مرا قبت های پیش از بارداری
وجود پيشرفت چشمگير مراقبت هاي بارداري طي دو دهه اخير، هنوز هم پيامدهاي ناگوار حاملگي يك مشكل جدي محسوب مي شود.
عادتهاي خوب مادر، پيش از باردار شدنش ميتواند به سلامت مادر و جنين كمك كند. معمولا اولين مراجعه خانمهاي باردار به پزشك حداقل 8 هفته بعد از انعقاد نطفه جنين صورت ميگيرد. تا اين زمان ممكن است بسياري از مشكلات برگشت ناپذير، براي جنين پيش آمده باشد، چون اغلب اعضاي حياتي جنين در چند هفته اول حاملگي شكل ميگيرند و بيشترين ناهنجاريهاي جنيني و نقايص فيزيكي هم بينهفته دوم تا هشتم حاملگي بهوجود ميآيند. به همين علت اغلب زماني كه خانم باردار به پزشك مراجعه ميكند، به قول معروف كار از كار گذشته است!
برنامهريزي براي بارداري و مراقبتهاي آن بايد از ماهها قبل از اقدام براي حامله شدن انجام شود. بر اساس بعضي تحقيقات، اين زمان حداقل 3 ماه است. يعني زوجهاي جوان بايد حداقل 3 ماه قبل از اقدام به بچهدار شدن، فعالانه خود را براي اين منظورآماده كنند.
بسياري از متخصصان معتقدند، همين تاخير در شروع مراقبتها باعث شده است كه با وجود پيشرفت بسيار سريع مراقبتهاي بارداري در دو دهه اخير، هنوز پيامدهاي ناگوار حاملگي، يك مشكل عمده به حساب آيد. در آمريكا هر سال نزديك به 500 هزار كودك نارس و 120 هزار كودك با نقايص مهم حين تولد بهدنيا ميآيند. اين آمار متخصصان را بر آن داشته تا براهميت حاملگي برنامهريزي شده تاكيد كنند و طرحها و مجامعي براي رواج آن در بين مردم و جامعه پزشكي برگزار كنند. گفته ميشود حدود نيمي از حاملگيها ناخواسته و پيشبيني نشده است و اين باعث ميشود كه زوج مورد نظر فرصتي براي مراقبتهاي پيش از بارداري نداشته باشند.
متخصصان بر اين باورند كه هر بارداري، بايد لزوما برنامهريزي شده باشد و با يك پزشك يا ماما در مورد آن هماهنگي شده باشد تا مراقبتهاي لازم پيش از بارداري انجام گيرد. بسياري از مشكلات با بررسي سلامت زوجين پيش از حاملگي و توصيه آنها به داشتن روش زندگي مناسب، قابل پيشگيري هستند. براي رسيدن به سلامت پيش از تصميم به بارداري، يكسري نكات منطقي و علمي بايد رعايت شود.
در برخي كشورها ايمني نسبت به ويروس آبلهمرغان هم بررسي ميشود و در صورت نياز، به زنان مستعد واكسن تزريق خواهد شد. اين بيماري نيز در صورت ابتلاي مادر در اوايل حاملگي، ميتواند نقايص جدي در نوزاد ايجاد كند و در اواخر حاملگي موجب ابتلاي نوزاد به آبله مرغان كشنده شود. زناني كه آسم، مشكلات قلبي، ايدز و شرايط ديگري دارند كه آنها را مستعد عفونت ميكند، نيز لازم است واكسن هپاتيت B بزنند و حتي براي آنها واكسن ضدآنفلوآنزا نيز توصيه ميشود.
زناني كه آلوده به ويروس ايدز هستند اگر در طول بارداري به طور مناسب درمان شوند، ميتوانند احتمال انتقال ويروس به جنين خود را كاهش دهند. علاوه بر اين، زناني كه آسم، صرع، لوپوس، بيماري كليوي، قلبي و فشارخون بالا دارند نيز بايد قبل از تصميم به بارداري با پزشك خود مشورت كنند.
داروهايي (مانند لووستاتين) كه براي كاهش كلسترول خون بهكار ميروند و برخي داروهاي فشار خون هم بالقوه خطرناكند. اگر نميشود دارويي را كاملا قطع كرد، لازم است آن را با انواع بيخطرتر (طبق توصيه پزشك جايگزين كرد. درخانمهايي كه به دليل بيماريهاي اعصاب و روان، داروهاي ثبات دهنده روان مصرف ميكنند، تصميم نهايي براي قطع يا ادامه مصرف دارو نياز به بررسي دقيق وضع بيمار و شرايط او دارد.
حتي داروهاي بدون نسخه هم ممكن است خطرآفرين باشند. بنابراين، بهخصوص پيش از بسته شدن نطفه جنين، هيچ دارويي را بدون مشورت پزشك مصرف نكنيد.
البته معمولا به زنان ورزشكار توصيه نميشود كه هنگام بارداري ورزش را كنار بگذارند، بلكه فقط لازم است ورزشهاي سنگين را قطع كرده و به نرمشهاي سبك ادامه دهند. برعكس، زناني كه تا قبل از بارداري ورزش نميكردند، لازم نيست در زمان بارداري ورزش كنند چون به اين گونه فعاليتها عادت ندارند و اين كار، بالقوه براي آنها و جنينشان خطرناك است.
