داستانی درباره ضرب المثل هم خدا را می خواهد هم خرما را به قلم سید محسن موسوی آملی

مسابقه های والیبال بین محله ها شروع شده بود. تیم محله ی ما هم داشت یواش یواش خودشو جمع و جور می کرد. ترکیب اصلی تیم مشخص شده بود و مسعود هم جزو بهترین ها بود. پاس های خوبی که می داد و توپ را درست روی تور می فرستاد توجه همه را جلب می کرد. خبر بازی های خوب مسعود در مدرسه هم پیچید و معلم ورزش او را عضو تیم والیبال مدرسه کرد. آن ها هر روز بعد از پایان کلاس ها در مدرسه می ماندند و با بقیه ی بچه ها تمرین می کردند.

روز و شب مسعود شده بود والیبال و از این همه توجه و تشویق اطرافیانش خیلی خوش حال بود. هم توی مسابقه های مدارس رتبه آورده بودند و هم در مسابقه های محله ها به مرحله ی فینال راه پیدا کرده بودند.

همیشه لباس ورزشی های خوب و گران قیمت می پوشید و کفشی که من توی خواب هم نمی دیدم.

راستش رو بخواهید به مسعود حسودی ام می شد؛ اما...

مدتی نگذشت که روزگار آن روی سکه را هم به او نشان داد.

بشنوید از آن روزی که امتحان های ترم اول تمام شد و روز دادن کارنامه ها فرا رسید.

معمولاً روزی که کارنامه ها را به دانش آموزان می دهند، عده ای خوش حال اند و عده ای ناراحت. اما این دفعه بچه ها با چیزی رو به رو شدند که اصلا انتظارش را نداشتند. آن ها که همیشه مسعود را شاد و خوش حال و پر انرژی می دیدند، این بار مسعود را با چهره ای درهم و ناراحت می دیدند.

عده ای از دوستانش دورش جمع شده بودند که علت ناراحتی اش را از او بپرسند و اگر توانستند کمکش کنند؛ اما مسعود از ناراحتی، سرش را پایین انداخته بود و به هیچ کس توجه نمی کرد.
شب وقتی پدرش به خانه آمد، ماجرا را از زبان مادر مسعود شنید و او از این که مسعود نمره های بدی در امتحان های ترم اول آورده بود، عصبانی شده بود و با صدای بلند می گفت: «چطور می شه که معدل بالای 19 یک دفعه به زیر 15 برسه؟»

آره، آدمی که شب و روزش شده والیبال، دیگه وقت برای درس خواندن نداره. ورزش خوبه، اما به اندازه اش. اگه ورزش به درس لطمه بزنه به هیچ دردی نمی خوره. بعد رو کرد به مسعود و گفت:
«پسر جان! حالا بگو ورزش به دردت می خوره یا درس؟»

مسعود که صورتش از خجالت سرخ شده بود و سرش را پایین انداخته بود، من و منی کرد و گفت: «خوب بابا جون، من هم درس رو دوست دارم، هم والیبال رو. می خوام هر دو رو با هم داشته باشم.»

پدر مسعود گفت: «نه عزیزم! یکی از این دو تا باید برای تو اصلی باشه و اون یکی فرعی. نمی شه که هر دو تا اصلی باشه.

پسرم! قدیمی ها خوب گفتند که نمی شه هم خدارو خواست هم خرمارو. کار تو الآن شبیه این ضرب المثل شده که هم خدا رو می خواهی هم خرما رو.

حالا هر چی که بود گذشت، این بار تجربه ای شد برای آینده ات. از این به بعد باید درس برای تو اصل باشه و هر وقت درس ها تو درست و کامل خوندی، می تونی در وقت های بیکاری و تعطیلات، ورزش کنی. حالا برای این که از این ناراحتی دربیای خوبه که داستان این ضرب المثل رو هم براتون تعریف کنم.

در گذشته های دور بت پرستی رواج داشت و مردم به جای خدای یگانه، بت های ساخته شده از سنگ و چوب را عبادت می کردند. برخی از مردم در خانه های خود نیز بت هایی داشتند که با دست خود، آن ها را ساخته بودند. بعضی از آن ها هم با انواع غذا و میوه برای خود بت می ساختند و آن را خدای خود می دانستند. روزی یکی از بت پرستان با خرما برای خود خدایی ساخت و آن را عبادت می کرد. چند ساعت گذشت و او گرسنه شد و غذایی برای خوردن نداشت. به ناچار بخشی از بت یا خدای خود را که از خرما بود خورد. بعد از چند ساعت دوباره گرسنه اش شد و او در حالی که دلش نمی خواست خدای خود را از دست بدهد، اما گرسنگی مجبورش کرد که بخش دیگری از بت خرمایی خود را بخورد. او می خواست هم خدا را داشته باشد و هم خرمایش را بخورد؛ اما چنین چیزی ممکن نبود و او باید یا خدا را انتخاب می کرد و یا خرما را.»

منبع:

نشریه سلام بچه ها، شماره 5.