جایگاه و اهمیت نیک رفتاری در خانواده

خانواده سالم خانواده ای است براساس احترام متقابل در روابط مرد و زن، و حرمت یکدیگر را پاس داشتن؛ و در شرایط عادی و غیرعادی، با یکدیگر به نیکی رفتار کردن. قرآن کریم بدین گونه با یکدیگر زیستن فرمان داده است.
يکشنبه، 6 مهر 1399
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
جایگاه و اهمیت نیک رفتاری در خانواده
اصل نیک رفتاری در خانواده
خانواده سالم خانواده ای است براساس احترام متقابل در روابط مرد و زن، و حرمت یکدیگر را پاس داشتن؛ و در شرایط عادی و غیرعادی، با یکدیگر به نیکی رفتار کردن. قرآن کریم بدین گونه با یکدیگر زیستن فرمان داده است:
«با همسران خود به نیکویی رفتار کنید و اگر شما را از آنان خوش نیامد، پس بسااما چیزی را خوش نمی دارید و خدا در آن مصلحت فراوان قرار می دهد.»1
 
نیک رفتاری در منطق قرآن چنان با اهمیت است که در تمام شرایط زندگی به عنوان یک اصل حاکم مطرح شده است، یعنی در هر شرایطی نباید از آن عدول نمود و رفتار نیکو را از زندگی زدود؛ در خوشی و ناخوشی، گشادگی و تنگی، دارایی و ناداری، و سلامتی و بیماری.
 
معمولا وقتی انسانها در ناخوشی و تنگی و ناداری و بیماری قرار می گیرند، زمینه دوری از نیک رفتاری در آنان تقویت می شود؛ ولی قرآن کریم فرمان می دهد که در چنین شرایطی نیز خانواده از آسیب کج خلقی و بدرفتاری در امان بماند و مرد و زن با یکدیگر و نسبت به فرزندان نیک رفتاری را پاس بدارند. حتی شرایط زندگی مشترک ممکن است به گونه ای گردد که مرد و زن نسبت به یکدیگر گرفتار احساسات نامطلوب شوند، و این امر آنان را در معرض تهدید زیر پا گذاشتن رفتار نیکو قرار دهد؛ این جاست که قرآن فرمان می دهد که نیک رفتاری حفظ شود، وگرنه در شرایط مطلوب رعایت نیک رفتاری هنر والایی نیست.
 
سیره پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) می آموزد که مرد و زن زندگی مشترک را با رفتاری نیکو طی کنند و از بودن با هم و زیستن در کنار هم لذت ببرند و یکدیگر را کامل نمایند و به سوی اهداف زندگی شان سلوک کنند؛ و قرآن کریم به مردان فرمان می دهد که در هر حال با همسرانشان نیک رفتاری داشته باشند و ناملایمات زندگی آنان را به رفتاری دیگر نکشاند، و حتی اگر زندگی مشترک به بن بست رسید و به هیچ وجه ادامه آن ممکن نگردید و کار به جدایی کشید، آنجا نیز با نیک رفتاری جدایی صورت پذیرد.
 

راه و رسم نبوی

از روش های متداول است رسول خدا (صلی الله علیه و آله) به تمام معنا در زندگی خانوادگی نیک رفتار بود و خود می فرمود:
«[بدانید] بهترین شما کسی است که با همسرش نیک رفتارتر باشد، و من از همه شما با همسران خود نیک رفتارترم.»2
 
رسول خدا (صلی الله علیه و آله) گذشته از آن که با رفتار خود نسبت به همسرانش نیک رفتاری در خانواده را به پیروان خود می آموخت، با آموزه های مکرر خود تلاش می کرد تا رسوبات فرهنگ جاهلی و روابط و مناسبات خانوادگی برخاسته از آن را از ذهن و روح و روابط مسلمانان بشوید و آنان را با نیک رفتاری در خانواده آشنا سازد و تربیت نماید.
 
پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) در موارد متعدد به نیک رفتاری خانوادگی سفارش فرمود و تأکید ورزید. در حج بدرود در خطبه مهم و اساسی خود چنین فرمود:
«مردم، بی گمان زنانتان را بر شما حقی و شما را بر ایشان حقی است... شما ایشان را به عنوان امانت خدا برگرفتید و به موجب کتاب خدا به همسری خود حلال کردید، پس درباره زنان خود از خداوند بترسید و با آنان نیک رفتاری کنید.»3
 
رسول خدا (صلی الله علیه و آله) برای آنکه نیک رفتاری براساس بنیادی حقیقی جلوه یابد، پیروان خود را آگاه ساخت که تشکیل خانواده تعهد سپردن به خدای حاضر ناظر قاهر است و زن نزد مرد چون امانتی الهی است که لازم است حرمت او را پاس بدارد و او را چون امانتی گرانقدر احترام نماید و جز به نیک رفتاری با او رفتاری ننماید.
 
با اصل قرار گرفتن نیک رفتاری در زندگی خانوادگی است که رضایت الهی حاصل می شود و برکات حاصل از آن، مرد و زن را در بر می گیرد.
  
پی‌نوشت‌ها:
 ١. قرآن، نساء / ۱۹.
2. کتاب من لا یحضره الفقیه، ج ۳، ص ۴۴۳؛ وسایل الشیعه، ج ۱۴، ص ۱۲۲.
3. تحف العقول، ص ۲۴؛ شرح ابن ابی الحدید، ج ۱، ص ۱۲۷.

منبع: درسنامه اخلاق خانوادگی، مصطفی دلشاد تهرانی، انتشارات دریا، چاپ اول، ۱۳۸۸، صص 57-55.
تبلیغات در راسخون
مقالات مرتبط
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
طائب: آمریکا دریافت که ملت ایران تسلیم‌شدنی نیست
play_arrow
طائب: آمریکا دریافت که ملت ایران تسلیم‌شدنی نیست
انهدام یک فروند پهپاد MQ-۹ آمریکایی در شرق تنگه هرمز
play_arrow
انهدام یک فروند پهپاد MQ-۹ آمریکایی در شرق تنگه هرمز
قلعه‌نویی: باید با تیم‌های بزرگ بازی کنیم/ مربی خارجی می‌خواهیم
play_arrow
قلعه‌نویی: باید با تیم‌های بزرگ بازی کنیم/ مربی خارجی می‌خواهیم
طواف پیکر آیت الله وحید خراسانی در حرم حضرت معصومه(س)
play_arrow
طواف پیکر آیت الله وحید خراسانی در حرم حضرت معصومه(س)
سرلشکر حاتمی: هر خطای محاسباتی دشمن با پاسخی عبرت‌آموز مواجه می‌شود
play_arrow
سرلشکر حاتمی: هر خطای محاسباتی دشمن با پاسخی عبرت‌آموز مواجه می‌شود
اقامه نماز بر پیکر آیت‌الله وحید خراسانی به‌امامت آیت‌الله کفایی
play_arrow
اقامه نماز بر پیکر آیت‌الله وحید خراسانی به‌امامت آیت‌الله کفایی
مشاجره فعال سیاسی آمریکایی با رضا پهلوی
play_arrow
مشاجره فعال سیاسی آمریکایی با رضا پهلوی
چرا بعضی نوجوانان در فضای مجازی جسورتر از دنیای واقعی اند؟
چرا بعضی نوجوانان در فضای مجازی جسورتر از دنیای واقعی اند؟
نوجوان امروز به چه چیزی نیاز دارد؛ الگو، فرصت یا شنیده شدن؟
نوجوان امروز به چه چیزی نیاز دارد؛ الگو، فرصت یا شنیده شدن؟
آیا مجازات به تنهایی انسان را اصلاح می کند؟
آیا مجازات به تنهایی انسان را اصلاح می کند؟
عراق در آستانه تنش تازه؟!
عراق در آستانه تنش تازه؟!
سیره تربیتی پیامبر (ص) در برخورد با نوجوانان؛ از کرامت تا تربیت دینی
سیره تربیتی پیامبر (ص) در برخورد با نوجوانان؛ از کرامت تا تربیت دینی
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
مرگ ناگهانی و پرسش های ناتمام؛ چگونه درباره فقدان با کودکان حرف بزنیم؟
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
play_arrow
واکنش صلیب سرخ جهانی به جنایت‌های دشمن در جنگ چهل روزه علیه ایران چه بود؟
پرونده جدید علیه رسایی
play_arrow
پرونده جدید علیه رسایی