عادتهاي خوب مادر، پيش از باردار شدنش ميتواند به سلامت مادر و جنين كمك كند. معمولا اولين مراجعه خانمهاي باردار به پزشك حداقل 8 هفته بعد از انعقاد نطفه جنين صورت ميگيرد. تا اين زمان ممكن است بسياري از مشكلات برگشت ناپذير، براي جنين پيش آمده باشد، چون اغلب اعضاي حياتي جنين در چند هفته اول حاملگي شكل ميگيرند و بيشترين ناهنجاريهاي جنيني و نقايص فيزيكي هم بينهفته دوم تا هشتم حاملگي بهوجود ميآيند. به همين علت اغلب زماني كه خانم باردار به پزشك مراجعه ميكند، به قول معروف كار از كار گذشته است!
برنامهريزي براي بارداري و مراقبتهاي آن بايد از ماهها قبل از اقدام براي حامله شدن انجام شود. بر اساس بعضي تحقيقات، اين زمان حداقل 3 ماه است. يعني زوجهاي جوان بايد حداقل 3 ماه قبل از اقدام به بچهدار شدن، فعالانه خود را براي اين منظورآماده كنند.
بسياري از متخصصان معتقدند، همين تاخير در شروع مراقبتها باعث شده است كه با وجود پيشرفت بسيار سريع مراقبتهاي بارداري در دو دهه اخير، هنوز پيامدهاي ناگوار حاملگي، يك مشكل عمده به حساب آيد. در آمريكا هر سال نزديك به 500 هزار كودك نارس و 120 هزار كودك با نقايص مهم حين تولد بهدنيا ميآيند. اين آمار متخصصان را بر آن داشته تا براهميت حاملگي برنامهريزي شده تاكيد كنند و طرحها و مجامعي براي رواج آن در بين مردم و جامعه پزشكي برگزار كنند. گفته ميشود حدود نيمي از حاملگيها ناخواسته و پيشبيني نشده است و اين باعث ميشود كه زوج مورد نظر فرصتي براي مراقبتهاي پيش از بارداري نداشته باشند.
متخصصان بر اين باورند كه هر بارداري، بايد لزوما برنامهريزي شده باشد و با يك پزشك يا ماما در مورد آن هماهنگي شده باشد تا مراقبتهاي لازم پيش از بارداري انجام گيرد. بسياري از مشكلات با بررسي سلامت زوجين پيش از حاملگي و توصيه آنها به داشتن روش زندگي مناسب، قابل پيشگيري هستند. براي رسيدن به سلامت پيش از تصميم به بارداري، يكسري نكات منطقي و علمي بايد رعايت شود.
سيگار كشيدن مادر باردار
مصرف ويتامينها، در دوران بارداری عامل سلامت جنین است
واكسیناسیون مادر پیش از بارداری
در برخي كشورها ايمني نسبت به ويروس آبلهمرغان هم بررسي ميشود و در صورت نياز، به زنان مستعد واكسن تزريق خواهد شد. اين بيماري نيز در صورت ابتلاي مادر در اوايل حاملگي، ميتواند نقايص جدي در نوزاد ايجاد كند و در اواخر حاملگي موجب ابتلاي نوزاد به آبله مرغان كشنده شود. زناني كه آسم، مشكلات قلبي، ايدز و شرايط ديگري دارند كه آنها را مستعد عفونت ميكند، نيز لازم است واكسن هپاتيت B بزنند و حتي براي آنها واكسن ضدآنفلوآنزا نيز توصيه ميشود.
تست غربالگري ژنتيكي
بیماری مادر قبل از بارداری
زناني كه آلوده به ويروس ايدز هستند اگر در طول بارداري به طور مناسب درمان شوند، ميتوانند احتمال انتقال ويروس به جنين خود را كاهش دهند. علاوه بر اين، زناني كه آسم، صرع، لوپوس، بيماري كليوي، قلبي و فشارخون بالا دارند نيز بايد قبل از تصميم به بارداري با پزشك خود مشورت كنند.
قطع داروهای مضر برای جنین در مادران باردار
داروهايي (مانند لووستاتين) كه براي كاهش كلسترول خون بهكار ميروند و برخي داروهاي فشار خون هم بالقوه خطرناكند. اگر نميشود دارويي را كاملا قطع كرد، لازم است آن را با انواع بيخطرتر (طبق توصيه پزشك جايگزين كرد. درخانمهايي كه به دليل بيماريهاي اعصاب و روان، داروهاي ثبات دهنده روان مصرف ميكنند، تصميم نهايي براي قطع يا ادامه مصرف دارو نياز به بررسي دقيق وضع بيمار و شرايط او دارد.
حتي داروهاي بدون نسخه هم ممكن است خطرآفرين باشند. بنابراين، بهخصوص پيش از بسته شدن نطفه جنين، هيچ دارويي را بدون مشورت پزشك مصرف نكنيد.
مادران باردار باید از وزن خود بکاهند
البته معمولا به زنان ورزشكار توصيه نميشود كه هنگام بارداري ورزش را كنار بگذارند، بلكه فقط لازم است ورزشهاي سنگين را قطع كرده و به نرمشهاي سبك ادامه دهند. برعكس، زناني كه تا قبل از بارداري ورزش نميكردند، لازم نيست در زمان بارداري ورزش كنند چون به اين گونه فعاليتها عادت ندارند و اين كار، بالقوه براي آنها و جنينشان خطرناك است.
سهم پدران در دوران بارداری