پژوهشگر: رضا پورعالی
طی آخرین آماری که از سوی کمیته فرمول یک منتشر شده است تا به امروز از مجموع رانندگانی که در این رقابت مهیج فعالیت کرده اند، ۴۸ راننده جان خود را در پیست از دست داده اند که البته این آمار سوای کسانی است که جان خود را در تمرین های اختصاصی تیم ها از دست داده اند.
در این میان پیست پیر ایندیاناپولیس آمریکا رکورددار مرگ و میر در میان پیست های فرمول یک است. این پیست که قدمتی ۱۰۴ ساله دارد تا به امروز شاهد مرگ هفت راننده در مسیر ۵/۵ کیلومتری خود بوده است. همه حوادث مرگبار این پیست حد فاصل سال های ۱۹۵۳ تا ۱۹۵۹ رخ داد؛ به همین دلیل هم طراحان پیست در سال ۱۹۶۰ دست به اصلاح پیچ های خطرناک آن زدند و با این اقدام به حوادث مرگبار آن پایان دادند. البته در آن زمان طراحی خودروها هم عاملی دیگر در افزایش مرگ و میر راننده ها بود. در آن دوره بخش زیادی از بدن راننده بدون هیچ مانع و حفاظی بیرون از خودرو قرار می گرفت و به همین دلیل در تصادف هایی که به واژگون شدن خودرو منجر می شد، عملا راننده هیچ دفاعی در برابر تصادف نداشت. پس از پیست ایندیاناپولیس دومین پیست مرگبار تاریخ فرمول یک پیست معروف نوربررینگ آلمان است که پنج راننده را به کام مرگ کشانده است. اولین راننده سال ۱۹۵۴ و پنجمین راننده سال ۱۹۶۹ در پیست نوربررینگ جان خود را از دست دادند. البته در این میان سه راننده به دیواره یک پیچ۱۸۰ درجه ای برخورد کردند که درست پس از یک مسیر یک کیلومتری مستقیم قرار داشت. رسیدن خودروها به سرعت حداکثری و البته فناوری پایین ترمزها در آن زمان باعث می شد رانندگان نتوانند خودرو را بموقع کنترل کنند. این پیست سرانجام مورد اصلاح مسیر قرار گرفت تا امروزه به یکی از ایمن ترین پیست های فرمول یک تبدیل شود.
در میان پیست های مرگبار به دو پیست بریتانیایی هم برمی خوریم. پیست قدیمی سیلوراستون که از اولین دوره فرمول یک تا همین امسال یکی از میزبانان راننده مطرح جهان بوده است، در این ۶۲ سال شاهد سه حادثه مرگبار بود که همگی حدفاصل سال های ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰ اتفاق افتاد. این پیست که آن زمان با داشتن ۲۶ پیچ، پرپیچ ترین پیست فرمول یک جهان بود به دلیل همین مسیر سختش سه راننده را به کام مرگ کشاند. دیگر پیست مرگبار بریتانیایی پیست برندز هاچ است که آن هم در طول فعالیت خود در میزبانی مسابقات فرمول یک سه راننده را به کام مرگ کشاند. نکته جالب توجه در مورد برندز هاچ این است که این پیست تنها ده سال (از ۱۹۷۶ تا ۱۹۸۶) میزبان فرمول یک بود و در همین زمان سه کشته گرفت تا از نظر میانگین، بالاترین میانگین مرگ و میر را در میان پیست های فرمول یک داشته باشد. عامل اصلی بالا بودن تعداد کشته ها در این پیست، داشتن دو مسیر مستقیم موازی و همچنین تعداد کم پیچ ها و زاویه باز بودن آنها بود. این طراحی ساده باعث می شد رانندگان به سرعت های بسیار بالا در این پیست دست پیدا کنند و مهار خودروها در آن دشوار شود.
پیست مونزا در ایتالیا هم یکی دیگر از پیست هایی است که در آن سه راننده فرمول یک جان خود را از دست داده اند، اما همگان پیست ایمولا را به عنوان پیست مرگ در ایتالیا می شناسند. اگر چه تنها یک راننده در آن جان خود را از دست داده است، اما این راننده آیرتون سنا، قهرمان سه دوره از مسابقات فرمول یک است که در اوج دوران حرفه ای خود زمانی که در تیم ویلیامز عضویت داشت در این پیست کشته شد.
او به دنبال یک تصادف دلخراش با دیوار پیست برخورد کرد. این دیوار هم اکنون به دیوار مرگ معروف است. البته در جریان این حادثه پیست ایمولا تبرئه شد و رانندگی آیرتون سنا عامل این حادثه معرفی شد. آیرتون سنا آخرین راننده فرمول یک است که در این مسابقات جان خود را از دست می دهد.
