فقه-اصول فقه
فتح اللَّه کاشانی

(وف 988 ق)، عالم دینى، فقیه، متكلم، محقق، مفسر، محدث و مورخ. از علماى بزرگ اواخر قرن دهم قمرى و از شاگردان مفسر بزرگ، ابوالحسن على بن حسن زوارى، بود كه به واسطه‏ى او از محقق كركى روایت كرده است. او همچنین از ضیاءالدین محمد بن محمود، از مقدس اردبیلى، روایت مى‏كند. در «مشیخه» سید حسین كركى سال وفاتش 997 ...

ابوالحسن کاشانی

(وف 966 ق)، عالم دینى، فقیه و متكلم. پدرش ملا احمد، و به آورده‏ى «ریحانة الادب» ملا محمد، از علماى منطق بود كه حواشى بر كتب منطق نگاشته است. اصل ملا ابوالحسن از ابیورد است. در كاشان سكنى گزید و به كاشانى منسوب شد. وى از علماى امامى عهد شاه طهماسب صفوى (984 -930 ق) مى‏باشد كه جامع علوم و حكمیات و فضائل ...

مجدالدین محمد کاشانی

(وف 555 ق)، فقیه حنفى. از آثارش «قنیة العالم و منیة فضلاء العالم» مى‏باشد كه به گفته‏ى خود در آن «الفتاوى الكبرى» حسام‏الدین عمر بن عبدالعزیز حنفى (م 536 ق) را تلخیص كرده است. ...

محمد حسن کاشانی

(1379 -1303 ق)، عالم دینى، خطیب و مرجع تقلید. در نجف به دنیا آمد. مادرش دختر عالم بزرگ شیخ اسداللَّه شوشترى است. مقدمات و سطوح را فراگرفت. او در كنار پدرش كه از علماى برجسته بود و در بمبئى به وظائف شرعى و تبلیغى مى‏پرداخت، نشو و نما یافت و پس از پدر عهده‏دار وظائف وى گشت و مرجع تقلید مردم بمبئى شد. وى ...

علی اکبر کاشانی

(1365 -1292 ق)، فقیه، مفسر و زاهد. در كاشان به دنیا آمد. نسب وى به سى و چهار واسطه به امام زین‏العابدین (ع) مى‏رسد. خانواده‏ى او از خاندان‏هاى اصیل كاشان است. از اوایل جوانى به تحصیل نزد علماى بزرگ كاشان همچون آیت‏اللَّه ملا محمد حسین نطنزى و آیت‏اللَّه ملا حبیب‏اللَّه كاشانى پرداخت. او از بسیارى از ...

ابونصر احمد کاسنی نسفی

(وف 343 ق)، فقیه شافعى، عالم، ادیب و شاعر. در ابتدا تنها در ادبیات مهارت داشت. سپس فقه را فراگرفت به طورى كه از برجستگان مذهب شافعى گشت. او از ابوحسین محمد بن طالب نسفى و ابویعلى عبدالمؤمن بن خلف نسفى حدیث شنید. وى در روزگار جوانى در قریه‏ى كاسن درگذشت. از آثارش تصنیف كتاب «تواتر الحجج» یا «تواتى الحجج»، ...

ابوعمر عبدالواحد کازرونی فارسی

(410 -318 ق)، فقیه و محدث. مشهور به ابن‏مهدى، مسند زمان خود بود. از قاضى ابوعبداللَّه حسین محاملى و ابوالعباس بن عقده و محمد بن احمد بن یعقوب بن شیبه و محمد بن مخلد عطار و حسین بن یحیى بن عیاش قطان و محمد بن اسماعیل فارسى و اسماعیل بن محمد صفار و محمد بن عمرو رزاز و ابوعمر بن سماك حدیث شنید. خطیب بغدادى ...

منصور کازرونی

(وف 860 ق)، فقیه شافعى، مفسر، محدث و متكلم. در 858 ق مجاور مكه شد و در همان جا تا پایان عمر در حال گوشه‏گیرى از مردم باقى ماند. او در مكه درگذشت. تصانیف وى را در حدود صد اثر ذكر كرده‏اند كه از آن جمله: «لطائف الالطاف فى تحقیق التفسیر و نقد الكشاف»؛ شرح «الجامع الصحیح» بخارى؛ «حجة السفرة البررة على المبتدعة ...

تاج ‏الدین ابوالبرکات محمد کازرونی

(843 -757 ق)، محدث و فقیه شافعى. معروف به حاج هراس كازرونى. اصلش از كازرون بود و در مدینه به دنیا آمد. در زادگاهش فقه آموخت و فنون حدیث را از عراقى و نحو را از جمال محمد بن شهاب شامى و تج عبدالواحد بن عمر انصارى فراگرفت و از جلال خجندى حنفى بهره برد. او به مصر و شام رفت و در محضر بهاء ابى البقاء سبكى ...

ابوالسعود محمد کازرونی

(1058 -980 ق)، فقیه شافعى. پیشواى شافعیان مدینه بود. از آثار وى: «التذكرة الكازرونیة»، كه هر چیز غریب و نادر را در آن جمع كرده است. ...

