‌تواند بسیاری از نگرانی‌ها و مشکلات او را بکاهد و بار او را سبک کند. انس و همدلی با بیمار، پرستار را یاری می‌دهد و پرستار از این رهگذر، رابطه مطلوب و مأنوس با بیمارش برقرار میکند. مهربانی و همدلی پرستار با بیمار، برای بیمار آرامش بخش و شادی آور است.

بنابراین، پرستار دلسوز باید مقداری از وقت خود را در اختیار بیمار گذارد، تا او مهربانی ببیند و آرامش خود را به دست آورد. پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) او درباره پرستاری جبرئیل از خود می‌فرمایند: «کان یحدثنی حتى خف عنی وجعی و نمت و رأسی فی حجره» (3)  جبرئیل همواره با من سخن می‌گفت، تا این که درد من آرام یافت و در حالی که سرم به دامان او بود به خواب رفتم.
 

احوالپرسی از بیمار

احوالپرسی نیز از شیوه‌های حمایت از بیمار است. وقتی پرستار از حال بیمار خود جویا می‌شود، این احساس در بیمار به وجود می‌آید که پرستار به فکر اوست و به سلامتی او اهمیت می‌دهد. این احساسی آرامش بخش، موجب امیدواری بیمار به سلامتی و تسریع در بهبود اوست.
 
پیش از این دیدیم که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) چگونه از شب تا به صبح، جویای حال علی که در تب می‌سوخت می‌شدند و از او احوالپرسی می‌کردند. این عمل حضرت نمایانگر اهمیت فوق العاده ای است که احوالپرسی از بیمار دارد.
 

انس با بیمار

اساسا انس و همدلی از نیازهای اولیه آدمی‌است و این نیاز در نهاد و فطرت او نهفته است. چنانکه بعضی گفته اند: کلمه انسان، از أنس ریشه گرفته است.(4) در فرهنگ اصیل اسلامی، انس و الفت به عنوان یکی از ارزش‌های ایمانی مطرح شده است. خوگرفتن با یکدیگر و انیس و همدم هم بودن - در امور زندگی و مشکلات و محرومیت‌ها - از خصلت‌هایی است که به ایمان انسان، ارزش و برتری می‌بخشد. در این باره به روایتی از پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) بنگرید: خیر المؤمنین من کان مألفه للمؤمنین»(5) بهترین مؤمنان کسی است که محل انس و الفت برای اهل ایمان باشد. بدیهی است که این انس و الفت باید بر اساس ارزشهای اسلامی ‌و در جهت اطاعت و فرمانبری خدای متعال انجام گیرد، تا ارزش الهی و ایمانی آن محفوظ باشد، و گرنه انس و الفت در اشاعه ضد ارزش‌ها و پیروی از هوی و هوس از هیچ ارزش و بهره ای برخوردار نخواهد بود. از این جاست که امام على علیه السلام می‌فرمایند:
 
خوشا به حال کسی که بر اساس اطاعت خداوند و در مسیر پیروی حق با مردم انس گیرد و مردم هم با او مأنوس شوند. (6)هنگامی ‌که آدمی ‌در وضع طبیعی و زندگی عادی به سر می‌برد، خواه ناخواه این نیاز به انس و همدلی با دوستان و نزدیکان درگذر زندگی تأمین می‌گردد، ولی در وضع ناهنجار و غیرعادی بیماری، که انسان از روابط طبیعی محروم می‌شود، نیاز به انس و الفت افزونتر پیدا می‌کند. بر این اساس می‌توان گفت یکی از مواردی که انس و الفت در مسیر پیروی از خداوند و اجرای ارزش‌های اصیل اسلام است، انس و الفت با بیمار است. بیمار در این دوران بیش از هر زمان دیگر، نیازمند انیسی مهربان و همدلی دلسوز است که به او آرامش روان و آسایش خاطر بخشد. و پرستار است که بهتر از هر کس می‌تواند پاسخگوی این نیاز روحی بیمار باشد.
 
پی‌نوشت‌ها:
1- وسائل الشیعه، ج ۹، ص ۴۰۰
2- اصول کافی، ج ۳، ص ۲۸۵.
3- بحارالأنوار، ج ۲۲، ص ۵۰۷
4- مجمع البحرین، ج ۴، ص ۴۷.
5 و 6- میزان الحکمه، ج ۱، ص ۱۲۹. ۲
 
منبع: نگرش اسلامی ‌به: فرهنگ پرستاری، اکبر اسدی، صص 136-130، مرکز تحقیقات اسلامی‌ جانبازان، قم، چاپ دوم، 1375
تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
پاداش‌ها و درس‌های بیماری؛ از اجر مضاعف تا الگوی عملی برای مؤمنان
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
play_arrow
غرق‌شدن ۲ نفتکش متخلف در تنگه هرمز با اصابت به مین دریایی
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
music_note
ادامه اختلال و بهم ریختگی پروازها در آمریکا
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
play_arrow
از انهدام ۵ نفتکش تا رادار پدافندی آمریکا در بحرین
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
play_arrow
تصاویری از حمله پهپادی سپاه به رادار سایت پدافندی آمریکا در پایگاه الرفاع بحرین
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
play_arrow
لحظه تفحص شهید عملیات والفجر یک
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
play_arrow
بقایی: برخی دیپلمات‌های خارجی برای ضربه به ما خنجر به کمر دارند
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
play_arrow
بقایی: کشورهای همدست با آمریکا باید غرامت اقدامات خود را بپردازند
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
play_arrow
قالیباف: در وضعیت "نه جنگ، نه صلح" نخواهیم ماند
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: منتظر نمی‌مانیم تا اول آمریکا حمله کند و بعد ما پاسخ بدهیم + فیلم
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
play_arrow
نخست وزیر قطر: ما هرگز به یک توافق صلح کامل بین ایران و آمریکا نخواهیم رسید + فیلم
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
play_arrow
غریب‌آبادی: طرح ایران برای بازگشایی تنگه هرمز از ۷ روز به ۲ روز کاهش یافته است + فیلم
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
play_arrow
مرشایمر: آمریکا طی ۵۱ سال باعث کشته شدن ۳۸ میلیون نفر شده است + فیلم
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد
play_arrow
وزیر خزانه‌داری آمریکا: انتشار تصویر خانه‌ام، ایران را قادر به شناسایی محل سکونتم کرد
سرلشکر رحیم صفوی: وقتی به محضر رهبر شهید در سال ۱۳۸۶ رسیدیم ایشان فرمودند باید بالای ۲۰۰۰ موشک داشته باشیم + فیلم
play_arrow
سرلشکر رحیم صفوی: وقتی به محضر رهبر شهید در سال ۱۳۸۶ رسیدیم ایشان فرمودند باید بالای ۲۰۰۰ موشک داشته باشیم + فیلم