نقش هاي نجومي فراواني را مي توان در سرزمين هاي گوناگون يافت که از هزاران سال پيش به يادگار مانده اند. اين ژرفا جايي نيست که بتوانيم در آن، همه اين نقش هاي نجومي را شرح بدهيم. پس در همين«زيرگذر» کوچک تعداد اندکي از اين نقش ها را معرفي مي کنيم. يادتان باشد که اين ها طرح هاي منتخب يا«برترين ها» نيستند بلکه صرفاً سعي کرده ايم بدون ترتيب زماني، تنوع جغرافيايي و تاريخي آثار را حفظ کنيم.
نقش هايي از عصر يخبندان
تصوير گاو در غار لاسکو در جنوب فرانسه با قدمت حدود 17000 سال احتمالاً منشأ نجومي دارد. اين غار طبيعي را در سال 1319/1940 کودکان به طور اتفاقي کشف کردند.
ترسيمي از ترکيه
دنباله دار بزرگ سال 1577 ميلادي که اختر شناسي ترکيه اي آن را در قرن شانزدهم ميلادي در کتاب اش رسم کرده است.
تقويم ستاره اي بابلي
نکته هايي از تقويم ستاره اي بابل اکنون در موزه بريتانيا نگه داري مي شود. اين تقويم احتمالاً 3100 سال پيش حکاکي شده است.
لوح نجومي آشوري
اندازه اين لوح 4/8 سانتي متر است و حدود 2500 سال قدمت دارد در اين لوح، که شاهکار حکاکي مينياتوري محسوب مي شود، اسامي ستاره ها و صورت هاي فلکي آمده است.
نقشه عالم
يکي از نخستين نقشه هاي عالم که بر لوحي گلي به درازاي 21 سانتي متر رسم شده است. اين لوح 2500 ساله بابلي اکنون در موزه بريتانيا نگه داري مي شود.
نقش ابرنواختر
اين نقاشي که بر صخره اي در دره چاکو در نيومکزيکو آمريکا کشيده شده است احتمالاً نشان دهنده ابرنواختر معروف سال 1054 است.
آسمان برنزي
قرص آسمان، بازمانده اي است از اروپاي عصر برنز. اين قرص، 2 کيلوگرم وزن و 32 سانتي متر قطر دارد و از برنز و طلا ساخته شده است. قدمت آن به حدود 300 سال پيش مي رسد.
کره سماوي رومي
قدمت اين کره6/3 سانتي متري به 2100 يا 2300 سال مي رسد. روي اين کره نقوش صورت هاي فلکي حک شده است.جنس آن از نقره طلا اندود شده است.
دنباله دار آزتکي
مونته زوماي دوم حاکم قوم آزتک به دنباله دار بزرگ سال 1579 ميلادي مي نگرد. نقاشي از ديه گو دوران.
تابوت مصري
روي اين در تابوت متعلق به مصر باستان، تصوير دو اخترشناس و جدولي از نام و مکان ستاره ها حک شده است.
طرح سرخ پوستي
طرحي که سرخ پوستان آمريکاي شمالي از ظهور ابرنواختر سال 1572 ميلادي در صورت فلکي ذات الکرسي -معروف به ابرنواختر تيکو براهه- روي سنگ رسم کردند.
نقش هايي بر اسطرلاب
اسطرلاب عبدالکريم مصري با نمادهاي تصويري 12 برج فلکي و منازل ماه نمونه اي از آثار نجومي اوايل قرن سيزدهم ميلادي است.
صورالکواکب
صفحه اي از کتاب صورالکتاب نوشته عبدالرحمن صوفي که صورت هاي فلکي در آن ترسيم شده اند.
صورت هاي فلکي جنوبي
اين نقشه صورت هاي فلکي نيم کره جنوبي، که رياضي دان هلندي-آلماني آن را رسم کرده است. نخستين بار در سال 1660 ميلادي منتشر شد.
دنباله دار نابودگر
دنباله دار سال 1857 ميلادي مي آيد تا زمين را نابود کند و ماه به آن لبخند مي زند.
نقشه چيني
بخشي از نقوش ستاره اي دون هوانگ که ستاره قطبي و صورت هاي فلکي دور قطبي در آن ديده مي شوند.
نقشه ستارگان
نقشه نيم کره شمالي آسمان که در قرن پانزدهم ميلادي از روي نقشه اي قديمي (مربوط به قرن نهم ميلادي) کپي شده است.
نمايي با چند دنباله دار
نمايي از شهر آگزبورگ آلمان که دنباله دارهاي سال هاي 1680، 1682 و 1683 در آن ترسيم شده اند.
فهرست بلاهاي آسماني
طراحي چيني روي ابريشم مربوط به حدود 300 سال پيش از ميلاد مسيح که انواع دنباله دار و بلاهايي را که هر نوع از آنها توليد مي کند شرح مي دهد.
نقشي از عصر برنز
نقش شير بر يکي از ظروف دوران برنز که در ارمنستان يافت شده است.
منبع: نجوم، شماره 203. 
