0

برکات بعثت پیامبر اکرم(ص)

پرسش :

امام علی(علیه السلام) برکات بعثت پیامبر(صلّى الله علیه و آله) را چگونه بیان می‌فرماید؟


پاسخ :
پاسخ اجمالی:
امام علی(ع) در بخشی از خطبه اول نهج البلاغه، اشاره به چهار نکته مى فرماید: 1- مسأله بعثت پیامبر اسلام و بخشى از ویژگیها و فضایل آن حضرت و نشانه هاى نبوّت ایشان. 2- وضع دنیا در زمان قیام آن حضرت از نظر انحرافات دینى و اعتقادى و نجات آنها از این ظلمات متراکم، به وسیله نور محمّدى(ص). 3- رحلت پیامبر از دار دنیا. 4- میراثى که از آن حضرت باقى مانده، یعنى قرآن مجید.

پاسخ تفصیلی:
امام علی(علیه السلام) در بخشی از خطبه اول نهج البلاغه، اشاره به چهار نکته مى فرماید:
نخست، مسأله بعثت پیامبر اسلام و بخشى از ویژگیها و فضایل آن حضرت و نشانه هاى نبوّت او.
دوّم، وضع دنیا در زمان قیام آن حضرت از نظر انحرافات دینى و اعتقادى و نجات آنها از این ظلمات متراکم، به وسیله نور محمّدى(صلى الله علیه وآله).
سوّم، رحلت پیامبر از دار دنیا.
چهارم، میراثى که از آن حضرت باقى مانده، یعنى قرآن مجید.

در قسمت اوّل مى فرماید: ([قرن ها گذشت و روزگاران سپری شد] تا این که خداوند سبحان، محمّد رسول الله(صلى الله علیه وآله) را براى وفاى به عهد خود و کامل کردن نبوّتش برانگیخت و مبعوث کرد)؛ «اِلى اَنْ بَعَثَ اللهُ سُبْحانَهُ مُحَمَّداً رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَیْهِ وَ آلِهِ لاِنْجازِ(1) عِدَتِهِ وَ اِتْمامِ نُبُوَّتِهِ». (2)

سپس اشاره به بخشى از فضایل آن حضرت کرده، مى فرماید: (این در حالى بود، که از همه پیامبران پیمان درباره او گرفته شده بود [که به او ایمان بیاورند و بشارت ظهورش را به پیروان خویش بدهند])؛ مَاْخُوذاً عَلَى الْنَبییّنَ میثاقُهُ).
(در حالى که نشانه هایش مشهور و میلادش پسندیده بود)؛ «مَشْهُورَةً سِماتُهُ،(3) کَریماً میلادُهُ».

این تعبیر ممکن است اشاره به کرامت و عظمت پدر و مادر و اجداد او باشد و یا برکاتى که هنگام تولّد او براى جهانیان فراهم گشت، چه این که مطابق نقل تواریخ، همزمان با تولّد آن حضرت بتها در خانه کعبه فرو ریختند، آتشکده فارس خاموش شد، دریاچه ساوه که مورد پرستش گروهى بود خشکید و قسمتى از قصر شاهان جبّار در هم شکست و فرو ریخت و همه اینها بیانگر آغاز عصر جدیدى در مسیر توحید و مبارزه با شرک بود.

سپس مى افزاید: (در آن روز مردم زمین، داراى مذاهب پراکنده و افکار و خواسته هاى ضدّ و نقیض و راه ها و عقاید پراکنده بودند)؛ «وَ اَهْلُ الاَرْضِ یَومَئِذ مِلَل مُتَفَرِّقَة وَ اَهْواء مَنْتَشِرَة وَ طَرائِقُ مُتَشَتِّتة».
(گروهى خدا را به مخلوقاتش تشبیه مى کردند و گروهى نام او را بر بتها مى نهادند یا به غیر او اشاره و دعوت مى کردند)؛ «بَیْنَ مُشَبِّه للهِ بِخَلْقِهِ اَوْ مُلْحِد فِى اسْمِهِ اَوْ مُشیر اِلى غَیْرِهِ».

«ملحد» از مادّه «لحد» بر وزن مَهْد به معناى حفره اى است که در یک طرف قرار گرفته است و به همین جهت به حفره اى که در یک جانب قرار گرفته است لحد مى گویند، سپس به هر کارى که از حدّ وسط منحرف به سوى افراط و تفریط شده، الحاد گفته مى شود و شرک و بت پرستى را نیز به همین جهت الحاد مى گویند و منظور از جمله بالا «مُلْحِد فِى اسْمِهِ» همان است که در بالا اشاره شد که نام خدا را بر بتها مى نهادند؛ مثلا به یکى از بتها اللات و به دیگرى العزّى و به سوّمى منات مى گفتند که به ترتیب از الله و العزیز و المنّان منشتق شده است و یا این که منظور آن است که صفاتى براى خدا همچون صفات مخلوقات قائل مى شدند و اسم او را دقیقاً بر مسمّى تطبیق نمى کردند. جمع میان هر دو تفسیر نیز ممکن است.