ابوقریش محمد قهستانی الاصم

(وف 313 ق)، محدث، فقیه، حافظ و مصنف. وى در پى حدیث سفرهاى بسیار نمود. از ابومسلم قهستانى و محمد بن حمید رازى و احمد بن منیع بغوى و محمد بن زنبور مكى و اباكریب محمد بن علاء همدانى و یحیى بن حكیم مقوم و محمد بن مثنى عنزى و سلم بن جناده و محمد بن سهل بن عسكر و عبدالجبار بن علاء عطار و سعید بن عبدالرحمان ...

شمس الدین محمد قهستانی

(ز 967 ق)، فقیه حنفى، زاهد، عالم، مدرس، ادیب و شاعر. ملقب به ابوحنیفه‏ى ثانى، به جهت تسلطى كه بر فقه حنفى داشت. وى مفتى بخارا بود. مدتى از سوى والیان ازبك به قضاوت بخارا منصوب شد و در آن جا به تدریس و تقریر فقه پرداخت. با ملا عصام‏الدین، از بزرگان سده‏ى نهم هجرى، مصاحب بود. تاریخ درگذشتش در مراجع و مآخذ ...

ابوالفضل محمد قومسانی همدانی

(471 -399 ق)، محدث، فقیه و ادیب. معروف به ابن‏زیرك. نسب وى به قومسان همدان مى‏رسد. شیخ همدان در روزگار خود در فنون علمى یگانه دورانش بود. او از پدرش، ابوالقاسم عثمان، و عمویش، ابومنصور محمد، و دائیش، ابوسعد عبدالغفار و ابن‏خلنجان و على بن احمد بن عبدان و یوسف بن كج الفقیه و حسین بن فنجویه و دیگران و ...

قوام الدین وشنوه ای قمی

(تو 1329 ق)، عالم امامى، فقیه، خطیب و مدرس. در روستاى وشنوه قم به دنیا آمد، و دوران كودكى را در آنجا گذراند. در 1345 ق به قم سفر كرد و پس از طى مقدمات و ادبیات، از اول سطوح تا دروس نهایى، خارج فقه و اصول، را از محضر آیت‏الله مرعشى نجفى به مدت چهل سال استفاده نمود. وى با همكارى دیگر از عملا، در منزل آیت‏الله ...

ابومحمد ابوالفتح مسعود قوام الدین کرمانی

(748 -664 ق)، ادیب و فقیه حنفى. در دیارش علوم مقدماتى را فراگرفت و آن‏گاه در ادبیات عرب و فقه و اصول مهارت پیدا كرد و نظم و نثر نیكویى یافت. پس به دمشق رفت و ساكن آنجا شد. سپس مدتى را در قاهره گذرانید و سرانجام به دمشق بازگشت و تا پایان عمر در آنجا ماند. از آثارش: شرح «كنز الدقائق» به نام «شرح الكنز»، ...

محمد قزوینی قوام الدین

(وف 1150 / 1149 / 1140 ق)، عالم امامى، فقیه، قاضى، ادیب و شاعر. مشهور به میرزا قوام‏الدین. وى از شاگردان و خواص شیخ جعفر كمره‏اى اصفهانى قاضى و در 1107 ق از علامه مجلسى به دریافت اجازه نایل شد. او مهارت بسیارى در سرودن شعر داشت و كتابهاى چندى را به نظم كشید و قصائد و مقطعات در درود بر پیامبر (ص) و اهل‏بیت ...

سلیمان قندوزی بلخی

(1294 / 1293 -1220 ق)، فقیه حنفى و صوفى. ساكن قسطنطنیه بود و در همان جا درگذشت و در مقبره‏اى مخصوص، در خانقاه مرادیه، دفن شد. از آثار وى: «اجمع الفوائد»؛ «مشرق الأكوان»، بشاراتى درباره حضرت حجت (ع)؛ «ینابیع الموده»، در مناقب ذى‏القربى و اهل‏بیت نبى (ص) كه در 1301 ق، در عهد دولت عثمانى، در اسلامبول به ...

محمد قمی مشهدی

(ز 1107 ق)، فقیه، مفسر، محدث، ادیب و عالم. وى با علامه محقق سبزوارى و علامه مجلسى صاحب «بحارالانوار» و فیض كاشانى معاصر بود او از شاگردان علامه مجلسى و از ایشان، در 1107 ق، به دریافت اجازه نایل آمد. شیخ حر عاملى در «امل الامل» او را از فضلاى معاصر خود مى‏شمارد. از آثار وى: «كنز الدقائق و بحر الغرائب» ...

محمد طاهر قمی

(وف 1100 / 1098 ق)، عالم امامى، فقیه، محقق، متكلم و محدث. وى شیخ الاسلام و امام جمعه‏ى رسمى قم و استاد شیخ حر عاملى و علامه‏ى مجلسى بود و این دو از وى روایت كرده‏اند. در قم درگذشت و در پشت مرقد زكریا بن آدم دفن شد. از آثار وى: «الاربعون حدیثا دلیلا»، در امامت ائمه (ع)، كه در كنار چهل حدیث، چهل دلیل در ...

حسن رضوی قمی

(1352 -1283 ق)، عالم، فقیه و ادیب امامى. در 1313 ق در تهران در بحث و درس علامه سید عبدالكریم لاهیجى شركت كرد. سپس به نجف مهاجرت و در محضر شیخ الشریعه اصفهانى تلمذ نمود و از ملا محمد كاظم خراسانى بهره گرفت. او در حدود 1326 ق به قم رفت و در 1331 ق به حج مشرف شد و در بازگشت ساكن تهران گردید و به انجام وظائف ...