غوطه در اقيانوس كوير

گشت و گذار در كوير بزرگ اطراف شهر طبس، شگفتي طبيعي ايران
 

طبس، اين نگين سبز كوير را با نخل هاي سبز بلندش مي شناسند. داخل شهر، كوير جايي ندارد و نخل ها و مركبات، طبس را تافته جدابافته دشت بزرگ كوير كرده اند. مردمش گل نرگس و زعفران مي كارند و استوار با ناملايمت هاي اين كوير بزرگ مي سازند. حتي اگر زلزله اي سهمگين مثل سال 57، همه چيزشان را بگيرد، باز هم اميدوار مي ايستند. اما از اين خال سبز در گوشه پايين رخ زرد دشت كوير كه بيرون بياييد، فرقي نمي كند، به هر سو روانه شويد، باز كوير است و كوير؛ كويري كه اگرچه به خودي خود زيباست و شايسته تماشا و تحسين، اما از هر سو به طبيعتي زيبا و ديدني مي رسد كه هر كدام مي توانند مقصدي براي سفر باشند. در نوروز، كه هنوز تيغ آفتاب كوير طاقت فرسا نشده است، روستاها و ابنيه اطراف طبس كه تاريخ و طبيعت كوير را به هم پيوند داده اند، جزيره هاي دنج و كوچك اند در اقيانوس كوير طبس.

نکته
 

ديدار با طبيعت و تاريخ
 

علاوه بر كوير زيباي اين منطقه، جانوران ساكن كوير هم تماشايي اند. از پستانداراني مثل شتر گرفته تا خزندگاني مثل مار و عقرب. ضمن آنكه خود شهر طبس هم از شهرهاي تاريخي و پرجاذبه كشورمان است. مهمترين جاذبه هاي شهر طبس، امامزاده حسين بن موسي الكاظم (ع)، باغ گلشن زنديه و ارگ تاريخي طبس هستند.

چطور برسيم؟
 

از طبس تا خاك
 

براي آنكه جاذبه هاي كوير طبس را ببينيد، بايد شهر طبس را مركز سفر خود قرار دهيد
براي رسيدن به شهر طبس با هواپيما يك ساعت و نيم و با قطار 11 ساعت در راه هستيد. براي رفتن به طبس با وسيله شخصي هم 2 راه وجود دارد:
مسير اول: جاده تهران، يزد، طبس. مسير يزد طبس از جاده اشكذر به خرانق و از خرانق به طبس است. حدود 13 ساعت طول مي كشد تا اين مسير هزار كيلومتري پيموده شود.
مسير دوم: مسير تهران، نائين، خوروبيابانك، طبس. اين مسير هم هزار كيلومتر است و همان 13 ساعت زمان را لازم دارد. هر دو محور ياد شده از لحاظ مسافت و نوع جاده مشابه يكديگرند ولي محور تهران، نائين، خوروبيابانك به دليل اينكه از وسط درياچه نمك اصلي مي گذرد، اين امكان را به گردشگران مي دهد كه هنگام سفر، درياچه نمك را نيز از نزديك مشاهده كنند.

چطور بگرديم؟
 

ديدني هاي كويري
 

ديدني هاي اين منطقه، منحصر به كوير و شهر طبس نيست. مي توانيد گشتي در اطراف بزنيد و از ديدن بناهاي تاريخي و ديدني هاي طبيعي لذت ببريد.
به جز رهاشدن در كوير بزرگ طبس، اين منطقه ديدني هاي زيادي دارد:
قلعه اسماعيليه متعلق به دوره سلجوقيان را مي توانيد در روستاي ييلاقي «خسرو» در 25 كيلومتري شمال شرقي شهرستان طبس ببينيد.
آبگرم «مرتضي علي» (چشمه مرتضي علي) در 30 كيلومتري شمال شرقي طبس و بالاتر از روستاي «خسرو»، جاذبه ديگر كوير اطراف طبس است. اين چشمه منحصر به فرد به طول 2 كيلومتر در دل كوهي موسوم به كوه شتري جريان دارد. در مسير چشمه علاوه بر جاذبه هاي طبيعي و ديدني كوهستان، سراغ دخمه هاي سكونتي «بگريان» و «سد عباسي» را بگيريد و بازديد آنها را از دست ندهيد. به چشمه كه رسيديد، به يك نكته حيرت انگيز دقت كنيد؛ آب گرم و آب سرد درون چشمه در كنار هم بدون اينكه با هم مخلوط شوند، قرار گرفته اند. براي اينكه بتوانيد از اين چشمه زيبا و شگفتي هاي خودش و مسيرش ديدن كنيد بايد حدود 2 ساعت در آب پياده روي كنيد.
روستاي ييلاقي «ازميقان» در 50 كيلومتري شمال طبس با نخلستان هاي بلند و مزارع زعفران، جذابيت ديگر كويرهاي اطراف طبس است كه بازديد آنها خالي از لطف نيست.
روستاهاي «نايبند» و «ديگ رستم» (چشمه آبگرم رستم) در فاصله 180 كيلومتري جنوب شرقي طبس و حد فاصل 160 كيلومتري شهرستان «راور» قرار دارند. باغ هاي مركبات، نخلستان هاي زيبا، چشمه هاي فراوان آبگرم و حيات وحش غني نايبند و ديگ رستم، چشم هر بيننده اي را به حيرت وا مي دارند. روستاي نايبند، نمونه كامل يك واحد در دل كوير بي آب و علف است. صحنه هاي اين روستا را فقط در فيلم ها ديده ايد.
سد تاريخي «كريت» با قدمت 700 سال و طول تاج 65 متر، اولين سد قوسي دنيا بوده و در ارتفاعات كوه شتري در 75 كيلومتري جنوب شرقي طبس واقع شده است.
درياچه نمك واقع در 2 منطقه، يكي جاده طبس به خوروبيابانك در فاصله 180 كيلومتري از طبس كه همان درياچه اصلي نمك است. ديگري هم درياچه كوچك نمكي است كه در جاده طبس به «خرانق» با فاصله تقريبي 50 كيلومتر از طبس قرار دارد. اين جاده از كنار درياچه نمك مي گذرد. براي اينكه از زيبايي هاي اين درياچه لذت ببريد، چند دقيقه اي را بايد تا وسط آن پياده روي كنيد.
منبع: نشريه سرزمين من شماره 31