سپس مى افزاید: (پس خداوند آنها را به وسیله آن حضرت از گمراهى رهایى بخشید و با وجود پربرکت او، آنان را از جهالت نجات داد)؛ «فَهَداهُمْ بِهِ مِنَ الضَّلالَةِ وَ اَنْقَذَهُمْ بِمَکانِهِ مِنْ الْجَهالَةِ».

بعد به فراز دیگرى از این بحث پرداخته، مى فرماید: (سپس خداوند سبحان لقاى خویش را براى محمّد انتخاب کرد و آنچه را نزد خود داشت براى او پسندید و او را با رحلت و انتقال از دار دنیا به سراى آخرت، گرامى داشت و از گرفتارى در چنگال مشکلات نجات بخشید)؛ «ثُمَّ اخْتارَ سُبْحانَهُ لُِمحمَّد صَلَّى الله عَلَیْهِ وَ سَلَّمَ لِقائَهُ، وَرَضِىَ لَهُ ما عِنْدَهُ، وَاَکْرَمَهُ عَنْ دارِ الدُّنْیا وَ رَغِبَ بِهِ عَنْ مَقام البَلْوى». (4)
(آرى در نهایت احترام او را قبض روح کرد، درود خدا بر او و آلش باد)؛ «فَقَبَضَهُ اِلَیْهِ کَریماً صَلَّى اللهُ عَلَیْهِ وَ آلِهِ».
(او هم آنچه را انبیاى پیشین براى امّت خود به یادگار گذارده بودند در میان شما به جاى نهاد)؛ «وَ خَلَّفَ فیکُمْ ما خَلَّفَتِ الاَنْبیاءُ فى اُمَمها».
(زیرا آنها هرگز امّت خود را بى سرپرست و بى آن که راه روشنى در پیش پایشان بنهند و پرچمى برافراشته، نزد آنها بگذارند رها نمى کردند!)؛ «اِذْ لَمْ یَتْرُکُوهُمْ هَمَلا (5) بِغَیْرِ طَریق واضِح وَلا عَلَم قائم».

بدیهى است منظور امام(علیه السلام) از تعبیر بالا همان چیزى است که در حدیث ثقلین آمده است که طبق این روایت متواتر، پیامبر(صلى الله علیه وآله) فرمود: «من از میان شما مى روم و دو چیز پرارزش در میان شما به یادگار مى گذارم: کتاب خدا و عترتم که اگر به این دو تمسّک جویید هرگز گمراه نخواهید شد و این دو از یکدیگر جدا نمى شوند تا در کنار حوض کوثر نزد من آیند». (6)

به هر حال دلسوزى پیامبران نسبت به امّتها منحصر به حال حیاتشان نبوده است و بدون شک، نگران آینده آنها نیز بوده اند بیش از آنچه پدر به هنگام وفات، نگران فرزندان خردسال خویش است؛ به همین دلیل نمى توان باور کرد که آنها را بدون برنامه روشن و سرپرست و وصیّى، رها سازند و زحمات یک عمر خویش را براى هدایت آنان بر باد دهد.

پی نوشت:
(1) . «انجاز» از مادّه «نَجَزَ» (بر وزن رجز) به معناى پایان دادن و تحقّق بخشیدن است.
(2) . ضمیر در «نبوته» به پیامبر برمى گردد، ولى ضمیر در «عدته» تاب دو معنا دارد: نخست این که به خداوند برگردد. دوّم به پیامبر، ولى مناسبتر همان اوّل است چرا که بعثت پیامبر یک وعده الهى بود که به ابراهیم و دیگران داده بود، این احتمال نیز داده شده که هر دو ضمیر به خدا برمى گردد.
(3) . «سماته» جمع «سمَة» به معناى علامت است.
(4) . «رَغَبَ» هرگاه با «فى» متعدّى شود به معناى علاقه به چیزى داشتن است و هرگاه با «عَنْ» بوده باشد به معناى بى علاقگى نشان دادن است و معناى جمله بالا این است که خداوند نمى خواست بیش از این، پیامبر، در میان امواج گرفتاریهاى این دنیا بوده باشد، او را از این جهان پست، به عالم بالاى قرب خود، فرا خواند.
(5) . «همل» از مادّه «هَمْل» (بر وزن حَمْل) به معناى رها کردن چیزى توأم با بى اعتنایى است.
(6) . براى آگاهى بیشتر از اسناد حدیث ثقلین و تواتر آن نزد علماى اهل سنّت و دانشمندان شیعه به کتاب «پیام قرآن»، ج 9 مراجعه فرمایید.

منبع: پیام امام امیر المومنین علیه السلام‌، آیت الله العظمى ناصر مکارم شیرازى، دار الکتب الاسلامیه‌، تهران‌، 1387 ه. ش‌، ج 1، ص 228.
 
