سپیده دم ستاره شناسی جدید

یک کشیش لهستانی به نام نیکولا کُپرنیک (1)، ضمن مطالعه ی دستگاه بطلمیوسی در اوایل قرن شانزدهم، از نارساییهایش در شگفت شد. او بدون آنکه دانسته باشد، به
سه‌شنبه، 31 مرداد 1391
تخمین زمان مطالعه:
موارد بیشتر برای شما
سپیده دم ستاره شناسی جدید
سپیده دم ستاره شناسی جدید





 
یک کشیش لهستانی به نام نیکولا کُپرنیک (1)، ضمن مطالعه ی دستگاه بطلمیوسی در اوایل قرن شانزدهم، از نارساییهایش در شگفت شد. او بدون آنکه دانسته باشد، به نظریه ی آریستارخوس کشانده شد: او ثابت کرد که زمین، سیاره ای مثل سیارات دیگر است که هم حول محور خودش و هم حول محور خورشید می چرخد. یک قرن بعد، گالیلئو گالیله (2) ایتالیایی، روز 7 ژانویه ی 1610 با کشف چهار قمر مشتری، این نظریه را تأیید کرد. این دانشمند همچنین ثابت کرد. وقتی جسمی تحت تأثیر نیرو نباشد، سرعت و شتاب حرکتی یکسانی خواهد داشت؛ توقف، حالت ویژه ای از حرکت است.
یوهان کپلر (3)، معاصر گالیله به دعوت تیکو براهه (4) منجم، به پراگ دعوت شد. بر پایه ی رصدهای تیکو براهه و مخصوصاً اندازه گیریهایش از وضعیتهای متوالی سیاره ی مریخ بود که کپلر دو قانون مشهور اولیه اش را بیان کرد: مدار هر سیاره به شکل بیضوی است که خورشید در یکی از دو کانون آن واقع است.
به موجب قانون دوم، شعاع خورشید ــ مریخ [خط واصل خورشید و مریخ] در زمانهای مساوی، سطوح مساوی می پیماید. این قانون اخیر که به «قانون سطوح» (5) معروف است و درباره ی همه سیارات و کلاً درباره ی همه ی اقمار صادق است، بیان می کند که مریخ وقتی به خورشید نزدیک تر است سرعت بیشتری دارد تا وقتی که از آن دورتر است. قانون سوم کپلر که مقارن با اواخر زندگیش منتشر شد، و به «قانون توافقی» (6) شهرت دارد، بیان می کند که برای سیاره های متفاوت، نسبت مربع زمانهای حرکت انتقالیشان به دور خورشید مساوی است با نسبت مکعب محور بزرگ مدار بیضویشان. برای کپلر، منشاء هر سه قانون را باید در خورشید جست وجو کرد که هنوز راز آن سر به مُهر است.
برای گشودن این راز سر به مُهر و تبیین این نظمهای تناوبی باید یک قرن انتظار کشید تا نوبت به آیزک نیوتون برسد. او به موجب قانون جاذبه اش ثابت کرد که شتاب یک جسم با مقدار نیرویی که بر آن وارد می شود نسبت مستقیم و با جرمش نسبت معکوس دارد. او همچنین ثابت کرد که در «حرکت مستدیر متشابه» (7) شتاب به سمت مرکز مسیر گرایش دارد و با نیروی گریز از مرکز متناظر است. همه کس لطیفه ای را که نیوتون با دیدن سقوط سیبی از درخت با خود گفت شنیده است: «نیرویی که باعث سقوط سیب می شود، همان نیرویی است که ماه را در چرخشش به دور زمین نگه می دارد.» از آنجا نیوتون به تدوین «قانون جاذبه عمومی» (8) هدایت شد که به موجب آن دو جسم به نسبت جِرمشان و به نسبت عکس مجذور فاصله شان یکدیگر را جذب می کنند. این قانون که نیروی گرانش (9) را به دست می دهد، امکان تبیین قوانین کپلر را فراهم کرد.

پی نوشت ها :

1. Nicolas copernic.
2. Galileo Galilei.
3. Johannes Kepler.
4. ticho Brahe.
5. Law of areas.
6. Harmonic law.
7. Circular uniform motin.
8. Universal attraction law.
9. gravitation.

منبع: سرگذشت اتم، شماره 2034

 

 

تبلیغات در راسخون
ارسال نظر
با تشکر، نظر شما پس از بررسی و تایید در سایت قرار خواهد گرفت.
متاسفانه در برقراری ارتباط خطایی رخ داده. لطفاً دوباره تلاش کنید.
موارد بیشتر برای شما
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
play_arrow
حمله پهپادی سپاه علیه یک سامانه راداری آمریکا در پایگاه شیخ عیسی
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
play_arrow
تشکیل دیوار انسانی در ساحل سرخ هرمز
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: خودکفایی دفاعی مهم‌ترین درس جنگ بود
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
play_arrow
سرلشکر عبداللهی: آمریکایی‌ها را تا قطب جنوب عقب می‌رانیم
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
play_arrow
درگذشت بازیکن ۱۶ ساله آرژانتینی پس از برخورد توپ به سر + فیلم
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
play_arrow
بازدید کیم جونگ‌اون از پیست اسکی جدید در کره شمالی + فیلم
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
play_arrow
دبیرکل ناتو: آمریکا ناچار است حضور نظامی خود در سراسر جهان را بازنگری کند + فیلم
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
play_arrow
تصاویر نزدیک از کشتی‌های هدف حمله سپاه در تنگه هرمز + فیلم
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
play_arrow
تراکتورهای برقی بدون راننده در چین + فیلم
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
play_arrow
گشت‌زنی قایق‌های تندروی نیروی دریایی سپاه در خلیج فارس + فیلم
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
play_arrow
یک نیمرو صبحانه متفاوت!
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
play_arrow
خلاصه دیدار عراق یک - ایران یک
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
play_arrow
برائت خانواده جانباختگان اتوبوس آبدانان از هنجارشکنان
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
play_arrow
پزشکیان خطاب به مدال‌آوران المپیاد: خداوکیلی دوست‌تون دارم
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم
play_arrow
سردار قریشی: دنبال تغییر رژیم جمهوری اسلامی بودند ولی الان رژیم‌های خودشان تغییر می‌کند + فیلم