نویسنده: زهره اردلانی
راهنمای خرید از تاریکه بازار، بازار سنتی شهر کرمانشاه
بازار سنتی شهر کرمانشاه که به رسم بیشتر بازارهای سنتی ایران سرپوشیده است. شاید روزگاری آن قدرها تاریک می شده که حالا به نام«تاریکه بازار» معروف شود. اما این روزها با یک عالم ورودی و نورگیری که دارد، دیگر جای تاریکی نیست و برعکس، گذرگاهی است دلباز که می شود در آن هم خرید کرد و هم فرهنگ زنده مردم کرمانشاه را دید. این بازار که امروز محل تلاقی 4 خیابان اصلی در شهر کرمانشاه است، در روزگار زندیه بازاری کوچک بود که یک قرن و نیم پیش در زمان« محمدعلی میرزای دولتشاه»، پسر بزرگ« فتحعلی شاه» و حاکم کرمانشاه، بزرگ و تبدیل به یکی از طولانی ترین بازارهای ایران شد. سقف بلند و گنبدی شکلش با دریچه هایی که نور مورب خورشید را به داخل بازار می تابانند، به همراه تمام اجناس رنگارنگ داخل آن، تاریکه بازار را به یکی از دلپذیرترین بازارهای سنتی ایران برای خرید و پیاده روی تبدیل کرده است.نکته
دست دوزها و دست پخت هابازار سنتی شهر کرمانشاه 14راسته بازار مختلف دارد که هر کدام بنا به صنعت قدیمی که در آن راسته رواج داشته، اسم خودشان را دارند. در تاریکه بازار، علاوه بر انواع سوغاتی دست دوز و دست پخت می توانید چیزهایی را پیدا کنید که در هر شهر دیگری پیدا نمی شود.
چطور برسیم؟
تا مدرس برویداز آنجا که تاریکه بازار در نزدیکی خیابان اصلی کرمانشاه قرار دارد، رسیدن به آن چنان سخت نیست
- اصلی ترین ورودی بازار در خیابان مدرس قرار دارد؛ یعنی وارد خیابان مدرس که شوید، ورودی های بازار در سمت چپ و راست قرار دارند. از خیابان های جوانشیر و رشیدی، میدان وزیری، محله چوب فروش ها، محله سرچشمه و محله فیض آباد هم می توانید وارد تاریکه بازار شوید. اگر یک نشانی سر راست می خواهید، این راه را دنبال کنید. باید از هر جایی که وارد شهر شدید، به میدان آزادی برسید و از این میدان به سمت جنوب یعنی خیابان مدرس بروید. پس از آنکه چند قدمی از کنار مسجد جامع کرمانشاه گذشتید، خودتان را در مقابل بازار خواهید دید.
چه بخریم؟
از گیوه تا طلابازار کرمانشاه، مناسب ترین محل برای خرید سوغات است. از کاک و نان برنجی و نان خرمایی گرفته تا گیوه، گلیم، لباس ها و انواع پاپوش، همه را یک جا می توانید از تاریکه بازار بخرید
گیوه هورامی:
گیوه که کرمانشاهیان به آن « کلاش » می گویند، اصلی ترین سوغات سنتی کرمانشاه است. برای خرید گیوه در رنگ ها و انواع مختلفش، همین اول دست به کار شوید. باید از ورودی بازار دوم بازار در سمت راست خیابان مدرس، وارد تاریکه بازار شوید، پس از آنکه حجره های نان برنجی پزی را پشت سر گذاشتید، به حجره های گیوه فروشی می رسید.
گلیم هرسین:
گلیم از صنایع دستی استان کرمانشاه است که اسمش با اسم شهر« هرسینی» گره خورده. نقش های گلیم هرسین متنوع است و می توانید آنها را از نقش هایی مثل مرغابی، مل چفته، سماور و گنجشک یا نقش های انتزاعی خاص تشخیص دهید. برای خرید گلیم باید وارد بازار شده و پس از گذر از راسته نان برنجی پزها به سمت انتهای بازار زرگرها بروید.
- موج:
- طلا و اجناس قلم کار:
بازار طلافروش های کرمانشاه، از راسته های شلوغ بازار است که معمولاً در آنها عروس و دامادها را همراه خانواده هایشان خواهید دید. برای رسیدن به بازار زرگرها، خیابان مدرس را که به سمت جنوب بروید، ورودی این بازار در سمت راست قرار دارد. آثار قلمکاری «علی اکبر عین القضایی» را هم در یکی از حجره های این راسته می توانید ببینید.
- پارچه های رنگی:
وارد بازار که شوید، پارچه های رنگارنگ و براق بیشتر از همه به چشمتان می آید، همان پارچه های معروف کردی. بیشتر پارچه فروش های کرمانشاه در راسته بزازها دکان دارند. برای خرید از آنها باید از سمت غرب خیابان مدرس وارد شوید و در انتهای بازار صندوق سازها، آنها را پیدا کنید.
- نان برنجی:
کرمانشاه به داشتن شیرینی های خوشمزه ای مثل نان برنجی، نان شکری، نان خرمایی و کاک حسابی معروف است. کلوچه پزان کرمانشاهی در راسته کلوچه پزی تاریکه بازار از سال ها قبل حجره دارند. برای خرید این شیرینی ها باید به راسته اصلی بازار، رو به روی بازار بزازها بروید یا اینکه بیرون از بازار در چهار راه مدرس و چهار راه جوانشیر سراغ دکان هایشان بروید.
منبع: نشریه سرزمین من، ش 14.