پرسش های مرتبط:

فلسفه بعثت پیامبران با استناد به روایات چیست؟
فاصله زمانی بین بعثت پیامبران اولوالعزم چه مقدار بوده است؟
پیامبر اسلام (صلّی الله علیه و آله) پیش از بعثت بر چه آیینی بودند؟
سران مکه براى جلوگیرى از دعوت پیامبر(صلّى الله علیه و آله) از چه حربه هایى استفاده مى کردند؟
اهداف رسالت پیامبر(صلّی الله علیه و آله) در کلام امام علی(علیه السلام) چگونه بیان شده است؟ 

ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
چهارشنبه، 14 فروردين 1398
تخمین زمان مطالعه:
بازدید: 148
موارد بیشتر برای شما
گل اول استقلال به نفت مسجد سلیمان (هفته سوم لیگ برتر)
گل اول استقلال به نفت مسجد سلیمان (هفته سوم لیگ برتر)

گل اول استقلال به نفت مسجد سلیمان (هفته سوم لیگ برتر)

رعایت ادب توسل (نواهنگ احساسی از استاد مومنی)
رعایت ادب توسل (نواهنگ احساسی از استاد مومنی)

رعایت ادب توسل (نواهنگ احساسی از استاد مومنی)

رضایت امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد دارستانی)
رضایت امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد دارستانی)

رضایت امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد دارستانی)

فرار شاه
فرار شاه

فرار شاه

چرا کودکان برای خود دوست خیالی می‌سازند؟

چرا کودکان برای خود دوست خیالی می‌سازند؟

به مناسبت وفات حضرت معصومه سلام الله علیها
به مناسبت وفات حضرت معصومه سلام الله علیها

به مناسبت وفات حضرت معصومه سلام الله علیها

۷ علت افزایش وزن در دوران قاعدگی
۷ علت افزایش وزن در دوران قاعدگی

۷ علت افزایش وزن در دوران قاعدگی

زائر امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد حسینی صدر)
زائر امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد حسینی صدر)

زائر امام حسین (نواهنگ احساسی از استاد حسینی صدر)

۱۴ خوراکی سالم برای صبحانه که به کاهش وزن کمک می‌کنند
۱۴ خوراکی سالم برای صبحانه که به کاهش وزن کمک می‌کنند

۱۴ خوراکی سالم برای صبحانه که به کاهش وزن کمک می‌کنند

ورود زنان به ورزشگاه ها: ضرورت، لزوم و آثار سوء آن
ورود زنان به ورزشگاه ها: ضرورت، لزوم و آثار سوء آن

ورود زنان به ورزشگاه ها: ضرورت، لزوم و آثار سوء آن

خواص روغن چوب صندل برای سلامتی و نحوه استفاده از آن
خواص روغن چوب صندل برای سلامتی و نحوه استفاده از آن

خواص روغن چوب صندل برای سلامتی و نحوه استفاده از آن

چطور در باغچه و گلدان توت فرنگی پرورش دهیم؟
چطور در باغچه و گلدان توت فرنگی پرورش دهیم؟

چطور در باغچه و گلدان توت فرنگی پرورش دهیم؟

نذر کربلا (نواهنگ احساسی از استاد معاونیان)
نذر کربلا (نواهنگ احساسی از استاد معاونیان)

نذر کربلا (نواهنگ احساسی از استاد معاونیان)

۲ روش ساده برای تمیز کردن ماشین ظرفشویی

۲ روش ساده برای تمیز کردن ماشین ظرفشویی

تشویق کودکان با ۳ راهکار نتیجه‌بخش
تشویق کودکان با ۳ راهکار نتیجه‌بخش

تشویق کودکان با ۳ راهکار نتیجه‌بخش

عوامل ایجاد و راههای درمان استرس در کودکان
عوامل ایجاد و راههای درمان استرس در کودکان

عوامل ایجاد و راههای درمان استرس در کودکان

تقویت مهارت تصمیم گیری در کودکان
تقویت مهارت تصمیم گیری در کودکان

تقویت مهارت تصمیم گیری در کودکان

مصیبت حضرت رقیه (نواهنگ احساسی از استاد علوی تهرانی)
مصیبت حضرت رقیه (نواهنگ احساسی از استاد علوی تهرانی)

مصیبت حضرت رقیه (نواهنگ احساسی از استاد علوی تهرانی)

آموزش نظم به کودکان نوپا با ۱۰ راهکار موثر

آموزش نظم به کودکان نوپا با ۱۰ راهکار موثر

فیلم عذرخواهی صبا کمالی بابت پست جنجالی اینستاگرامی‌اش
فیلم عذرخواهی صبا کمالی بابت پست جنجالی اینستاگرامی‌اش

فیلم عذرخواهی صبا کمالی بابت پست جنجالی اینستاگرامی‌اش

۹ روش برای آموزش کارآفرینی به کودکان
۹ روش برای آموزش کارآفرینی به کودکان

۹ روش برای آموزش کارآفرینی به کودکان