نویسندگی
زین العابدین زین خوانساری

(1323 -1229 ش)، نویسنده و شاعر. خاندان وى امور قضایى خوانسار را به عهده داشته‏اند. وى در علم اسطرلاب دستى داشته و در این باره كتابى نوشته است. او گاهى به اقتضاى حال شعرى مى‏سروده است. ...

زین العابدین کرمانی

(1360 -1276 ق)، نویسنده. در كرمان به دنیا آمد. بعد از مرگ پدر، تحت سرپرستى برادر بزرگش حاج محمد خان قرار گرفت. نزد او تحصیل كرد و همواره با او بود و در جمع اخبار براى كتاب «المبین» او را یارى مى‏كرد. بعد از فوت برادر، حاج زین‏العابدین جانشین او شد. وى بیش از یكصد و پنجاه و سه جلد كتاب در زمینه‏هاى مختلف ...

غلامحسین زیرکزاده

(1332 -1286 ش)، نویسنده. در چهارمحال اصفهان متولد شد. در سال 1306 ش به فرانسه رفت و در آن جا مهندس شد. مدتى در ایتالیا بود. چندى در نیروى دریایى و بعد وزارت راه و سپس در وزارت دارایى به خدمت اشتغال یافت. در كابینه دكتر مصدق به سمت وزارت اقتصاد منصوب شد و در دوره هفدهم از تهران به نمایندگى مجلس انتخاب ...

حسین زیدی حسینی

(س نهم ق)، منجم و نویسنده. از اهالى جنوب ایران بود و از منجمان مشهور زمان خود. اثر وى: «دستور المنجمین» كه به نام نصره‏الدین سلغر شاه بن توران شاه از ملوك هرمز به پایان رساند. ...

شهاب ‏الدین نورالدین محمد زیدری نسوی

(وف ح 647 ق)، شاعر، نویسنده و مورخ. تحصیلات وى در خراسان انجام گرفت. منشى سلطان جلال‏الدین منكبرنى خوارزمشاه بود و در آغاز كار در خدمت امراى محلى نسا بسر مى‏برد و سپس به اردوگاه سلطان جلال‏الدین خوارزمشاه در عراق و آذربایجان پیوست. وى از سال 622 ق صاحب دیوان انشاء آن سلطان جنگجوى شد و تا سال 628 ق در ...

خلیل اللَّه زیارتگاهی هروی

(س نهم ق)، نویسنده. از نویسندگان قرن نهم بود كه در 844 ق تالیف كتاب شرح «جواهر الاسلام»، در عقاید از مولانا نظام‏الدین شریف هروى را به پایان برد. ...

احمد زنگنه

(تو 1283 ش)، نویسنده. وى در تهران متولد شد، تحصیلات خود را در دبستان علمیه و دبیرستان دارالفنون به پایان برد، سپس به فرانسه رفت و پس از گذراندن دوره‏ى دانشكده افسرى فرانسه، به تهران آمد و تا پایان دوره‏ى خدمت خود عهده‏دار مشاغل مختلفى در نظام بود. بار دیگر براى ادامه‏ى تحصیلات و ماموریت به كشورهاى فرانسه ...

محمدحسن زنجانی

(1256- ح 1340 ق)، عالم و نویسنده. وى با دوستى علم، نشو و نما یافت. مبادى و مقدمات را نزد برخى اساتید آن زمان فراگرفت و دروس عالى را نزد علماى اعلام و بزرگان زمان؛ تا اینكه به تألیف و تصنیف روى آورد. از آثارش: «انیس الطلاب»، در زندگى بسیارى از علماى زنجان؛ «تبیان البیان فى قواعد القران»؛ «توضیح المشكلات»، ...

محمدحسن زکی

(س سیزدهم ق)، محقق و نویسنده. از آثار او: «تاثیر هنرهاى مسلمین به ویژه ایرانیان در اروپا» كه به همراهى محمدتقى شریعتى تالیف كرده است؛ «مطلع الشمسین». ...

محمدمهدی زعیم الدوله تبریزی

(وف 1333 ق)، عالم، نویسنده و روزنامه‏نگار. مشهور به رییس الحكماء و دكترا میرزا مهدیخان زعیم‏الدوله. اهل تبریز بود. از استانبول به مصر رفت و در قاهره اقامت گزید و در آن جا به انتشار روزنامه فارسى «حكمت» مبادرت كرد. كتابى به زبان فارسى در اصول و فرع ادیان جهان نگاشت و در آن كتاب به تفصیل در رد فرقه بابیه ...