از سال ۱۹۹۴ که آن حادثه دلخراش رخ داد تا امروز، تیم ها و برگزارکنندگان توانسته اند با بالا بردن ایمنی، شانس نجات رانندگان را بدون کاهش هیجان مسابقات به میزان زیادی افزایش دهند. برخوردهایی که امروزه در فرمول یک رخ می دهد به هیچ عنوان کمتر از دهه های قبل نیست، اما افزایش ایمنی عملا راه را برای مرگ مسدود کرده است.
منبع:آفتاب http://www.aftabir.com
در این میان پیست پیر ایندیاناپولیس آمریکا رکورددار مرگ و میر در میان پیست های فرمول یک است. این پیست که قدمتی ۱۰۴ ساله دارد تا به امروز شاهد مرگ هفت راننده در مسیر ۵/۵ کیلومتری خود بوده است. همه حوادث مرگبار این پیست حد فاصل سال های ۱۹۵۳ تا ۱۹۵۹ رخ داد؛ به همین دلیل هم طراحان پیست در سال ۱۹۶۰ دست به اصلاح پیچ های خطرناک آن زدند و با این اقدام به حوادث مرگبار آن پایان دادند. البته در آن زمان طراحی خودروها هم عاملی دیگر در افزایش مرگ و میر راننده ها بود. در آن دوره بخش زیادی از بدن راننده بدون هیچ مانع و حفاظی بیرون از خودرو قرار می گرفت و به همین دلیل در تصادف هایی که به واژگون شدن خودرو منجر می شد، عملا راننده هیچ دفاعی در برابر تصادف نداشت. پس از پیست ایندیاناپولیس دومین پیست مرگبار تاریخ فرمول یک پیست معروف نوربررینگ آلمان است که پنج راننده را به کام مرگ کشانده است. اولین راننده سال ۱۹۵۴ و پنجمین راننده سال ۱۹۶۹ در پیست نوربررینگ جان خود را از دست دادند. البته در این میان سه راننده به دیواره یک پیچ۱۸۰ درجه ای برخورد کردند که درست پس از یک مسیر یک کیلومتری مستقیم قرار داشت. رسیدن خودروها به سرعت حداکثری و البته فناوری پایین ترمزها در آن زمان باعث می شد رانندگان نتوانند خودرو را بموقع کنترل کنند. این پیست سرانجام مورد اصلاح مسیر قرار گرفت تا امروزه به یکی از ایمن ترین پیست های فرمول یک تبدیل شود.
در میان پیست های مرگبار به دو پیست بریتانیایی هم برمی خوریم. پیست قدیمی سیلوراستون که از اولین دوره فرمول یک تا همین امسال یکی از میزبانان راننده مطرح جهان بوده است، در این ۶۲ سال شاهد سه حادثه مرگبار بود که همگی حدفاصل سال های ۱۹۶۰ تا ۱۹۷۰ اتفاق افتاد. این پیست که آن زمان با داشتن ۲۶ پیچ، پرپیچ ترین پیست فرمول یک جهان بود به دلیل همین مسیر سختش سه راننده را به کام مرگ کشاند. دیگر پیست مرگبار بریتانیایی پیست برندز هاچ است که آن هم در طول فعالیت خود در میزبانی مسابقات فرمول یک سه راننده را به کام مرگ کشاند. نکته جالب توجه در مورد برندز هاچ این است که این پیست تنها ده سال (از ۱۹۷۶ تا ۱۹۸۶) میزبان فرمول یک بود و در همین زمان سه کشته گرفت تا از نظر میانگین، بالاترین میانگین مرگ و میر را در میان پیست های فرمول یک داشته باشد. عامل اصلی بالا بودن تعداد کشته ها در این پیست، داشتن دو مسیر مستقیم موازی و همچنین تعداد کم پیچ ها و زاویه باز بودن آنها بود. این طراحی ساده باعث می شد رانندگان به سرعت های بسیار بالا در این پیست دست پیدا کنند و مهار خودروها در آن دشوار شود.
او به دنبال یک تصادف دلخراش با دیوار پیست برخورد کرد. این دیوار هم اکنون به دیوار مرگ معروف است. البته در جریان این حادثه پیست ایمولا تبرئه شد و رانندگی آیرتون سنا عامل این حادثه معرفی شد. آیرتون سنا آخرین راننده فرمول یک است که در این مسابقات جان خود را از دست می دهد.
از سال ۱۹۹۴ که آن حادثه دلخراش رخ داد تا امروز، تیم ها و برگزارکنندگان توانسته اند با بالا بردن ایمنی، شانس نجات رانندگان را بدون کاهش هیجان مسابقات به میزان زیادی افزایش دهند. برخوردهایی که امروزه در فرمول یک رخ می دهد به هیچ عنوان کمتر از دهه های قبل نیست، اما افزایش ایمنی عملا راه را برای مرگ مسدود کرده است.
منبع:آفتاب http://www.aftabir.com
/ج
