بيماري دنياي مدرن

آشنايي با سندرم خستگي مزمن

آيا از نشانگان خستگي مزمن چيزي شنيده‌ايد؟ تا به حال کسي را ديده‌ايد که مدام از خستگي، بي‌حوصلگي يا حتي افسردگي و درد منتشر طولاني‌مدت، شاکي باشد؟
نشان خستگي مزمن يا CFS، اختلالي است که فرد مبتلا به آن دچار خستگي ناتوان‌کننده است و هم‌زمان از برخي نشانه‌هاي عصبي، رواني و جسمي رنج مي‌برد.
اين نشانگان موضوع جديدي نيست و در گذشته با نام‌هاي متعددي تشخيص داده مي‌شد. نام‌هاي گوناگون اين بيماري، نشانه اين است که ممکن است علت‌هاي متفاوتي در بروز اين مشکل نقش داشته باشد. به‌طور مثال خستگي مزمن پس از عفونت به علت اختلال ايمني و مهم اين است که به طور معمول همراه نشانه‌هاي عصبي رواني و به ويژه افسردگي است.
نشانگان يا عارضه خستگي مزمن به ويژه در زنان 25 تا 45 ساله بيشتر و حتي دو برابر مردان است، اگرچه هم در کودکان و هم پس از 45 سالگي مشاهده مي‌شود. مواردي از اين عارضه به صورت پراکنده حتي در کشورهاي پيشرفته مشاهده مي‌شود اما چند همه‌گيري نيز به وجود آمده است. در 1313 در بيمارستاني در لس‌آنجلس آمريکا، در1334 در بيمارستان سلطنتي لندن، در1335 در ايالت فلوريداي آمريکا و در سال 1364 در ايالت نواداي آمريکا همه‌گيري نشانگان خستگي مزمن پديد آمد.

نشانه‌هاي خستگي مزمن

اين نشانه‌ها در بيش از 80 درصد موارد وجود دارد و به ترتيب از زياد به کم شامل خستگي، اشکال در تمرکز، سردرد، گلودرد، دردهاي عضلاني و مفصلي و حالت تب‌دار است. نظريه‌هاي زيادي در اين باره وجود دارد که چرا اين نشانه‌ها پديد مي‌آيند. بعضي مي‌گويند آلودگي با تعدادي از ويروس‌ها و عده‌اي بر اين باورند که تضعيف يا اختلال دستگاه ايمني عامل اصلي بروز اين نشانگان است. اما آنچه اهميت دارد، اين است که مانند هر بيماري مزمن ديگر در دو سوم افراد مبتلا به نشانگان خستگي مزمن افسردگي زياد ديده مي‌شود.

معيارهاي تشخيص

پزشکان براي تشخيص درست نشانگان خستگي مزمن، معيارهايي را در نظر مي‌گيرند. يکي از آنها وجود خستگي است که به طور معمول با حالت ضعف و خستگي و ناتواني در انجام دادن کارهاي روزانه در بيمار همراه است همچنين در بعضي از افراد حالت التهاب و درد مفاصل و عضلات وجود دارد و عده‌اي ديگر نيز دچار تب و افزايش درجه حرارت مي‌شوند.
بيماران مبتلا به نشانگان خستگي مزمن براساس اينکه به چه علتي باشد، ممکن است در نقاط گوناگون بدن خود دچار حساسيت باشند،‌ به‌طوري که نقاط حساس به لمس وجود داشته باشد و با فشار بر هر نقطه، بيمار احساس درد يا سوزش کند. بيماري يا بهتر بگوييم نشانگان خستگي مزمن مانند هر عارضه يا بيماري مزمن ديگر موجب افسردگي بيماران مي‌شود و افسردگي به علت خصوصيات و طبيعت خود موجب تشديد بيماري زمينه‌اي مي‌شود.
از طرفي افسردگي به علت بيماري خستگي مزمن، موجب مي‌شود تا بيمار کمتر انگيزه پيگيري و درمان خود را داشته باشد و در نتيجه کيفيت زندگي وي کاهش مي‌يابد. برخي از افراد به علت ابتلا به چنين بيماري ممکن است دچار اضطراب شوند و اضطراب و نگراني موجب شدت يافتن درد و ناراحتي اين بيماران مي‌شود و به همين علت بيماران در چرخه معيوبي قرار مي‌گيرند که هر عارضه‌اي، ديگري را تشديد مي‌کند.

پيشگيري و درمان

مهم‌ترين اقدام درماني، کنترل و رفع درد است. در ابتدا براي آنکه بيمار با کيفيت بيشتري به زندگي ادامه دهد، نياز است تا داروهاي مسکن مانند ايبوبروفن،‌ ديکلوفناک يا استامينوفن تجويز شود. با توجه به اينکه داروهاي گروه ايبوبروفن ‌ضد التهاب نيز هستند،‌ براي استفاده مفيدند و التهاب و درد را کاهش مي‌دهند.
بسياري از افراد ترجيح مي‌دهند دوره‌هاي متعدد ماساژ را بگذرانند تا به اين وسيله درد خود را کمتر و شادابي و نشاط‌شان را بيشتر کنند. به همين علت، بسياري از پزشکان توصيه مي‌کنند که اين‌گونه بيماران فعاليت متوسطي داشته باشند و ورزش‌هايي مانند پياده‌روي، شنا و نرمش‌هاي خفيف را انجام دهند و با وجود درد و التهاب و افزايش درجه حرارت هر چه استراحت اين افراد بيشتر شود، بيشتر احساس ناتواني و ضعف مي‌کنند.
بسياري از بيماران به علت ماهيت طولاني‌مدت بيماري، روحيه ضعيفي دارند و احساس ناتواني مي‌کنند و به همين علت توصيه مي‌شود تا درمان با روش‌هاي رفتاري و شناختي نيز انجام گيرد. اين روش‌ها موجب اصلاح شيوه زندگي بيماران و افزايش انگيزه آنان براي ادامه درمان مشکل‌شان مي‌شود. از سويي استفاده از روش درمان رفتاري و شناختي موجب مي‌شود تا عوارض رفتاري و رواني ناشي از ابتلا به نشانگان خستگي مزمن برطرف يا از آن پيشگيري شود.
منبع: www.salamat.com
/س