علی زرین قلم مشهدی

(تو 1299 ش)، روزنامه‏نگار و نویسنده. وى در مشهد متولد شد. تحصیلات ابتدایى و متوسطه را در همان شهر به اتمام رسانید و بعد به تهران آمد و همكارى‏اش را با جراید آغاز كرد. روزنامه‏ى سیماى «مرزبان» و روزنامه‏ى فكاهى «حاجى مراد» را منتشر كرد. وى عضو رسمى انجمن ادبى فرهنگستان است و انجمن خراسان را در تهران بنیان ...

عباس زریاب خویی

(1373 -1298 ش)، نویسنده، مترجم، محقق و استاد دانشگاه. در خوى متولد شد. پس از فراگیرى تحصیلات ابتدایى و متوسطه به قم رفت و از محضر علماى آن دیار از جمله شیخ صادق فراحى، محقق داماد، سید احمد خسروشاهى، امام خمینى، سید صدرالدین صدر، سید محمدتقى خوانسارى و سید محمد حجت كوه كمره‏اى بهره جست. سپس وارد دانشكده‏ى ...

علی زرگری

علی زرگری درسال 1298 دررشت متولد شد. و پس از اخذ دیپلم دراسل1317از زادگاه خویش، وارد دانشکده علوم دانشگاه تهران شد. وی در سال 1320 لیسانس زیست شناسی و در سال 1328 دکتری دارو سازی خودر ا از دانشگاه تهران دریافت کرد. وی عضو هئیت علمی دانشگاه تهران شد. وی در سال 1339 از دانشگاه مون پلیه فرانسه نیز دکتری ...

زرتشت بهرام پژدو

(س هفتم ق)، دانشمند، پزشك، نویسنده و شاعر. اهل خواف خراسان و به قولى اهل رى بوده است. در دوران حكومت ایلخانان زندگى مى‏كرد. در جوانى بین دبیرى و علوم شرعى زرتشتى و نجوم و هیات و حساب را فراگرفت و بعد از آن به شاعرى پرداخت. آنچه كه از آثار وى باقى است، چند منظومه‏ى فارسى است كه به جهت اشتمال بر مقدار ...

حسین زاهدی

(ز 1059 ق)، نویسنده. وى از احفاد شیخ زاهد گیلانى و معاصر با شاه سلیمان صفوى بود. به گفته‏ى خود ایام شباب را در ركاب همایون شاهى به سر برد و بعدها در واقعه فتح قندهار در سال 1059 و در ایام لشكركشى به بغداد، عزلت گزیده است. پدر وى، شیخ ابدال، عهده‏دار تولیت آستان صفویان در اردبیل بود. از جمله آثارش: «سلسه ...

علی زاهد

(وف 1335 ش)، نویسنده. مهندس در رشته معادن بود. از آثار وى: «صنایع ایران بعد از جنگ»؛ «لزوم پرو گرام صنعتى». ...

عطاءاللَّه زاهد

(تو 1294 ش)، كارگردان و نویسنده. وى در شیراز به دنیا آمد، از فارغ‏التحصیلان رشته ادبیات از دانشگاه تهران بوده، وى از جمله كارگردانان، نویسندگان و بازیگران فیلم فارسى است. بازى در تیاتر را از سال 1322 با نمایش «بزم بهرام گور» شروع نمود. نمایشهاى عمده‏اش: «بوعلى سینا»؛ «رستاخیز سلاطین»؛ و فعالتى سینما ...

احمد زاهد

(تو 1293 ش)، شاعر، نویسنده و خطاط. در شیراز به دنیا آمد. در سال 1315 ش از دانشسراى مقدماتى شیراز دیپلم گرفت و مدتى به تدریس پرداخت و براى ادامه تحصیل به تهران آمد و از دانشكده ادبیات و دانشسراى عالى به اخذ دانشنامه لیسانس در رشته‏ى زبان فرانسه نایل آمد. در سال 1342 ش به درخواست خود بازنشسته شد و به تأسیس ...

محمدحسین رییس الکتاب

(ز 1287 ق)، نویسنده. در سفرى كه به همراه ناصرالدین شاه به عتبات رفت. گزارشى از این سفر و منازل میان راه تهیه كرد به نام «سفرنامه‏ى عتبات». ...

علی رییس الاطباء همدانی

(س چهاردهم ق)، طبیب و نویسنده. در همدان متولد شد. از كودكى به تشویق پدر به تحصیل مشغول شد، زبان عربى و مقدمات را نزد عموى خویش فراگرفت پس از آن به تحصیل علوم ریاضى مشغول شد و چون به طب علاقه‏ى وافرى داشت به تحصیل و پس از آن به طبابت پرداخت پس از تاسیس دارالفنون از همدان به تهران آمد و به تصحیل علم طب ...